Οι αγρότες και οι κτηνοτρόφοι της Αρκαδίας και όλης της χώρας αντιμετωπίζουν σοβαρό πρόβλημα με την έλλειψη του νερού αλλά η Κυβέρνηση αδυνατεί να δώσει λύσεις

Τα προβλήματα της έλλειψης νερού που αντιμετωπίζουν οι Αγρότες της Αρκαδίας, αλλά και όλης της χώρας, εντείνονται σταδιακά λόγω της κλιματικής κρίσης και ειδικά φέτος λόγω της παρατεταμένης ανομβρίας και ξηρασίας. Οι επιπτώσεις είναι πλέον εμφανής στην ποιότητα και την ποσότητα καρπών και συνολικής παραγωγής.

Η Κυβέρνηση δεν μπορεί να δηλώνει και να φαίνεται αιφνιδιασμένη από το φαινόμενο καθώς υπάρχουν ήδη εδώ και δεκαετίες μελέτες και πολιτικές σε διεθνές, ευρωπαϊκό αλλά και εθνικό επίπεδο με προτεινόμενα έργα για την αντιμετωπίσει τις βραχυπρόθεσμες επιπτώσεις της ανομβρίας και των μακροπρόθεσμων επιπτώσεων της ερημοποίησης που απειλoύν την αγροτική και κτηνοτροφική παραγωγή.

Δεδομένων αυτών αλλά και του ότι η Κυβέρνηση έχει στη διάθεση της, συνδυαστικά μέσω του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας και του ΕΣΠΑ, τους περισσότερους ευρωπαϊκούς πόρους στην ιστορία της χώρας έθεσα μια σειρά από στοχευμένα ερωτήματα σε 5 Υπουργούς της Κυβέρνησης.

Ειδικότερα ζήτησα να επιβεβαιώσουν με επίσημα στοιχεία για την Αρκαδία, αλλά και συγκεντρωτικά για όλη τη χώρα, την κλιμακούμενη μείωση βροχοπτώσεων και χιονοπτώσεων, και να αξιολογήσουν την ποιότητα και ποσότητα των επιφανειακών και υπόγειων υδάτων. Επιπλέον ζήτησα απολογιστικά ποια είναι η πολιτική του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, του ΟΠΕΚΕΠΕ και του ΕΛΓΑ για την υποστήριξη της αγροτικής και κτηνοτροφικής παραγωγής εν όψει των συνεπειών ανομβρίας/ξηρασίας και ερημοποίησης και ποια είναι η σχετική συνδρομή του Υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών που χρηματοδοτεί τα σχετικά αρδευτικά έργα με πόρους του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας, του ΕΣΠΑ ή του Εθνικού Σκέλους του ΠΔΕ. Ζήτησα ειδική πληροφόρηση για 23 αρδευτικά έργα που έχουν αναδειχθεί ως κρίσιμα ήδη από το 2013 καθώς και για το ποια αντιπλημμυρικά έργα υπάρχει μέριμνα για την αποταμίευση νερού για μελλοντική αρδευτική χρήση.

Ακολουθεί ολόκληρο το κείμενο της ερώτησης μου:

ΘΕΜΑ: Θα αντιμετωπίσει αποτελεσματικά η Κυβέρνηση τις βραχυπρόθεσμες επιπτώσεις της ανομβρίας και των μακροπρόθεσμων επιπτώσεων της ερημοποίησης που απειλoύν την αγροτική και κτηνοτροφική παραγωγή της Αρκαδίας αλλά και ολόκληρης της χώρας;

Η Κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας δια της κ. Βούλτεψη ενημέρωσε στις 21.8.2023 τον Ελληνικό Λαό ότι «η κλιματική αλλαγή ήρθε πολύ απότομα… την υπολογίζαμε για πιο αργά» παρότι η κλιματική κρίση και οι προκλήσεις βρίσκονται στο επίκεντρο της μελέτης και ενδιαφέροντος της παγκόσμιας επιστημονικής κοινότητας και της παγκόσμιας δημόσιας σφαίρας ήδη από τη δεκαετία του 1980, παρότι έχουν πραγματοποιηθεί 30 Διασκέψεις του ΟΗΕ για το κλίμα και ενώ έχουν επικυρωθεί η Σύμβαση – πλαίσιο των Ηνωμένων Εθνών για την Κλιματική Αλλαγή το 1992, η Σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών για την καταπολέμηση της ερημοποίησηςτο 1994 στο Παρίσι, το Πρωτοκόλλου του Κιότο το 1997 και η συμφωνία του Παρισιού για το Κλίμα το 2015, παρότι η πράσινη μετάβαση και ανάπτυξη αποτελούν πλέον θεμελιώδεις στόχους των πολιτικών της Ευρωπαϊκής Ένωσης και παρότι οι πολίτες όλου του κόσμου βιώνουν εδώ και πολλά χρόνια τις κλιμακούμενες επιπτώσεις.

Στην Ελλάδα είχε συσταθεί και συγκροτηθεί ήδη με την αριθμ.96990/9361/11.12.1996 απόφαση του Υπουργού Γεωργίας «Επιτροπή για την καταπολέμηση της ερημοποίησης», με πρόεδρο τον Καθηγητή κ. Νικόλαο Γιάσογλου, η οποία το 2001 παρουσίασε το Εθνικό Σχεδίου για την Καταπολέμηση της Ερημοποίησης το οποίο μεταξύ άλλων διαπίστωνε ότι «[τ]α τελευταία χρόνια παρατηρείται μία τάση μείωσης των βροχοπτώσεων η οποία σε συνδυασμό με την υψηλή εξατμισοδιαπνοή μπορεί να μειώσει σταδιακά τα διαθέσιμα υδάτινα αποθέματα» και προέτρεπε σε συγκεκριμένα μέτρα για τους τομείς της «Γεωργίας» και της «Κτηνοτροφίας».

Στις 17 Ιουνίου 2021, ανήμερα της Παγκόσμιας Ημέρας κατά της Ερημοποίησης, ο τότε υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης Σπήλιος Λιβανός, επικαλούμενος σεναρίων της Ευρωπαϊκής Επιτροπής βάσει των οποίων το 50% της χώρας κινδυνεύει με ερημοποίηση μέσα στην επόμενη εικοσαετία, ανακοίνωσε τη συγκρότηση μιας νέας 15μελούς επιτροπής, με αντικείμενο την επικαιροποίηση του Εθνικού Σχεδίου Δράσης για την Καταπολέμηση της Ερημοποίησης (δεδομένου ότι δεν υπήρξε επικαιροποίηση από την αντίστοιχη Επιτροπή που είχε συγκροτηθεί το 2005). Τον Ιούνιο του 2022, η αείμνηστη Πρόεδρος της Επιτροπής Ελένη Καπετανάκη-Μπριασούλη, παρέδωσε στον τότε Υπουργό Αγροτικής Ανάπτυξης Γεώργιο Γεωργαντά την ενδιάμεση Έκθεση στην οποία κατέληξαν τα μέλη της Επιτροπής. Η ετήσια θητεία της Επιτροπής έληξε και δεν ανανεώθηκε ενώ η εν λόγω ενδιάμεση έκθεση αγνοείται. Ωστόσο, τον Μάρτιο του 2023 η Κυβέρνηση υπέβαλε στον ΟΗΕ, ως όφειλε, στο πλαίσιο της Διεθνούς Σύμβασης για την Καταπολέμηση της Ερημοποίησης, τη σχετική τυποποιημένη αναφορά σχετικά με την εξέλιξη των σχετικών μεγεθών στη χώρα μας.

Παράλληλα ήδη από το 2013 έχουν καταρτιστεί τα πρώτα σχέδια Διαχείρισης Λεκανών Απορροής Ποταμών και οι σχετικές Στρατηγικές Μελέτες Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων (ΣΜΠΕ), ενώ τον περασμένο Ιούλιο δημοσιεύτηκε η 2η Αναθεώρησή τους. Τα σχέδια αυτά είναι έγγραφα στρατηγικού σχεδιασμού για κάθε ένα από τα 14 Υδατικά Διαμερίσματα της χώρας, το περιεχόμενο των οποίων καθορίζεται στο άρθρο 13 και στο Παράρτημα VII της Οδηγίας 2000/60/ΕΚ, και τα οποία περιέχουν περιγραφή των χαρακτηριστικών των ποταμών, των λιμνών, των παράκτιων υδάτων, των υπόγειων υδάτων και των προστατευόμενων περιοχών που σχετίζονται με τα ύδατα και τις λειτουργικές οδηγίες, μέτρα και έργα για μια ολοκληρωμένη διαχείρισή τους.

Είναι λοιπόν σαφές ότι οι συνέπειες της κλιματικής κρίσης στην αγροτική και κτηνοτροφική παραγωγή τόσο οι βραχυπρόθεσμες, λόγω της ανομβρίας (και εν γένει της ξηρασίας), όσο και οι μακροπρόθεσμες λόγω της ερημοποίησης είναι ήδη γνωστές και αποτελούν αντικείμενο μελέτης και δημόσιων πολιτικών.

Ωστόσο πλέον οι συνέπειες γίνονται κάθε χρόνο εμφανώς δυσμενέστερες. Ειδικά για το 2024, σύμφωνα με τα δεδομένα που παρουσίασε η Καθημερινή σε ρεπορτάζ της στις 22.05.2024, από τον Οκτώβριο του 2023 έως τον Απρίλιο του 2024 παρουσιάστηκε μια σημαντική μείωση των βροχοπτώσεων σε σχέση με τον μέσο όρο της προηγούμενης δεκαετίας, ενώ η δεκαετία 2012-2022 έχει ήδη επηρεαστεί από την κλιματική αλλαγή, µε συνέπειες και στις βροχοπτώσεις.

Οι αγρότες και οι κτηνοτρόφοι της Αρκαδίας βρίσκονται πλέον, λόγω της ανομβρίας και την υποχώρησης του υδροφόρου ορίζοντα, αντιμέτωποι με την αξιοσημείωτη ποιοτική και ποσοτική υποβάθμιση παραγωγής τους. Η αγωγιμότητα του νερού πολλών γεωτρήσεων υποδηλώνει αλατότητα που καθιστά το νερό ακατάλληλο για αγροτική χρήση στους Δήμους της Βόρειας και Νότιας Κυνουρίας, ενώ αυξάνεται ο αριθμός των γεωτρήσεων που στερεύουν στους Δήμους Τρίπολης, Γορτυνίας και Μεγαλόπολης. Οι επιπτώσεις ήδη φαίνονται στο μέγεθος και την ποιότητα των καρπών των περισσότερων τύπων καλλιεργειών για διατροφή και κτηνοτροφία.

Αντίστοιχα προβλήματα σημειώνονται και δημοσιοποιούνται σε όλη τη χώρα, ενώ σε ορισμένες περιοχές παρατηρήθηκαν, σύμφωνα με δημοσιεύματα, ακόμα και λιτανείες για να βρέξει.

Παρόλη τη ραγδαία κλιμάκωση των προβλημάτων η Κυβερνητική πολιτική της τελευταίας πενταετίας για την ανάσχεση των επιπτώσεων της κλιματικής κρίσης στον αγροτικό και κτηνοτροφικό τομέα παραμένει σε πολύ μεγάλο βαθμό αλυσιτελής και αυτό παρά το γεγονός ότι η Κυβέρνηση έχει στη διάθεση της, συνδυαστικά μέσω του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας και του ΕΣΠΑ, τους περισσότερους ευρωπαϊκούς πόρους στην ιστορία της χώρας:

Δεδομένων των ανωτέρω ερωτώνται ο κ. Υπουργοί:

1. Επιβεβαιώνουν τα στοιχεία, των τελευταίων ετών και μηνών, της Εθνικής Μετεωρολογικής Υπηρεσίας και του Ινστιτούτου Ερευνών Περιβάλλοντος και Βιώσιμης Ανάπτυξης του Εθνικού Αστεροσκοπείου τη μείωση και την αλλαγή στις διακυμάνσεις του υετού στη χώρα μας, σε ποιες περιοχές της χώρας είναι πιο έντονα τα φαινόμενα ξηρασίας και ποια είναι τα σχετικά δεδομένα ειδικά για την Περιφερειακή Ενότητα της Αρκαδίας;
2. Πώς αξιολογούν τα διαθέσιμα στοιχεία για την ποσότητα και την ποιότητα των εσωτερικών επιφανειακών (ποταμών και λιμνών), μεταβατικών, παράκτιων και υπόγειων υδάτων της χώρας μας ειδικά ως προς την καταλληλόλητα και διαθεσιμότητα τους για την αγροτική και κτηνοτροφική παραγωγή:

2.1. το Εθνικό Δίκτυο Παρακολούθησης Υδάτων και

2.2. οι συντάκτες ή/και οι αποδέκτες,

2.2.1. του επικαιροποιημένου Εθνικού Σχεδίου Δράσης για την Καταπολέμηση της Ερημοποίησης,

2.2.2. της τυποποιημένης αναφοράς προς τον ΟΗΕ για τη Διεθνή Σύμβασης για την Καταπολέμηση της Ερημοποίησης και

2.2.3. των Σχεδίων Διαχείρισης Λεκανών Απορροής Ποταμών

και ειδικότερα σε ποιες περιοχές εντοπίζουν την υποβάθμιση της ποσότητας και της ποιότητας των υδάτινων πόρων και της ακαταλληλότητας των υπόγειων γεωτρήσεων για την υδροδότηση της αγροτικής παραγωγής και ποια είναι τα βασικά συμπεράσματα τους για την Περιφερειακή Ενότητα της Αρκαδίας;

3. Γιατί δεν έχει δημοσιοποιηθεί η έκθεση που κατάρτισε και παρέδωσε η Εθνική Επιτροπή για την Καταπολέμηση της Ερημοποίησης (ΕΘ.Ε.Κ.Ε.). που συστάθηκε και συγκροτήθηκε με την αριθμ.103/141587/4.6.2021 του Υπουργού Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων;
4. Ποια είναι η πολιτική του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, του ΟΠΕΚΕΠΕ και του ΕΛΓΑ για την υποστήριξη της αγροτικής παραγωγής εν όψει των συνεπειών ανομβρίας/ξηρασίας και ερημοποίησης λόγω κλιματικής κρίσης από τον Ιούλιο του 2019 και πώς έχει αποτυπωθεί στην πράξη ειδικά στον νομό Αρκαδίας;
5. Ποια είναι η πολιτική του Υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Oικονομικών για την υποστήριξη της αγροτικής παραγωγής εν όψει των συνεπειών ανομβρίας/ξηρασίας και ερημοποίησης λόγω κλιματικής κρίσης από τον Ιούλιο του 2019 και πώς έχει αποτυπωθεί στην πράξη ειδικά στον νομό Αρκαδίας;
6. Ποια είναι τα αρδευτικά έργα και ο προϋπολογισμός που έχουν παραδοθεί, εκτελούνται, έχουν προκηρυχθεί ή έστω έχουν ενταχθεί σε προγράμματα χρηματοδότησης, από το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας, το ΕΣΠΑ ή το Εθνικό Σκέλος ΠΔΕ, από τον Ιούλιο του 2019 και μετά και ποια από αυτά αφορούν τον νομό Αρκαδίας; Ειδικότερα:

6.1. Σε ποια φάση βρίσκονται τα αρδευτικά έργα που συμπεριελήφθησαν:

6.1.1. στο Παράρτημα «Κατάλογος προγραμματισμένων και νέων έργων / δραστηριοτήτων / τροποποιήσεων, με τα κοινωνικοοικονομικά οφέλη που εξυπηρετούνται» του Αρχικού Σχέδιου Διαχείρισης λεκανών απορροής ποταμών του υδατικού διαμερίσματος Ανατολικής Πελοποννήσου ήτοι:

1.1.1.1. ΑΡΔΕΥΤΙΚΑ ΔΙΚΤΥΑ ΕΛΟΥΣ ΚΑΝΔΗΛΑΣ το οποίο συμπεριλαμβανόταν στα υπό κατασκευή και πρόσφατα κατασκευασμένα έργα.

1.1.1.2. ΑΡΔΕΥΤΙΚΟ ΕΡΓΟ ΕΥΑΝΔΡΟΥ‐ΠΑΛΛΑΝΤΙΟΥ‐ ΜΑΚΡΗΣ το οποίο συμπεριλαμβανόταν στα υπό κατασκευή και πρόσφατα κατασκευασμένα έργα.

1.1.1.3. ΟΡΙΣΤΙΚΗ ΜΕΛΕΤΗ ΔΙΚΤΥΩΝ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗΣ ΤΑΜΙΕΥΤΗΡΑ ΤΑΚΑΣ Ν. ΑΡΚΑΔΙΑΣ το οποίο συμπεριλαμβανόταν στα ενταγμένα ή υπό ένταξη σε κάποιο χρηματοδοτικό πρόγραμμα έργα & ΛΙΜΝΟΔΕΞΑΜΕΝΗ ΚΑΙ ΑΡΔΕΥΤΙΚΑ ΔΙΚΤΥΑ ΛΙΜΝΗΣ ΤΑΚΑ το οποίο συμπεριλαμβανόταν στα αδειοδοτημένα περιβαλλοντικά, σε στάδιο προμελέτης ή οριστικής μελέτης έργα.

1.1.1.4. ΕΚΣΥΓΧΡΟΝΙΣΜΟΣ ΥΦΙΣΤΑΜΕΝΟΥ ΑΡΔΕΥΤΙΚΟΥ ΔΙΚΤΥΟΥ Δ.Δ. ΔΑΡΑ Δ.ΛΕΒΙΔΙΟΥ Ν. ΑΡΚΑΔΙΑΣ το οποίο συμπεριλαμβανόταν στα ενταγμένα ή υπό ένταξη σε κάποιο χρηματοδοτικό πρόγραμμα έργα.

1.1.1.5. ΑΝΤΙΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΔΙΚΤΥΩΝ ΥΔΡΕΥΣΗΣ ΤΩΝ ΔΗΜΟΤΙΚΩΝ ΔΙΑΜΕΡΙΣΜΑΤΩΝ ΤΟΥ ΔΗΜΟΥ ΤΕΓΕΑΣ το οποίο συμπεριλαμβανόταν στα ενταγμένα ή υπό ένταξη σε κάποιο χρηματοδοτικό πρόγραμμα έργα.

1.1.1.6. ΛΙΜΝΟΔΕΞΑΜΕΝΗ ΣΤΗ ΘΕΣΗ ΒΟΥΡΒΟΥΡΑ & ΔΙΚΤΥΑ ΣΤΗ ΘΕΣΗ ΒΟΥΡΒΟΥΡΑ τα οποία συμπεριλαμβανόταν στα αδειοδοτημένα περιβαλλοντικά, σε στάδιο προμελέτης ή οριστικής μελέτης έργα.

1.1.1.7. ΦΡΑΓΜΑ ΤΑΝΟΥ το οποίο συμπεριλαμβανόταν στα αδειοδοτημένα περιβαλλοντικά, σε στάδιο προμελέτης ή οριστικής μελέτης έργα.

1.1.2. στο Παράρτημα «Κατάλογος προγραμματισμένων και νέων έργων / δραστηριοτήτων / τροποποιήσεων, με τα κοινωνικοοικονομικά οφέλη που εξυπηρετούνται» του Αρχικού Σχέδιου Διαχείρισης λεκανών απορροής ποταμών του υδατικού διαμερίσματος Δυτικής Πελοποννήσου ήτοι:

1.1.2.1. ΑΡΔΕΥΤΙΚΟ ΕΡΓΟ ΔΕΡΒΕΝΙΟΥ το οποίο συμπεριλαμβανόταν στα ενταγμένα ή υπό ένταξη σε κάποιο χρηματοδοτικό πρόγραμμα έργα.

1.1.2.2. ΒΕΛΤΙΩΣΗ ‐ ΕΚΣΥΓΧΡΟΝΙΣΜΟΣ ΑΡΔΕΥΤΙΚΟΥ ΔΙΚΤΥΟΥ ΣΕ Δ.Δ. ΔΗΜΟΥ ΗΡΑΙΑΣ το οποίο συμπεριλαμβανόταν στα ενταγμένα ή υπό ένταξη σε κάποιο χρηματοδοτικό πρόγραμμα έργα.

1.1.2.3. ΒΕΛΤΙΩΣΗ ‐ ΕΚΣΥΓΧΡΟΝΙΣΜΟΣ ΑΡΔΕΥΤΙΚΩΝ ΑΥΛΑΚΩΝ Δ.Δ. ΔΗΜΟΥ ΚΟΝΤΟΒΑΖΑΙΝΑΣ το οποίο συμπεριλαμβανόταν στα ενταγμένα ή υπό ένταξη σε κάποιο χρηματοδοτικό πρόγραμμα έργα.

1.1.2.4. ΕΚΣΥΓΧΡΟΝΙΣΜΟΣ ΑΡΔΕΥΤΙΚΟΥ ΔΙΚΤΥΟΥ ΔΔ ΚΕΡΑΣΤΑΡΙΟΥ ΔΗΜΟΥ ΒΑΛΤΕΤΣΙΟΥ το οποίο συμπεριλαμβανόταν στα ενταγμένα ή υπό ένταξη σε κάποιο χρηματοδοτικό πρόγραμμα έργα.

1.1.2.5. ΒΕΛΤΙΩΣΗ ‐ ΚΑΤΑΣΚΕΥΗ ΔΙΚΤΥΩΝ ΥΔΡΕΥΣΗΣ Δ.Δ. ΛΑΓΚΑΔΙΩΝ το οποίο συμπεριλαμβανόταν στα ενταγμένα ή υπό ένταξη σε κάποιο χρηματοδοτικό πρόγραμμα έργα.

1.1.2.6. ΚΑΤΑΣΚΕΥΗ ΑΝΑΣΧΕΤΙΚΩΝ ΦΡΑΓΜΑΤΩΝ ΣΤΑ ΡΕΜΑΤΑ ΜΠΑΛΑΜΠΑΝΑ (ΠΑΡΑΠΟΤΑΜΟΣ ΑΛΦΕΙΟΥ) ΤΗΣ ΤΚ ΑΣΕΑΣ & & ΒΑΘΥΡΕΜΑ ΤΗΣ ΤΚ ΑΡΑΧΑΜΙΤΩΝ το οποίο συμπεριλαμβανόταν στα ενταγμένα ή υπό ένταξη σε κάποιο χρηματοδοτικό πρόγραμμα έργα.

1.1.2.7. ΑΡΔΕΥΣΗ ΚΑΜΠΟΥ ΚΑΡΥΤΑΙΝΑΣ το οποίο συμπεριλαμβανόταν στα αδειοδοτημένα περιβαλλοντικά, σε στάδιο προμελέτης ή οριστικής μελέτης έργα.

1.1.2.8. ΛΙΜΝΟΔΕΞΑΜΕΝΗ ΣΤΗ ΘΕΣΗ ΚΑΜΕΝΙΤΣΑ το οποίο συμπεριλαμβανόταν στα αδειοδοτημένα περιβαλλοντικά, σε στάδιο προμελέτης ή οριστικής μελέτης έργα.

1.1.2.9. ΔΙΚΤΥΑ ΛΙΜΝΟΔΕΞΑΜΕΝΗΣ ΧΡΥΣΟΧΩΡΙΟΥ το οποίο συμπεριλαμβανόταν στα αδειοδοτημένα περιβαλλοντικά, σε στάδιο προμελέτης ή οριστικής μελέτης έργα.

1.1.2.10. ΦΡΑΓΜΑ ΣΤΟΝ ΠΟΤΑΜΟ ΕΛΙΣΣΩΝΑ ΣΤΗΝ ΠΕΡΙΟΧΗ ΤΗΣ ΚΟΜΠΟΝΑΣ το οποίο συμπεριλαμβανόταν στα αδειοδοτημένα περιβαλλοντικά, σε στάδιο προμελέτης ή οριστικής μελέτης έργα.

1.1.2.11. ΑΡΔΕΥΤΙΚΟ ΔΑΡΑ το οποίο συμπεριλαμβανόταν στα έργα σε στάδιο αναγνωριστικής μελέτης ή προτάσεις έργων.

1.1.2.12. ΔΙΚΤΥΟ ΤΡΙΠΟΤΑΜΙΑΣ ΓΟΡΤΥΝΙΑΣ το οποίο συμπεριλαμβανόταν στα έργα σε στάδιο αναγνωριστικής μελέτης ή προτάσεις έργων.

1.1.2.13. ΥΔΡΕΥΣΗ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ ΜΕΘΥΔΡΙΟΥ το οποίο συμπεριλαμβανόταν στα έργα σε στάδιο αναγνωριστικής μελέτης ή προτάσεις έργων.

1.1.2.14. ΛΙΜΝΟΔΕΞΑΜΕΝΗ ΣΤΗ ΘΕΣΗ ΖΩΝΗ ΠΑΛΑΜΑΡΙ το οποίο συμπεριλαμβανόταν στα έργα σε στάδιο αναγνωριστικής μελέτης ή προτάσεις έργων.

1.1.2.15. ΔΙΚΤΥΑ ΛΙΜΝΟΔΕΞΑΜΕΝΗΣ ΖΩΝΗΣ ΠΑΛΑΜΑΡΙΟΥ το οποίο συμπεριλαμβανόταν στα έργα σε στάδιο αναγνωριστικής μελέτης ή προτάσεις έργων.

1.1.2.16. ΑΡΔΕΥΤΙΚΟ ΕΡΓΟ ΔΥΡΡΑΧΙΟΥ το οποίο συμπεριλαμβανόταν στα ενταγμένα ή υπό ένταξη σε κάποιο χρηματοδοτικό πρόγραμμα έργα.

6.2. Έχουν προκριθεί άλλα αρδευτικά έργα πέρα από τα ανωτέρω και σε ποια φάση βρίσκονται;

7. Σε πόσα και ποια από τα αντιπλημμυρικά έργα που έχουν παραδοθεί, εκτελούνται, έχουν προκηρυχθεί ή έστω έχουν ενταχθεί σε προγράμματα χρηματοδότησης από το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας, το ΕΣΠΑ ή το Εθνικό Σκέλος ΠΔΕ, από τον Ιούλιο του 2019 έχει προβλεφθεί η αποταμίευση νερού για μελλοντική αρδευτική χρήση και πόσα από αυτά είναι ειδικά στον νομό Αρκαδίας;

Ο Ερωτών Βουλευτής

Οδυσσέας Κωνσταντινόπουλος

Σήμερα, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή λαμβάνει νέα μέτρα για τη στήριξη των κρατών μελών που πλήττονται από πρωτοφανείς καταστροφές που σχετίζονται με το κλίμα.

Όπως ανακοίνωσε η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής κ. φον ντερ Λάιεν κατά την επίσκεψή της στην Πολωνία στις 19 Σεπτεμβρίου 2024, η Επιτροπή προτείνει τροποποιήσεις σε τρεις κανονισμούς της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΕΕ) ώστε τα κονδύλια της ΕΕ να μπορούν να κινητοποιηθούν γρήγορα για τη στήριξη της ανάκαμψης από καταστροφές.

Οι τροποποιήσεις αφορούν τους κανονισμούς που διέπουν το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης (ΕΤΠΑ), το Ταμείο Συνοχής και το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο+ (ΕΚΤ+) για την προγραμματική περίοδο 2021-2027, καθώς και τον κανονισμό του Ευρωπαϊκού Γεωργικού Ταμείου Αγροτικής Ανάπτυξης (ΕΓΤΑΑ) εντός του πλαισίου 2014-2022.

Οι προτάσεις αυτές αποτελούν μια άμεση απάντηση στις πλημμύρες που έπληξαν χώρες της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης, καθώς και στις πυρκαγιές που έπληξαν την Πορτογαλία τον Σεπτέμβριο του 2024. Από κοινού, οι προτάσεις αυτές δίνουν στα επτά πληγέντα κράτη μέλη (Πολωνία, Ρουμανία, Αυστρία, Τσεχία, Ουγγαρία, Πορτογαλία και Σλοβακία) τη δυνατότητα να αναπρογραμματίσουν περίπου 18 δισ. ευρώ (περίπου 17,7 δισ. ευρώ στο πλαίσιο των ταμείων της πολιτικής συνοχής και 588 εκατ. ευρώ στο πλαίσιο του ΕΓΤΑΑ) για παροχή βοήθειας κατόπιν καταστροφών που σχετίζονται με το κλίμα. Χάρη στα μέτρα αυτά, η ΕΕ θα μπορεί να στηρίζει με ευελιξία όλα τα κράτη μέλη που πλήττονται από πρόσφατες και πιθανές μελλοντικές καταστροφές που σχετίζονται με το κλίμα.

Η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής κ. φον ντερ Λάιεν δήλωσε σχετικά: «Η Ευρώπη είναι πιο δυνατή όταν είναι ενωμένη απέναντι στις φυσικές καταστροφές. Τον Σεπτέμβριο είδα με τα μάτια μου τις επιπτώσεις των πλημμυρών στα κράτη μέλη της ΕΕ και υποσχέθηκα να εισαγάγω νέες δυνατότητες ευελιξίας για τη στήριξη των κρατών μελών με στόχο την ανάκαμψη, την αποκατάσταση των ζημιών και την ανασυγκρότηση. Με τις σημερινές προτάσεις υλοποιούμε τις υποσχέσεις αυτές. Παρέχοντας ρευστότητα με υψηλότερη προχρηματοδότηση και συγχρηματοδότηση κονδυλίων της ΕΕ, κάνουμε τη διαφορά για τους ανθρώπους και τις περιφέρειες που πλήττονται σφοδρά από αυτές τις καταστροφές. Παρέχουμε στα κράτη μέλη εργαλεία ώστε να γίνουν πιο ανθεκτικά και να προετοιμαστούν καλύτερα για μελλοντικές κρίσεις.»

Διοχέτευση ρευστότητας με αυξημένη προχρηματοδότηση και συγχρηματοδότηση στο πλαίσιο της πολιτικής συνοχής

Τα ταμεία της πολιτικής συνοχής στηρίζουν ήδη τα κράτη μέλη για την πρόληψη καταστροφών που σχετίζονται με το κλίμα και για την ανάκαμψη. Ωστόσο, οι σημερινές προτάσεις παρέχουν στα κράτη μέλη πρόσθετη ευελιξία ώστε να χρησιμοποιούν μέρος των Ταμείων για την αποκατάσταση υποδομών και εξοπλισμού που έχουν υποστεί ζημιά, την παροχή τροφίμων, βασικής υλικής βοήθειας και κοινωνικής και υγειονομικής στήριξης, καθώς και για την προσωρινή στήριξη της χρηματοδότησης συστημάτων μειωμένου ωραρίου εργασίας.

Επιπλέον, θα θεσπιστούν δύο νέα μέτρα στο πλαίσιο του ΕΤΠΑ και του ΕΚΤ+. Πρώτον, μια πρόσθετη προχρηματοδότηση της τάξης του 30% θα προσφέρει άμεση εισφορά ρευστότητας ώστε να μειωθεί η δημοσιονομική πίεση που δέχονται τα πληττόμενα κράτη μέλη. Δεύτερον, η ΕΕ θα μπορεί να χρηματοδοτήσει τα υποστηριζόμενα μέτρα σε ποσοστό έως και 100%, χωρίς να απαιτείται εθνική συγχρηματοδότηση για την έναρξη των εργασιών ανασυγκρότησης.

Μέγιστο ποσοστό 10% των υφιστάμενων κονδυλίων της πολιτικής συνοχής που προορίζονται για τα κράτη μέλη για την περίοδο προγραμματισμού 2021-2027 μπορεί να χρησιμοποιηθεί για την επίτευξη αυτών των στόχων καθιστώντας έτσι δυνατές τις μεταφορές μεταξύ των ταμείων της πολιτικής συνοχής.

Ισχυρότερες δυνατότητες χρηματοδότησης της αγροτικής ανάπτυξης για τους γεωργούς, τους δασοκαλλιεργητές και τις επιχειρήσεις

Επιπλέον, χάρη στις αλλαγές που προτείνονται σήμερα στα ταμεία αγροτικής ανάπτυξης της ΕΕ (νομικό πλαίσιο ΕΓΤΑΑ 2014-2022), τα κράτη μέλη θα διαθέτουν μεγαλύτερη ευελιξία για τη στήριξη των γεωργών, των δασοκαλλιεργητών και των επιχειρήσεων που πλήττονται από φυσικές καταστροφές.

Η χρηματοδοτική στήριξη που παρέχει το ΕΓΤΑΑ θα καλύπτεται σε ποσοστό 100% από κονδύλια της ΕΕ. Η τροποποίηση θα επιτρέψει στα κράτη μέλη να παρέχουν άμεσα και γρήγορα έκτακτη βοήθεια σε γεωργούς, δασοκαλλιεργητές και μικρομεσαίες επιχειρήσεις, με τη μορφή κατ' αποκοπή ποσών. Επιπλέον, τα κράτη μέλη θα έχουν μεγαλύτερη ευελιξία στη θέσπιση και την ενίσχυση μέτρων αποκατάστασης του παραγωγικού δυναμικού των πληττόμενων γεωργικών εκμεταλλεύσεων και δασών.

Η πρόταση θα υποβληθεί τώρα στη συνήθη νομοθετική διαδικασία στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και στο Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Όταν εγκριθούν οι εν λόγω δυνατότητες ευελιξίας, σύμφωνα με την αρχή της επιμερισμένης διαχείρισης, τα ενδιαφερόμενα κράτη μέλη θα πρέπει να αποφασίσουν πώς θα τις αξιοποιήσουν και πόση χρηματοδότηση θα διοχετεύσουν στην αντιμετώπιση πρόσφατων καταστροφών, λαμβάνοντας παράλληλα υπόψη τις ειδικές ανάγκες τους. Στη συνέχεια, τα κράτη μέλη θα πρέπει να υποβάλουν στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή τροποποιήσεις των προγραμμάτων προς επανεξέταση και έγκριση.

Η σημερινή πρόταση έρχεται ως άμεση απάντηση στις καταστροφικές πλημμύρες που προξένησε στην Κεντρική και Ανατολική Ευρώπη η καταιγίδα «Μπόρις» και στις πυρκαγιές που έπληξαν την Πορτογαλία τον Σεπτέμβριο του 2024, και μπορούν να καλύψουν φυσικές καταστροφές που έχουν συμβεί από την 1η Ιανουαρίου 2024.

Η πρόταση εντάσσεται στα γενικότερα μέτρα αντίδρασης της ΕΕ, τα οποία προσφέρουν στα κράτη μέλη τη δυνατότητα να λάβουν στήριξη κατόπιν κλιματικών καταστροφών τόσο για άμεση έκτακτη αρωγή μέσω του μηχανισμού πολιτικής προστασίας της Ευρωπαϊκής Ένωσης, όσο και για την πιο μακροπρόθεσμη ανασυγκρότηση και οικοδόμηση ανθεκτικότητας, μέσω του Ταμείου Αλληλεγγύης της Ευρωπαϊκής Ένωσης, του γεωργικού αποθεματικού και του μηχανισμού ανάκαμψης και ανθεκτικότητας, μεταξύ άλλων.

Κατά την επίσκεψή της στην Πολωνία στις 19 Σεπτεμβρίου 2024, η πρόεδρος της Επιτροπής κ. φον ντερ Λάιεν ανήγγειλε τη δυνατότητα χρήσης κονδυλίων της πολιτικής συνοχής για την αποκατάσταση των ζημιών που προξένησαν οι πλημμύρες.

Η πολιτική συνοχής είναι η μεγαλύτερη πηγή ενωσιακής χρηματοδότησης που βοηθά τις περιφέρειες της ΕΕ να προλαμβάνουν τους κινδύνους καταστροφών που σχετίζονται με το κλίμα, να προετοιμάζονται για αυτούς και να τους αντιμετωπίζουν. Για την περίοδο προγραμματισμού 2021-2027, τα ταμεία της πολιτικής συνοχής (στα οποία περιλαμβάνονται το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης συμπεριλαμβανομένων των προγραμμάτων Interreg, το Ταμείο Συνοχής, το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο+ και το Ταμείο Δίκαιης Μετάβασης παρέχουν ήδη ενωσιακή χρηματοδότηση ύψους 14 δισ. ευρώ για να βοηθήσουν τα κράτη μέλη να προλάβουν και να διαχειριστούν κινδύνους που σχετίζονται με το κλίμα.

Το Ταμείο Αλληλεγγύης της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΤΑΕΕ) είναι ένα άλλο βασικό μέσο της ΕΕ για τη στήριξη της ανάκαμψης από καταστροφές. Από το 2002, η βοήθεια του ΤΑΕΕ έχει κινητοποιηθεί σε ένδειξη αλληλεγγύης, προσφέροντας στήριξη στα κράτη μέλη της ΕΕ και στις χώρες που διαπραγματεύονται την προσχώρησή τους στην ΕΕ και οι οποίες είναι αντιμέτωπες με φυσικές καταστροφές και μείζονες υγειονομικές καταστάσεις έκτακτης ανάγκης. Λόγω της αυξανόμενης συχνότητας και έντασης των φυσικών καταστροφών, η Επιτροπή εξασφάλισε την ενίσχυση του ετήσιου προϋπολογισμού του ΤΑΕΕ κατά την πρόσφατη επανεξέταση του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου (ΠΔΠ). Ο ετήσιος προϋπολογισμός που έχει προβλεφθεί για το ΤΑΕΕ κατά την περίοδο 2024-2027 ανέρχεται πλέον σε περίπου 1,1 δισ. ευρώ.

Στο πλαίσιο του μηχανισμού ανάκαμψης και ανθεκτικότητας, τα κράτη μέλη δέσμευσαν σχεδόν 9 δισ. ευρώ στα σχέδια ανάκαμψης και ανθεκτικότητάς τους για τη χρηματοδότηση μέτρων ετοιμότητας έναντι φυσικών καταστροφών, συμπεριλαμβανομένων μεταρρυθμίσεων και επενδύσεων για την πρόληψη κινδύνων που σχετίζονται με την κλιματική αλλαγή, όπως πλημμύρες, πυρκαγιές, καταιγίδες και ξηρασίες και για την προσαρμογή σε αυτούς.

Επιπλέον, τα στρατηγικά σχέδια της ΚΓΠ (2023-2027) στηρίζουν επενδύσεις για την αποκατάσταση του γεωργικού ή δασικού δυναμικού έπειτα από φυσικές καταστροφές, δυσμενή κλιματικά φαινόμενα ή καταστροφικά συμβάντα. Περιλαμβάνουν μέτρα που συμβάλλουν στον μετριασμό της κλιματικής αλλαγής και στην προσαρμογή σε αυτή, με προϋπολογισμό ύψους 93 δισ. ευρώ για το διάστημα 2023-2027.

Η ΚΓΠ 2023-2027 περιλαμβάνει και ένα γεωργικό αποθεματικό ύψους τουλάχιστον 450 εκατ. ευρώ ετησίως που βοηθάει τους γεωργούς να αντιμετωπίσουν αναταράξεις της αγοράς ή έκτακτα γεγονότα που επηρεάζουν την παραγωγή ή τη διανομή αγροτικών προϊόντων. Τα τελευταία χρόνια, το αποθεματικό έχει χρησιμοποιηθεί επανειλημμένα για την άμεση στήριξη γεωργών που πλήττονται από έκτακτα δυσμενή κλιματικά φαινόμενα.

Χάρη στα σημερινά μέτρα, σε συνδυασμό με τους υφιστάμενους διαθέσιμους πόρους, τα κράτη μέλη θα μπορούν να ανασυγκροτηθούν ακολουθώντας την προσέγγιση της «καλύτερης ανοικοδόμησης», δηλαδή να οικοδομήσουν πιο βιώσιμες, ανθεκτικές και συμπεριληπτικές κοινωνίες στο μέλλον.

Οι αγρότες του Κισσού Πηλίου πραγματοποίησαν σύσκεψη το βράδυ της Τρίτης 22 Οκτωβρίου. Παρεβρέθηκαν και μέλη από την διοίκηση της Ομοσπονδίας Αγροτικών Συλλόγων Μαγνησίας. Στην σύσκεψη συζητήθηκαν τα μεγάλα χρόνια προβλήματα που αντιμετωπίζουν οι αγρότες της περιοχής.

Στην σύσκεψη οι αγρότες συγκρότησαν μια συντονιστική επιτροπή και τόνισαν την ανάγκη για ίδρυση ενός αγροτικού συλλόγου για μια οργανωμένη παρέμβαση και συντονισμό με τους υπόλοιπους συναδέλφους τους. Όπως χαρακτηριστικά ανέφεραν “θα συνεχίσουν το δίκαιο αγώνα μέχρι να επιβληθούν τα δίκαια αιτήματα τους”.

Τα αιτήματα των Αγροτικών Συλλόγων του Πηλίου

• Να τηρηθεί η δέσμευση του υπουργού για αύξηση στις αποζημιώσεις από τα φαινόμενα «DANIEL» και «ΕLIAS».
• Ένταξη καταστροφικών φαινομένων στο πλαίσιο για αποζημιώσεις, που δεν καλύπτει τώρα ο αναχρονιστικός, όπως τον χαρακτήρισαν, κανονισμός του ΕΛΓΑ, για τον οποίο ζητείται αλλαγή ώστε να αποζημιώνει στο 100% της πραγματικής ζημιάς για όλες τις νόσους και φυσικούς κινδύνους, με επαρκή κρατική χρηματοδότηση.
• Άμεση αποκατάσταση οδικού δικτύου και αγροτικής οδοποιίας.
• Αναπλήρωση εισοδήματος για ζημιές από την κλιματική κρίση σε προϊόντα που δεν αποζημιώνονται λόγω του άδικου κανονισμού του ΕΛΓΑ, με 500 ευρώ/στρέμμα στα μήλα και 800 ευρώ/στρέμμα στα κάστανα.
• Μείωση του κόστους παραγωγής, με αφορολόγητο πετρέλαιο, επιδότηση σε γεωργικά εφόδια – ζωοτροφές, πλαφόν στα 0,07 ευρώ/KWH στο αγροτικό ρεύμα και έλεγχο στις παράνομες ελληνοποιήσεις αγροτικών προϊόντων.

Πηγή: ertnews.gr