Τίτλοι:

Χρήστος Βοργιάδης

Χρήστος Βοργιάδης

URL Ιστότοπου:

Αυτές είναι οι κύριες χώρες εξαγωγών του ελληνικού οίνου

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η εξέλιξη των εξαγωγών οίνου διαχρονικά αλλά και σε σύγκριση με το προηγούμενο έτος, ανά χώρα και ανά προορισμό την Ευρωπαϊκή Ένωση ή τις Τρίτες Χώρες.

Διαφορετική είναι η εικόνα σε κάθε αγορά ξεχωριστά, μη υπακούοντας σε γενικευμένες αιτιάσεις, αφήνοντας στο παρελθόν την επίδραση των επιπτώσεων της πανδημίας covid 19, γεγονός που από τα έτη 2020, 2021 επίδρασαν αρνητικά, προκαλώντας μια συνολική μείωση των εξαγωγών οίνου, η οποία όμως αποκαθίσταται. Το 2023 παρατηρείται σχετική σταθερότητα των ελληνικών αποστολών και εξαγωγών οίνου.

Ανά προορισμό, όσον αφορά τις αποστολές ελληνικών οίνων στην ΕΕ και τις εξαγωγές οίνων σε Τρίτες Χώρες η ανάλυση των προσωρινών δεδομένων της ΕΛΣΤΑΤ διαμορφώνει την παρακάτω εικόνα:

 

ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΝΩΣΗ

Κατ’ αρχάς η πρώτη πεντάδα των χωρών εξαγωγής ελληνικών οίνων στην Ε.Ε. αντιπροσωπεύει το 86,60% των συνολικών εξαγωγών σε αξία για το 2023 και αφορά κατά σειρά ως προς την αξία τις Γερμανία, Κύπρο, Γαλλία, Κάτω Χώρες και Βέλγιο.

Αναλυτικότερα ανά χώρα προορισμού στην ΕΕ οι κύριες χώρες αποστολών ελληνικών οίνων παρουσιάζουν την εικόνα που ακολουθεί:

Γερμανία


 

Μικρή υποχώρηση παρατηρείται στις επιδόσεις της πρώτης εξαγωγικής αγοράς για το ελληνικό κρασί (51,70% των εξαγωγών στην Ε.Ε. σε αξία), αφού καταγράφεται μείωση το 2023 έναντι του 2022 σε αξία κατά 5,60% (28.875.761 €/2023 – 30.588.190 €/2022), ενώ επίσης μείωση  κατά 11,26% παρατηρείται στις εξαγόμενες ποσότητες (10.643.087 kg/2023 – 11.993.167 kg/2022). Αντίθετα αύξηση κατά 6,38% καταγράφεται στην εξαγόμενη μέση τιμή πώλησης (2,71 €/kg/2023 – 2,55 €/kg/2022) το 2023.

Η σύγκριση με το μέσο όρο 5ετίας καταδεικνύει φέτος επιβράδυνση σε σύγκριση με τα προηγούμενα έτη, στο ρυθμό των αποστελλόμενων ελληνικών οίνων σε αξία κατά -2,03%, αλλά και αντίστοιχη μείωση σε ποσότητα κατά 11,26%. Αντίθετα η μέση τιμή πώλησης παραδόσεων οίνων, καταγράφει αύξηση κατά 18,64% γεγονός που απεικονίζει τη συνεχιζόμενη αύξηση μέσης τιμής την προηγούμενη 5ετία.

Όπως προαναφέραμε, ασφαλέστερη οδός της αξιολόγησης της πορείας των εξαγωγών στην συγκεκριμένη αγορά, είναι η σύγκριση μεταξύ των ετών 2019/2023, σύγκριση σύμφωνα με την οποία εμφανίζεται μείωση σε αξία κατά 4,61% και αντίστοιχα μείωση σε ποσότητα κατά 22,74%, μείωση που «συμβάλλει» στην άνοδο της μέσης τιμής πώλησης.

Κύπρος

 

Σταθερά πλέον δεύτερη η αγορά της Κύπρου συνεχίζει να αποτελεί έτσι όπως εξελίσσεται σημαντικότατο εξαγωγικό προορισμό για το ελληνικό κρασί, αφού και φέτος κατατάσσεται ψηλά σε επίπεδο ΕΕ.

Ενδεικτική είναι η εξέλιξη των μεγεθών σε αξία των αποστελλόμενων οίνων στη χώρα αυτή, αφού η ποσοστιαία μεταβολή του 2023 έναντι του 2022 καταγράφεται στο +5,52% (7.973.793 €/2023 – 7.556.711 €/2022), ενώ η αντίστοιχη μεταβολή (σε αξία) του μέσου όρου 5ετίας ανέρχεται σε +31,92%, ποσοστό που απεικονίζει τη σταθερή ανοδική πορεία σε αξία στην αγορά αυτή. Σημαντικά αυξημένη είναι επίσης η μέση τιμή πώλησης αποστολών οίνου κατά 27,81%  σε σχέση με το 2022 (4,17 €/kg/2023 – 3,26 €/kg/2022).

Οι μεταβολές σε ποσότητα εξαγόμενου οίνου σε kg το 2022 είχαν ακολουθήσει εντυπωσιακά αυξητική πορεία, το 2023 όμως έναντι του 2022 παρουσιάζεται μείωση κατά 17,44% (1.914.348 kg/2023 – 2.318.814 kg/2022), ενώ η σύγκριση του 2023 με το μέσο όρο 5ετίας, εμφανίζει ότι οι αποστελλόμενες ποσότητες οίνου στην Κύπρο είναι αυξημένες μόνο κατά 0,38%. Η σύγκριση του 2023 με το 2019 (έτος προ πανδημίας), δείχνει εντυπωσιακή θετική μεταβολή των μεγεθών. Έτσι σε αξία οι εξαγωγές παρουσίασαν αύξηση της τάξης του 53,86% και σε ποσότητα παρουσίασαν επίσης αύξηση της τάξης του 50,26%.

Γαλλία

 

Σχετική σταθερότητα απεικονίζουν τα μεγέθη για την αγορά της Γαλλίας.

Οι αποστολές ελληνικών οίνων σε αξία παρουσίασαν μικρή αύξηση κατά 2,37% το 2023 έναντι του 2022 (6.639.666 €/2023 - 6.485.955 €/2022), μείωση κατά 9,17% σε ποσότητα (3.211.097 kg/2023 – 3.535.164 kg/2022), ενώ αύξηση παρατηρείται και στη μέση τιμή πώλησης οίνων κατά 12,70% (2,07 €/kg 2023 – 1,83 €/kg 2022).

Ανάλογη ήταν η μεταβολή των μεγεθών σε σύγκριση με την προηγούμενη 5ετία, αφού το 2023 σε σύγκριση με την 5ετία 2018 – 2022 παρουσίαζε αύξηση της τάξης του 32,16% σε αξία και αύξηση επίσης κατά 14,03% σε ποσότητα. Η μέση τιμή μονάδος ανά kg μειώθηκε κατά 1,46% (ΜΟ 5ετίας: 2,00 €/kg – 2023: 2,07 €/kg)

Οι υπόλοιπες χώρες που ακολουθούν και πλασάρονται ως κύριες εξαγωγικές αγορές ανάλογα με την αξία ενδοκοινοτικών παραδόσεων στην Ε.Ε. παρουσιάζουν την παρακάτω εικόνα:

 

Κάτω χώρες


 

 

Βέλγιο


 

 

ΤΡΙΤΕΣ ΧΩΡΕΣ

Οι κύριοι προορισμοί  (ΗΠΑ, Καναδάς, Ηνωμένο Βασίλειο, Νορβηγία, Ελβετία Αυστραλία,), εξαγωγής ελληνικών οίνων σε αξία  με εκτός Ε.Ε. προορισμό, δηλαδή με προορισμό τις Τρίτες Χώρες, αντιπροσωπεύουν το 2023 το 85,98% (36.699.201 €) των συνολικών ελληνικών εξαγωγών σε αξία προς Τρίτες Χώρες.

Αναλυτικότερα:

Η.Π.Α.

 

Η αγορά με την πιο δυναμική ανάπτυξη παγκόσμια, αλλά και τον πιο έντονο ανταγωνισμό, παρουσιάζει μικρή επιβράδυνση στις εξαγωγικές επιδόσεις που σημειώθηκαν στο πρόσφατο παρελθόν το 2023. Για το ελληνικό κρασί και ορθώς παραμένει πρώτη επιλογή ως χώρα στόχος του ελληνικού τομέα οίνου, όσον αφορά τις Τρίτες Χώρες.

Σύμφωνα με τον παραπάνω πίνακα μικρή μείωση κατά 5,57% παρουσιάζουν οι ελληνικές εξαγωγές οίνων σε αξία στις Η.Π.Α. το 2023 έναντι του 2022 (16.895.886 €/2023 – 17.892.328 €/2022).

Ανάλογη αλλά μεγαλύτερη μείωση παρουσιάζεται και στις εξαγόμενες ποσότητες οίνων το 2023 έναντι του 2022 κατά 11,25% (2.494.199 kg/2023 – 2.810.419 kg/2022), ενώ αξιοσημείωτη επίσης αύξηση παρατηρείται στη μέση τιμή πώλησης εξαγόμενων οίνων το 2022 έναντι του 2021 κατά 6,40% (6,77 €/kg/2023 - 6,37 €/kg/2022).

Τα ίδια μεγέθη το 2023 συγκρινόμενα με το μέσο όρο 5ετίας 2018–2022 συνεχίζουν να παρουσιάζουν αυξητική τάση.

Σε αξία καταγράφεται διαχρονική μέση αύξηση 5ετίας κατά 27,62%, σε ποσότητα καταγράφεται επίσης αύξηση κατά 6,58%, ενώ η μεταβολή της μέσης τιμής πώλησης καταγράφει αύξηση σε σύγκριση με το μέσο όρο 5ετίας, που ανέρχεται σε 20,95%, απεικονίζει τη δυναμική ανόδου των τιμών της προηγούμενης 5ετίας, αλλά και επιτυγχάνει το στόχο της αύξησης της αντιλαμβανόμενης αξίας του ελληνικού κρασιού.

Αναμφίβολα πρόκειται για την πιο δυναμική (μαζί με τον Καναδά και το Ην. Βασίλειο) αγορά εκτός Ευρωπαϊκής Ένωσης, για το ελληνικό κρασί, αφού παρουσιάζει χαρακτηριστικά ώριμης αγοράς. Τα μεγέθη του 2023 συγκρινόμενα με το προ πανδημίας έτος 2019, παρουσιάζουν εντυπωσιακή αυξητική εξέλιξη σε αξία κατά +26,59% σε ποσότητα κατά +4,13%, ενώ η μέση τιμή αυξήθηκε κατά 21,54%.

Καναδάς

 

Ο Καναδάς αντίθετα με τις Η.Π.Α. παρουσίασε αύξηση των μεγεθών το 2023. Να σημειωθεί ότι ακόμη και κατά την διάρκεια της πανδημίας το έτος 2020 παρατηρήθηκε αύξηση των μεγεθών.

Η ανοδική πορεία των εξαγωγών συνεχίστηκε και το 2023 αφού το έτος που πέρασε παρουσιάζεται αύξηση στην αξία εξαγωγών οίνου έναντι του 2023 κατά 10,38% (8.719.301 €/2023 – 7.899.409 €/2022), ενώ αύξηση επίσης καταγράφεται στις εξαγόμενες ποσότητες κατά 2,38% (1.545.934 kg/2023 – 1.509.925 kg/2022). Εξαιτίας των ανωτέρω μεταβολών, αύξηση παρουσιάζει και η μέση τιμή πώλησης κατά 7,81% (5,64 €/kg/2023 – 5,23 €/kg/2022).

Ανάλογη εικόνα παρουσιάζει και η διαχρονική τάση των μεγεθών που προκύπτει μέσω της σύγκρισής τους με το μέσο όρο της προηγούμενης 5ετίας.

Δηλαδή σε αξία η αύξηση σε σχέση με το μέσο όρο της προηγούμενης 5ετίας καταγράφεται στο +28,61%, σε ποσότητα η αύξηση ανέρχεται στο 12,56%, ενώ η μέση τιμή πώλησης έχει αυξηθεί κατά 14,62%.

 

ΗΝΩΜΕΝΟ ΒΑΣΙΛΕΙΟ

 

Το Η.Β. για δεύτερη χρονιά μετά τον χαρακτηρισμό του ως Τρίτη Χώρα, πλασάρεται στην πρώτη τριάδα χωρών υποδοχής ελληνικών κρασιών.

Σε επίπεδο μεταβολής εξαγωγικών μεγεθών, οι εξαγωγικές επιδόσεις στο ΗΒ χωρίς να είναι είναι εντυπωσιακές, δείχνουν να σταθεροποιούνται, έναντι των προ της πανδημίας ετών.

Σε αξία το 2023 έναντι του 2022, η αύξηση καταγράφεται στο +0,08% (2023: 7.017.702 € - 2022: 7.012.441 €), σε ποσότητα όμως μειώνονται κατά 9,02% (2023: 1.690.213 kg – 2022: 1.857.776 kg), ενώ αύξηση παρατηρείται και στη μεταβολή της μέσης τιμής εξαγωγής, κατά 10% (2023: 4,15 €/kg – 2022: 3,77 €/kg), γεγονός που υποδηλώνει την εξαγωγή ακριβότερων οίνων

Τέλος την αυξητική τάση επιβεβαιώνει και η σύγκριση του 2023 με το Μ.Ο. 5ετίας αφού θετικά πρόσημα καταγράφονται σε αξία (+57,44%), σε ποσότητα (+32,79%) και σε μέση τιμή μονάδος (+21,89%).

Η επαναπροσέγγιση της αγοράς του ΗΒ ξεκίνησε με μια ιδιαίτερη δυναμική και διαφαίνεται, σταθεροποίηση αυτής της ανοδικής πορείας για το ελληνικό κρασί.

Ακολουθεί η συνοπτική παρουσίαση ανάλογων μεγεθών στις σημαντικότερες για το ελληνικό κρασί από άποψη αξίας Τρίτες Χώρες:

 

ΝΟΡΒΗΓΙΑ

 

 

ΕΛΒΕΤΙΑ

 

 

AΥΣΤΡΑΛΙΑ

 

 

KINA

 

 

ΙΑΠΩΝΙΑ

 

Ακολουθούν πίνακες των χωρών εξαγωγής των ελληνικών οίνων για το 2023 ανάλογα με τον προορισμό σε ΕΕ και Τρίτες Χώρες:

 

  

Αναλυτικά στοιχεία για περισσότερες χώρες διαχρονικά από το έτος 2018, μπορείτε να αντλήσετε από την ιστοσελίδα της ΚΕΟΣΟΕ στο www.keosoe.gr

Υγεία: Η ιγμορίτιδα συνδέεται με 40% αυξημένο κίνδυνο για ρευματική πάθηση

Η κοινή φλεγμονώδης πάθηση της ιγμορίτιδας συνδέεται με 40% αυξημένο κίνδυνο μεταγενέστερης διάγνωσης ρευματικής πάθησης, όπως διαπιστώνει έρευνα που δημοσιεύεται στο περιοδικό ανοικτής πρόσβασης «RMD Open».

Οι ερευνητές χρησιμοποίησαν δεδομένα από το Rochester Epidemiology Project, ένα σύστημα διασύνδεσης ιατρικών αρχείων για πάνω από 500.000 άτομα που κατοικούσαν στην Κομητεία Όλμστεντ στη Μινεσότα, την περίοδο 1966-2014. Το δείγμα της μελέτης περιλάμβανε 1.729 ενήλικες, οι οποίοι είχαν πρόσφατα διαγνωστεί με συστηματική αυτοάνοση ρευματική νόσο, όπως ρευματοειδή αρθρίτιδα, αντιφωσφολιπιδικό σύνδρομο και σύνδρομο Sjogren. Κάθε ένας από αυτούς τους ασθενείς αντιστοιχίστηκε με τρία άτομα χωρίς ρευματική νόσο, με βάση την ηλικία κατά τη διάγνωση και το φύλο.

Οι περιπτώσεις ιγμορίτιδας χωρίστηκαν σε χρονικές περιόδους 1-5 ετών, 5-10 ετών και 10 ή περισσότερα έτη πριν από τη διάγνωση της ρευματικής νόσου. Ελήφθησαν επίσης υπόψη παράγοντες που ενδέχεται να επηρεάσουν, όπως ηλικία, βάρος και κατάσταση καπνίσματος κατά τη διάγνωση της ρευματικής νόσου, φύλο, φυλή και εθνικότητα.

Οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι το ιστορικό ιγμορίτιδας συσχετίστηκε με 40% αυξημένο κίνδυνο για οποιαδήποτε νέα διάγνωση ρευματικής πάθησης, με τη συσχέτιση να είναι ισχυρότερη για τα συστηματικά αυτοάνοσα ρευματικά νοσήματα, όπως το αντιφωσφολιπιδικό σύνδρομο (επτά φορές αυξημένος κίνδυνος) και το σύνδρομο Sjogren (υπερδιπλάσιος κίνδυνος).

Επιπλέον, η οξεία ιγμορίτιδα συσχετίστηκε με αυξημένο κίνδυνο εμφάνισης οροαρνητικής ρευματοειδούς αρθρίτιδας (που έχει συμπτώματα αλλά όχι ανιχνεύσιμα αντισώματα) κατά 18%.

Η συσχέτιση μεταξύ ιγμορίτιδας και νεοδιαγνωσθείσας ρευματικής πάθησης ήταν ισχυρότερη κατά τα 5-10 έτη που προηγήθηκαν της έναρξης των συμπτωμάτων, όπου ο κίνδυνος ήταν 70% υψηλότερος συνολικά, τρεις φορές υψηλότερος για το σύνδρομο Sjogren και διπλάσιος για την ρευματική πολυμυαλγία. Όσο πιο συχνά ήταν τα επεισόδια ιγμορίτιδας, τόσο μεγαλύτερες ήταν οι πιθανότητες νέας διάγνωσης ρευματικής πάθησης.

Ωστόσο, οι ερευνητές διευκρινίζουν ότι πρόκειται για μελέτη παρατήρησης και επομένως δεν μπορούν να εξαχθούν οριστικά συμπεράσματα σχετικά με τους αιτιολογικούς παράγοντες. Επίσης, αναγνωρίζουν αρκετούς περιορισμούς στα ευρήματά τους, συμπεριλαμβανομένου του κυρίως λευκού πληθυσμού της μελέτης και των λίγων περιπτώσεων ορισμένων τύπων ρευματικών παθήσεων. Επιπλέον, προσθέτουν ότι δεν μπορεί να αποκλειστεί η αντίστροφη αιτιώδης συνάφεια, σύμφωνα με την οποία οι ίδιες οι ρευματικές παθήσεις αυξάνουν τον κίνδυνο ιγμορίτιδας.

Σύνδεσμος για την επιστημονική δημοσίευση:

https://rmdopen.bmj.com/lookup/doi/10.1136/rmdopen-2023-003622

 

ΑΠΕ-ΜΠΕ

Σύσκεψη την Παρασκευή στο ΥΠΑΑΤ για τη Θεσσαλία με εκπροσώπους αγροτών ΠΕΜ και αυτοδιοικητικούς παρακάρλιων περιοχών

Η φωνή των αγροτών μας ήταν και φωνή της Ελλάδας και στο Συμβούλιο Υπουργών Γεωργίας και Αλιείας, αλλά και στις συνεδριάσεις του Ευρωπαϊκού Λαϊκού Κόμματος και της ομάδας των EUMED-9, δηλαδή των εννέα χωρών του νότου της ΕΕ, τόνισε ο υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων Λευτέρης Αυγενάκης σε συνέντευξή του στα parapolitika FM, στην εκπομπή bras de fer, με τη Χριστίνα Κοραή και τον Δημήτρη Τάκη.

Όπως είπε ο ΥπΑΑΤ οι αλλαγές στην ΚΑΠ, για τις οποίες η χώρας μας πρωτοστατεί, θα γίνουν, σύμφωνα με τη δέσμευση της Βελγικής προεδρίας πριν από τις ευρωεκλογές και με δεδομένο ότι το ευρωκοινοβούλιο θα διαλυθεί τον Απρίλιο, την περίοδο εκείνη θα  πρέπει να προσδιορίζεται χρονικά και η απόφαση της Συνόδου Κορυφής από την οποία θα εγκριθούν οι αλλαγές.

Αναφερόμενος στις προτάσεις που έχει καταθέσει η χώρα μας, ο ΥπΑΑΤ είπε ότι η Ελλάδα στοχεύει στη μείωση της γραφειοκρατίας, στην εφαρμογή της ΚΑΠ και στην εξάλειψη της τιμωρητικής, σε ένα βαθμό, φυσιογνωμίας, που είχε επιβληθεί από την πλευρά των «Πρασίνων» με στόχο την προστασία του περιβάλλοντος, διευκρινίζοντας ότι σαφώς είναι υπέρ της πράσινης μετάβασης, αλλά με πιο ομαλό και ρεαλιστικό τρόπο.

Με τις προτάσεις που κατέθεσε η χώρα μας, όπως είπε ο υπουργός, στοχεύει:

-         Στην απλοποίηση, διευκόλυνση και επιτάχυνση των διαδικασιών των ελέγχων,

-         στην επιτάχυνση διαπραγμάτευσης του Στρατηγικού Σχεδίου της ΚΑΠ,

-         στην απλοποίηση των διαδικασιών για τις επιμέρους τροποποιήσεις του,

-         στην απλοποίηση εφαρμογής των λεγόμενων οικολογικών σχημάτων,

-         στην ευελιξία στην ανακατανομή αχρησιμοποίητων κονδυλίων και

-         στην απλούστευση των διαδικασιών για αντιμετώπιση των επιπτώσεων σε περιπτώσεις ακραίων καιρικών φαινομένων και πυρκαγιών, με τη δημιουργία μόνιμου μηχανισμού και αξιοποίηση του 2% της ΚΑΠ κάθε χώρας.

Όπως εξήγησε ο Λευτέρης Αυγενάκης, με την πολιτική που ασκεί η Ελλάδα, αξιοποιούνται όλες οι συμμαχίες που έχει δημιουργήσει σε διεθνές επίπεδο ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης και, φυσικά οι παραδοσιακά καλές σχέσεις μας με το ΕΛΚ, καθώς και η συμμαχία των εννέα χωρών του Νότου, δηλαδή η ομάδα των EUMED-9, η οποία σε επίπεδο υπουργών Γεωργίας, έχει ενεργοποιηθεί με πρωτοβουλία της χώρας μας.

Τις επόμενες ημέρες μάλιστα αναμένεται κοινή ανακοίνωση για το θέμα από το Ευρωπαϊκό Λαϊκό Κόμμα, στο οποίο συμμετέχει και ο προεδρεύων του Συμβουλίου Υπουργών Γεωργίας και Αλιείας, Βέλγος υπουργός Γεωργίας Νταβίντ Κλαρινβάλ.

Σύσκεψη για τη Θεσσαλία την Παρασκευή

Επίσης, ο ΥπΑΑΤ ανακοίνωσε ότι την Παρασκευή, 1 Μαρτίου, στις 13.00, θα πραγματοποιηθεί στο υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων στο πλαίσιο των τακτικών, εβδομαδιαίων, συναντήσεων και εν όψει της σύσκεψης του Πρωθυπουργού για τη Θεσσαλία, σύσκεψη στην οποία θα μετέχουν ο ΥπΑΑΤ Λευτέρης Αυγενάκης, ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας Θεόδωρος Σκυλακάκης, ο υφυπουργός Κλιματικής Αλλαγής και Πολιτικής Προστασίας Χρήστος Τριαντόπουλος, ο υφυπουργός Υποδομών Νίκος Ταχιάος και ο υφυπουργός Οικονομικών Θάνος Πετραλιάς.

Στη συνάντηση θα μετάσχουν επίσης, η Περιφέρεια Θεσσαλίας, εκπρόσωποι της Αυτοδιοίκησης από τις Παρακάρλιες περιοχές και δήμων που έχουν πληγεί και εκπρόσωποι των ΤΟΕΒ, κτηνοτροφικών, γεωργικών, μελισσοκομικών οργανώσεων και γενικά παραγωγικών και θεσμικών φορέων της περιοχής, όπως επίσης και οι Θεσσαλοί – μέλη του Συντονιστικού της Πανελλαδικής των Μπλόκων. 

Κρόκος Κοζάνης: Το υπερπολύτιμο μπαχαρικό με τις ανεκτίμητες ιδιότητες

Ένα πολύ καλό άρθρο για τον κρόκο Κοζάνης μας έστειλε η ομάδα του Votanonkipos.gr και σας το παραθέτουμε, καθώς περιέχει χρήσιμες πληροφορίες για τα σημαντικά οφέλη στη διατροφή μας.

Ο κρόκος Κοζάνης ή αλλιώς η ελληνική ζαφορά (saffron), είναι τo φυτό από το οποίο, γίνεται η παραγωγή του πιο ακριβού μπαχαρικού (συγκριτικά με τα υπόλοιπα) και ανήκει στην καλύτερη ποιότητα σαφράν, στον κόσμο.

Το χρυσάφι της ελληνικής γης, όπως συχνά αποκαλείται, έχει την ιδιαιτερότητα να  μην αναπαράγεται όπως τα υπόλοιπα είδη, καθώς δεν έχει σπόρους. Η διαιώνιση του προκύπτει μέσω της διάσπασης των βολβών του. Με λίγα λόγια, ο βολβός παράγει καινούριο βολβό, ο οποίος δίνει νέα φυτά. Συγκαταλέγεται στα  πολυτιμότερα μπαχαρικά των αρχαίων πολιτισμών αλλά και των συγχρόνων, για το χρώμα, το άρωμα, τις φαρμακευτικές και αφροδισιακές του ιδιότητες.

Δεν είναι τυχαίο το γεγονός, ότι ο Όμηρος, το αναφέρει στα κείμενά του, η Κλεοπάτρα το χρησιμοποιούσε στα καλλυντικά της, ενώ το συναντάμε ακόμη και στην Παλαιά Διαθήκη.

Επιστημονική ονομασία: Crocus sativus

Καλλιέργεια

Για να αναπτυχθεί ο κρόκος Κοζάνης απαιτούνται ακραίες καιρικές συνθήκες. Ξηρό και ζεστό κλίμα το καλοκαίρι, κρύο το χειμώνα. Το έδαφος πρέπει να είναι επίπεδο, ξηρό και να απομακρύνει το νερό άμεσα, ώστε να μην σαπίζουν οι βολβοί. Η φύτευση του γίνεται τους καλοκαιρινούς μήνες, Ιούνιο και Ιούλιο. Οι βολβοί, τοποθετούνται σε αυλάκια βάθους 20 εκατοστών, με την απόσταση ανάμεσα τους να είναι δέκα εκατοστά. Η συλλογή του φυτού, γίνεται τέλος  Οκτώβρη. Το λουλούδι πρέπει να μαζεύεται νωρίς το πρωί, καθώς μαραίνεται και χάνει το άρωμα και τις ιδιότητες του πολύ γρήγορα.

Για να διατηρηθούν τα στίγματα για μεγάλο χρονικό διάστημα θα πρέπει να αποξηρανθούν, κάτι που κάνει τον κρόκο να χάνει το 75% του βάρους του και το χρώμα του να μεταβάλλεται σε κόκκινο. Για να παραχθεί 1 κιλό κρόκου χρειάζονται 8.500 λουλούδια. Το τελικό προϊόν που προκύπτει είναι μόλις 200 γραμμάρια αποξηραμένων στιγμάτων και κοστίζει μέχρι και 2.000 ευρώ το κιλό. Για να διατηρηθούν και να μην χάσουν τα χαρακτηριστικά τους, χρειάζονται προστασία από το ηλιακό φως,  τη ζέστη και την υγρασία. Η μοναδική περιοχή στην Ελλάδα που καλλιεργείται το συγκεκριμένο φυτό εδώ και δεκαετίες , είναι η Κοζάνη.

Ο κρόκος στην αρχαιότητα

Σύμφωνα με τη μυθολογία, ο όρος "κρόκος", προκύπτει από τον θεό Ερμή, ο οποίος, καθώς εξασκούνταν στη δισκοβολία, τραυμάτισε θανάσιμα, χωρίς να το θέλει, τον θνητό φίλο του, Κρόκο. Ο Ερμής, μην μπορώντας να αντέξει την απώλεια του φίλου του, αποφάσισε να του χαρίσει την αθανασία, μεταμορφώνοντας το άψυχο κορμί του σ' ένα πανέμορφο μοβ λουλούδι και το αίμα του κρόκου, σε τρία κόκκινα στίγματα στην καρδιά του λουλουδιού. Από εκείνη τη στιγμή απέκτησε την συγκεκριμένη ονομασία. Πρόκειται για λουλούδι με ιδιαίτερα χαρακτηριστικά και χρησιμοποιείται εκατοντάδες χρόνια ως φάρμακο, άρτυμα και βαφικό υλικό.

α) Σαν βαφικό υλικό

Τά δέ βαπτόμενα πάντα τάς χρόας ἀπό τῶν βαπτόντων λαμβάνει. […] καί ὅλως ὅσα χρόας ἰδίας ἔχει. ἀεί γάρ ἀπό πάντων αὐτῶν, ἅμα τῷ τε ὑγρῷ καί θερμῷ τῶν χρωμάτων συνεισιόντων εἰς τούς τῶν βαπτομένων πόρους, ὅταν ἀποξηρανθῇ, τάς ἀπ’ ἐκείνων χρόας λαμβάνει.. Αριστοτέλης, Περί Χρωμάτων.

Τα στίγματα του λουλουδιού χρησιμοποιούνταν στην αρχαιότητα ως βασικό στοιχείο ζωγραφικής σε αγγεία και τοιχογραφίες.  Τοιχογραφίες της Μινωικής εποχής  μαρτυρούν την μεγάλη και συχνή χρήση του. Ιδιαίτερα δημοφιλής είναι η τοιχογραφία των ανακτόρων της Κνωσού, το 2.000 π.Χ., με τον γαλάζιο κροκοσυλλέκτη πίθηκο, αλλά και η τοιχογραφία της Σαντορίνης "Κροκοσυλλέκτριες'', του 16ου αιώνα π.Χ. Οι συγκεκριμένες τοιχογραφίες δείχνουν πόσο πολύτιμος υπήρξε ο κρόκος Κοζάνης στην αρχαιότητα και πόσο σημαντικό ρόλο  είχε στην καθημερινότητα των ανθρώπων.

β) Σαν θεραπευτικό μέσο

Σύμφωνα με αναφορές σε πάπυρο, η πρώτη καλλιέργεια κρόκου, ως  ιατρικό παρασκεύασμα, εκτιμάται χρονικά γύρω στο 2300 π.Χ.

Ρωμαίοι και Αιγύπτιοι τον έκαιγαν σαν θυμίαμα στους θεούς, κάτι που έχει συνεχιστεί σε Ινδία και Κίνα μέχρι και σήμερα. Για τους Χριστιανούς είναι ένα από τα εξήντα υλικά που χρησιμοποιούν για να φτιάξουν Ιερό Μύρο, ενώ οι αρχαίοι Έλληνες το χρησιμοποιούσαν για να αντιμετωπίσουν την αϋπνία και τη μέθη, καθώς επίσης ως άρωμα και ως αφροδισιακό. Οι Άραβες εφάρμοζαν τον κρόκο σαν αναισθητικό και ήταν αυτοί που τον εισήγαγαν στην Ισπανία τον 10ο αιώνα. Ο Μέγας Αλέξανδρος δε, χρησιμοποιούσε σαφράν, για να καταπραΰνει τις πληγές μετά την μάχη.

Γραπτές αναφορές από την εποχή του Ιπποκράτη, δηλώνουν πως το σαφράν, υπήρξε θεραπευτικό μέσο για τουλάχιστον 90 ασθένειες και ήταν όπλο για την καταπολέμηση της πανώλης . Εφαρμοζόταν στον βήχα, τα κρυολογήματα, τους πόνους του στομάχου, την αιμορραγία της μήτρας, την οστρακιά, τον μετεωρισμό και τα προβλήματα της καρδιάς. Παρ' όλες τις αναφορές, υπήρξε δυσπιστία ως προς την αποτελεσματικότητα του μπαχαρικού στην υγεία. Σύγχρονες μελέτες όμως, έρχονται να επιβεβαιώσουν την ευεργετική του δράση.

Ο ελληνικός κρόκος Κοζάνης

Εμφανίζεται με πολλές και ποικίλες χρησιμότητες. Χρησιμοποιείται στην φαρμακευτική, ζαχαροπλαστική, μαγειρική, τυροκομία, μακαρονοποιία, ποτοποιία ακόμα δε και στην ζωγραφική. Οι πιο σημαντικές φαρμακευτικές ουσίες του, είναι η πικροκροκίνη και η κροκίνη. Ωστόσο περιέχει και άλλα σημαντικά συστατικά όπως λυκοπίνη, ζεαξανθίνη, α-β και γ καρωτίνιο, σίδηρο, κάλιο, μαγνήσιο, βιταμίνη C και βιταμίνη 12.  Είναι γνωστά από την επιστημονική κοινότητα τα αντιγηραντικά, αντιοξειδωτικά και αντικαρκινικά γνωρίσματα του. Σύμφωνα με έρευνα του εργαστηρίου Γενικής Χημείας του Γεωπονικού Πανεπιστημίου Αθηνών, σε συνεργασία με το γαλλικό Laboratoire de Spectroscopie Biomoléculaire, U.F.R de Pharmacie, οι κροκίνες του κρόκου, είναι ιδιαίτερα υδατοδιαλυτά καροτενοειδή, τα οποία έχουν την ικανότητα να αναστείλουν τον πολλαπλασιασμό των λευχαιμικών κυττάρων. Εκτός των άλλων έχει διαπιστωθεί πως ο κρόκος Κοζάνης δρα ενάντια στον καρκίνο του μαστού, του αδενοκαρκινώματος του εντέρου και του νευροβλαστώματος.

Οι θεραπευτικές δράσεις

  • Έχει αντικαταθλιπτικές, αντιοξειδωτικές και αντικαρκινικές ιδιότητες
  • Βελτιώνει το δέρμα από ακμή
  • Ανακουφίζει τους πόνους του στομάχου και των νεφρών
  • Μειώνει τις γαστραλγίες, τους νευρικούς κολικούς, τους σπασμούς και τον κοκκύτη
  • Διεγείρει την όρεξη
  • Βοηθά στην πέψη
  • Ενδυναμώνει την λειτουργία του εγκεφάλου και ενισχύει την μνήμη
  • Μειώνει τα επίπεδα της χοληστερίνης
  • Έχει αντιθρομβωτική δράση
  • Δρα ευεργετικά σε ασθενείς με άνοια ή Αλτσχάιμερ
  • Καταπραΰνει τις πεπτικές διαταραχές, το προεμμηνορρυσιακό σύνδρομο, τη ναυτία και τις ενοχλήσεις στην οδοντοφυΐα
  • Επιβράδυνει την εκφύλιση της ωχράς κηλίδας .
  • Βοηθά στην απώλεια βάρους
  • Καταπολεμά το άγχος
  • Καταπολέμα ασθένειες του αναπνευστικού συστήματος

Πως χρησιμοποιείται ο κρόκος Κοζάνης

Μπορείτε είτε να τον πιείτε, είτε να τον χρησιμοποιήσετε ως μπαχαρικό. Πρέπει να δείξετε προσοχή στο χρώμα του (βαθύ κόκκινο) και στο άρωμα του (έντονο). Στην μαγειρική δίνει πικάντικη γεύση, κίτρινο χρώμα και ιδιαίτερο άρωμα. Η ποσότητα πρέπει να είναι μικρή, έτσι ώστε να μην πικρίσει το φαγητό και πρέπει να χρησιμοποιηθεί, αφού πρώτα διαλυθεί σε νερό. Η διαδικασία έχει ως εξής: Μουλιάζετε τα στίγματα σε ένα φλιτζάνι για μια ώρα πριν το ρίξετε στο φαγητό. Έχετε την δυνατότητα ή να το ρίξετε στην κατσαρόλα μαζί με το νερό ή να το στραγγίσετε και να το προσθέσετε μετά. Σε περίπτωση που θέλετε να καταναλώσετε τον κρόκο ως ρόφημα, να ξέρετε πως 10-12 στίγματα  σε ένα φλιτζάνι, είναι αρκετά.

Βιολογικά αφεψήματα

Χρησιμοποιήστε ως βασικό συστατικό τον κρόκο Κοζάνης για να παρασκευάσετε:

  • Ρόφημα με φασκόμηλο και λουίζα
  • Ρόφημα με μέντα και λεμονόχορτο
  • Αφέψημα με μέλι και πορτοκάλι
  • Ρόφημα με κανέλα και γαρύφαλλο
  • Ρόφημα με δεντρολίβανο και θυμάρι
  • Μαύρο τσάι με λεμόνι και δυόσμο
  • Πράσινο τσάι με τζίντζερ και γλυκόριζα

Παρενέργειες-Αντενδείξεις

Η κατανάλωση κρόκου σε ποσότητα άνω των 5 γραμμαρίων την ημέρα, θεωρείται ιδιαίτερα τοξική για τον οργανισμό. Ασθενείς με νεφρική ανεπάρκεια ή ηπατική νόσο, πρέπει να αποφεύγουν την λήψη. Τέλος, οι εγκυμονούσες και οι γυναίκες που θηλάζουν θα πρέπει να αποφεύγουν τις υπερβολικές δόσεις. Σε κάθε περίπτωση, η ιατρική συμβουλή είναι απαραίτητη.

κρόκος κοζάνης

www.votanonkipos.gr

 
Συνδρομή σε αυτήν την τροφοδοσία RSS

Για να σας εξασφαλίσουμε μια εξατομικευμένη εμπειρία στο site μας χρησιμοποιούμε cookies.

Μάθετε περισσότερα...

Το κατάλαβα

COOKIES
Η imathiotikigi.gr μπορεί να χρησιμοποιεί cookies για την αναγνώριση του επισκέπτη - χρήστη ορισμένων υπηρεσιών και σελίδων. Τα cookies είναι μικρά αρχεία κειμένου που αποθηκεύονται στο σκληρό δίσκο κάθε επισκέπτη - χρήστη και δεν λαμβάνουν γνώση οποιουδήποτε εγγράφου ή αρχείου από τον υπολογιστή του. Χρησιμοποιούνται μόνο για τη διευκόλυνση πρόσβασης του επισκέπτη - χρήστη σε συγκεκριμένες υπηρεσίες της imathiotikigi.gr και για στατιστικούς λόγους προκειμένου να καθορίζονται οι περιοχές στις οποίες οι υπηρεσίες της ιστοσελίδας μας είναι χρήσιμες ή δημοφιλείς ή για λόγους marketing. Ο επισκέπτης - χρήστης μπορεί να ρυθμίσει το διακομιστή (browser) του κατά τέτοιο τρόπο ώστε είτε να τον προειδοποιεί για τη χρήση των cookies σε συγκεκριμένες υπηρεσίες της ιστοσελίδας, είτε να μην επιτρέπει την αποδοχή της χρήσης cookies σε καμία περίπτωση. Σε περίπτωση που ο επισκέπτης - χρήστης των συγκεκριμένων υπηρεσιών και σελίδων της imthiotikigi.gr δεν επιθυμεί την χρήση cookies για την αναγνώριση του δεν μπορεί να έχει περαιτέρω πρόσβαση στις υπηρεσίες αυτές.