«Η παραγωγή τροφίμων με την ελάχιστη απαραίτητη επεξεργασία προκειμένου να είναι ασφαλή, ωφέλιμα και οργανοληπτικά ελκυστικά για τους καταναλωτές, είναι ένα από τα σύγχρονα ζητούμενα της επιστήμης τροφίμων και διατροφής, υπό το πρίσμα των δυνητικά αρνητικών επιπτώσεων που μπορεί να έχει στην υγεία η συστηματική κατανάλωση τροφίμων με πολλά πρόσθετα, συντηρητικά, αλλεργιογόνες ουσίες ή ουσίες που διαταράσσουν την ωφέλιμη μικροχλωρίδα του εντέρου». Αυτά τονίζει μεταξύ άλλων στο Αθηναϊκό -Μακεδονικό Πρακτορείο Ειδήσεων ο Γιάννης Γιαβάσης, αναπληρωτής καθηγητής στο πανεπιστήμιο Θεσσαλίας, μιλώντας για την παραγωγή φυσικών οίνων, την οποία χαρακτηρίζει μια νέα τάση στην οινοποιία, στο πλαίσιο ερευνητικού προγράμματος.

   Επιπλέον, σύμφωνα με τον ίδιο, ενώ από τη μια υπάρχει εδώ και δεκαετίες η διεθνής τάση των μεγάλων βιομηχανιών τροφίμων και ποτών για τυποποίηση, ομοιομορφία και απόλυτο έλεγχο της ποιότητας των προϊόντων, τα τελευταία χρόνια αναπτύσσεται παράλληλα και μια νέα καταναλωτική τάση: η ανάγκη για πιο φυσικές γεύσεις, αρώματα που θυμίζουν τις πρώτες ύλες και τον χώρο όπου παράχθηκε κάθε τρόφιμο και ποτό, ακόμα κι αν αυτό έχει μερικώς μεταβαλλόμενα ποιοτικά χαρακτηριστικά κατά τη συντήρησή του, ή από χρόνο σε χρόνο.

   Υπό αυτό το πρίσμα, η παραγωγή φυσικών οίνων, εξηγεί, είναι μια νέα τάση στην οινοποιία, που παρουσιάζει ενδιαφέρον, αλλά και ορισμένες προκλήσεις, που χρειάζονται καλή τεχνογνωσία και στενή παρακολούθηση για να αντιμετωπιστούν. Τι είναι λοιπόν οι φυσικοί οίνοι; Aν και ο όρος, τονίζει ο κ. Γιαβάσης, δεν είναι νομικά κατοχυρωμένος και δεν υπόκειται σε πιστοποιήσεις από επίσημους φορείς, όπως η βιολογική και η βιοδυναμική αμπελουργία ή τα αντίστοιχα κρασιά, ωστόσο χρησιμοποιείται ευρέως μεταξύ των παραγωγών και σε κάποιες περιπτώσεις έχουν δημιουργηθεί αντίστοιχα σήματα ποιότητας (όπως το "Vin Methode Nature" στη Γαλλία). Πρακτικά, πρόκειται για κρασιά με ελάχιστες επεμβάσεις, χωρίς χρήση συνθετικών χημικών προσθέτων και ιδίως χωρίς προσθήκη των δυνητικά αλλεργιογόνων θειωδών αλάτων (που είναι τα συνήθη συντηρητικά και αντιοξειδωτικά των οίνων) και επιπλέον, χωρίς προσθήκη εμπορικών καλλιεργειών εκκίνησης (μαγιάς οινοποίησης) που στα υπόλοιπα κρασιά συμβάλλουν στον καλύτερο έλεγχο της αλκοολικής ζύμωσης, με την επικράτηση των ζυμών Saccharomyces cerevisiae και την αναστολή ανάπτυξης αλλοιογόνων μικροοργανισμών. Για να παραχθεί λοιπόν ένας φυσικός οίνος, πρέπει να βασιστεί, σύμφωνα με τον αναπληρωτή καθηγητή, μόνο στο φυσικό μικροβίωμα του σταφυλιού και του οινοποιείου, καθώς και σε τυχόν φυσικές αντιοξειδωτικές ουσίες. Αυτό βεβαίως ενέχει μεγαλύτερο ρίσκο αποτυχίας της ζύμωσης, αλλά από την άλλη οδηγεί στην παραγωγή ξεχωριστών κρασιών που αντανακλούν πιστότερα τα οργανοληπτικά χαρακτηριστικά του σταφυλιού και του περιβάλλοντος - terroir της κάθε περιοχής και κάθε χρονιάς, και δεν είναι απολύτως τυποποιημένα.

   Τα χαρακτηριστικά και οι προκλήσεις της παραγωγής φυσικών αποτέλεσαν ένα από τα βασικά αντικείμενα του 3ετούς (2023-2025) ερευνητικού προγράμματος «Παραγωγή φυσικού οίνου χωρίς θειώδη, με φυσικά αντιοξειδωτικά, ταυτοποίηση αυτόχθονων ζυμών οινοποίησης και παραγωγή βαλσάμικου ξυδιού ανώτερης ποιότητας από το ΠΓΕ λιαστό κρασί Σιάτιστας - BioWineriess» που χρηματοδοτήθηκε από το Ευρωπαϊκό Γεωργικό Ταμείο Αγροτικής Ανάπτυξης και το Μέτρο 16 «Συνεργασία» του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων (Δράση 2: «Υλοποίηση του επιχειρησιακού σχεδίου των Επιχειρησιακών Ομάδων για την παραγωγικότητα και βιωσιμότητα της γεωργίας») και υλοποιήθηκε από το Τμήμα Επιστήμης και Διατροφής του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας και τις εταιρίες «Βιολογικοί Αμπελώνες Κοντοζήση» (Καρδίτσα) και Οινοποιείο «Δυό Φίλοι» (Σιάτιστα).

   Όπως αναφέρει ο επιστημονικός υπεύθυνος του έργου, Δρ. Ιωάννης Γιαβάσης, Αναπληρωτής Καθηγητής του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας, στα πλαίσια του έργου μελετήθηκαν αφενός, η μικροχλωρίδα της φυσικής οινοποίησης από το άγουρο και ώριμο σταφύλι στο χωράφι μέχρι τον μούστο, το ζυμούμενο και το ώριμο κρασί, από σταφύλια των ποικιλιών «Λημνιώνα» και «Μαλαγουζιά» ώστε να απομονωθούν με μικροβιολογικές, φασματοσκοπικές και μοριακές αναλύσεις είτε ζύμες που συμβάλλουν στην ομαλή πορεία της ζύμωσης, είτε άγριες ζύμες και βακτήρια που θα μπορούσαν να λειτουργήσουν ως δείκτες αλλοίωσης. Αφετέρου, έγιναν εργαστηριακές και πιλοτικές οινοποιήσεις χωρίς θειώδη συντηρητικά, αλλά με προσθήκη σκόνης από στέμφυλα, ή φλοιό ροδιού, ή υδατικό εκχύλισμα ελιάς, που έχουν φυσική αντιοξειδωτική δράση, ώστε να αποτραπεί η οξείδωση της αλκοόλης σε οξικό οξύ (ξύδι) ή οξείδωση του χρώματος.

   Τα αποτελέσματα του έργου ήταν ιδιαιτέρως ενδιαφέροντα. Παρότι το μικροβίωμα του σταφυλιού, τονίζει, περιείχε πολλές διαφορετικές ζύμες και βακτήρια του εδάφους, του αέρα, του αμπελιού, ακόμα και εντερικής ή δερματικής προέλευσης (δεδομένου ότι η κοπριά χρησιμοποιείται ως φυσικό λίπασμα και η συλλογή των σταφυλιών γίνεται με τα χέρια) και του περιβάλλοντος του οινοποιείου, σταδιακά στον μούστο και στα πρώτα στάδια της ζύμωσης άρχισαν να μειώνονται τα ανεπιθύμητα βακτήρια και οι άγριες, ώστε να επικρατήσουν τελικά στο ώριμο κρασί διαφορετικά, ανθεκτικά στην αλκοόλη, στελέχη Saccharomyces cerevisiae φυσικής προέλευσης, παρότι αρχικά βρίσκονταν σε χαμηλό πληθυσμό, καθώς και οξυγαλακτικά βακτήρια των γενών Lactobacillus και Οenococcus. Τόσο το είδος Saccharomyces cerevisiae, όσο και τα είδη του γένους Oenococcus χρησιμοποιούνται και στις εμπορικές καλλιέργειες εκκίνησης για την ενίσχυση της αλκοολικής και της μηλογαλακτικής ζύμωσης, αντίστοιχα, με τη διαφορά ότι στο συγκεκριμένο έργο τα στελέχη που επικράτησαν στη ζύμωση προήλθαν από την αυτόχθονη μικροχλωρίδα του αμπελιού και οινοποιείου, και υπό αυτή την έννοια προσδίδουν μοναδικά οργανοληπτικά χαρακτηριστικά, που δεν μπορεί να μιμηθεί μια εμπορική καλλιέργεια που χρησιμοποιείται παγκοσμίως. Ανάμεσα σε διαφορετικά στελέχη αυτόχθονων ζυμών S. cerevisiae που απομονώθηκαν επιλέχθηκαν τελικά 6 στελέχη για πειραματική οινοποίηση ως καλλιέργεια εκκίνησης, για να επαληθευτεί η ικανότητά τους να προσδίδουν ευχάριστα οργανοληπτικά χαρακτηριστικά και υψηλό αλκοολικό βαθμό, και για τουλάχιστον 3 από αυτά τα στελέχη, τα αποτελέσματα ήταν πολύ ενθαρρυντικά.

   Από την άλλη, σύμφωνα με τον ίδιο, εντοπίστηκαν και ενδεχόμενοι κίνδυνοι σε φυσικά κρασιά προηγούμενων ετών που ανέπτυξαν κατ' εξαίρεση μη κανονικά οργανοληπτικά χαρακτηριστικά, είτε λόγω υψηλής θερμοκρασίας ζύμωσης, είτε λόγω ελλιπούς καθαριότητας ή άλλων παραγόντων. Σε αυτά, φάνηκε να υπάρχουν ασυνήθιστα υψηλοί πληθυσμοί των βακτηρίων Lentilactobacillus parafarraginis , το οποίο θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί προληπτικά ως δείκτης πιθανής αλλοίωσης στα πρώτα στάδια της ζύμωσης, ώστε να γίνουν ενέργειες για την αναστολή του και την επικράτηση ωφέλιμων οξυγαλακτικών βακτηρίων Οenococcus. Σε αυτό τον σκοπό φαίνεται να συμβάλει και η ζύμωση σε πλίθινα βαρέλια, καθώς η μικροοξυγόνωση που επιτρέπουν φαίνεται πως διευκόλυνε την αύξηση του πληθυσμού Oenococus που καθοδηγούν την επιθυμητή μηλογαλακτική ζύμωση, σε σχέση με βαρέλια από ανοξείδωτο ατσάλι όπου υπήρχαν μεγαλύτεροι πληθυσμοί Lactobacillus.

   Σε ό,τι αφορά στα φυσικά αντιοξειδωτικά φυτικής προέλευσης (από υποπροϊόντα της παραγωγής οίνου, χυμού ροδιού και ελαιολάδου), είχαν διαφορετική επίδραση στη ζύμωση και τα οργανοληπτικά χαρακτηριστικά του φυσικού οίνου. Το εκχύλισμα καρπού ελιάς οδήγησε σε υψηλή συγκέντρωση αλκοόλης, χαμηλή πτητική οξύτητα (όταν αυτή είναι υψηλή το κρασί θυμίζει ξύδι), πιο σκούρο κόκκινο χρώμα, την πλέον φρουτώδη γεύση και μεγαλύτερο σώμα. Τα στέμφυλα σταφυλιών οδήγησαν σε μεγαλύτερη πτητική οξύτητα, πιθανώς επειδή είχε ήδη ξεκινήσει η οξική ζύμωση πριν την αποξήρανσή τους. Ο φλοιός ροδιού είχε μάλλον την θετικότερη επίδραση στη γεύση, την επίγευση και το άρωμα, και θα μπορούσε, σε συνδυασμό με τον εκχύλισμα ελιάς να προσφέρει πολύ καλή αντιοξειδωτική προστασία και ιδιαίτερα οργανοληπτικά χαρακτηριστικά, αντικαθιστώντας τα θειώδη άλατα. Για να καταλήξει τονίζοντας:

   «Συμπερασματικά, παρά τις όποιες δυσκολίες και προκλήσεις, η παραγωγή φυσικού οίνου υψηλής ποιότητας και ενδεχομένως πιο σύντομης κατανάλωσης, είναι εφικτή και παρουσιάζει ενδιαφέρον, ιδίως όταν η ανάπτυξη των αυτόχθονων ζυμών Saccharomyces cerevisiae συνδυαστεί με φυσικά αντιοξειδωτικά και ληφθεί μέριμνα για την αποφυγή επικράτησης συγκεκριμένων αλλοιογόνων μικροοργανισμών. Αυτή η προοπτική μπορεί να είναι ιδιαίτερα ενδιαφέρουσα για μικρά τοπικά οινοποιεία, αλλά και συνολικά για χώρες όπως η Ελλάδα, όπου δεν υπάρχει μαζική παραγωγή τυποποιημένων κρασιών που έχουν ως στόχο να καλύψουν για χρόνια την παγκόσμια αγορά, αλλά πολλοί, μικροί παραγωγοί που θα μπορούσαν να προωθήσουν σαν ανταγωνιστικό πλεονέκτημα τον μοναδικό χαρακτήρα των τοπικών, φυσικών οίνων». 

ΑΠΕ-ΜΠΕ

Με ανακοιίνωση που εξέδωσε η ΠΟΓΕΔΥ και ΘΕΜΑ: «Όχι άλλο κάρβουνο και υποκρισία» αναφέρει αναλυτικά:

Κάθε φορά που μια μεγάλη πυρκαγιά ή πλημμύρα πλήττει τη χώρα, εμφανίζονται τα ίδια μέσα, οι ίδιοι άνθρωποι, οι ίδιοι γραφικοί χαρακτήρες με τα ίδια κίνητρα, μπροστά στις στάχτες ή στα μπάζα, για να μηδενίσουν τα πάντα και να αποδώσουν όλη την καταστροφή σε ότι τους βολεύει και κυρίως διαπιστώνοντας ότι κανένα έργο πρόληψης δεν είχε γίνει. Εμφανίζονται αμέσως μετά τη φυσική καταστροφή, προκειμένου να δικαιολογήσουν την ύπαρξη τους, τα μικροπολιτικά ή τα εργασιακά τους συμφέροντα και τα ιδεολογικά τους αδιέξοδα για να καταγγείλουν εκείνους που προσπάθησαν να την προλάβουν ή που εργάστηκαν για να την περιορίσουν.

Αυτό συμβαίνει και σήμερα με τα έργα πρόληψης δασικών πυρκαγιών Antinero. Ας το ξεκαθαρίσουμε λοιπόν, μήπως και το καταλάβουν οι επιστήμονες του γραφείου και οι πυροσβέστες του πληκτρολογίου : το Σχέδιο Προστασίας Antinero είναι πρόγραμμα έργων πρόληψης, όχι αυτόματος μηχανισμός κατάσβεσης. Δεν σβήνει μόνο του τις πυρκαγιές και δεν υποκαθιστά το Πυροσβεστικό Σώμα και συνολικά τις δυνάμεις καταστολής. Μειώνει και διασπά τη συνέχεια της δασικής καύσιμης ύλης, συντηρεί το δασικό οδικό δίκτυο και τις αντιπυρικές ζώνες, εγκαθιστά πυροφυλάκια και υδατοδεjαμενές για τα επίγεια ή εναέρια μέσα, βελτιώνει την πρόσβαση των επίγειων δυνάμεων και περιορίζει, όπου οι συνθήκες το επιτρέπουν, την ένταση και την ταχύτητα εξάπλωσης της φωτιάς.

Αυτό ακριβώς συνέβη σε κρίσιμα σημεία της Δυτικής Αττικής, κατά την πρόσφατη μεγάλη δασική πυρκαγιά που πέρασε από τη Βοιωτία. Εκεί όπου είχαν προηγηθεί παρεμβάσεις πρόληψης, η πυρκαγιά δεν συνάντησε την ίδια ποσότητα και συνέχεια καύσιμης ύλης. Σε αρκετές περιπτώσεις παρέμεινε έρπουσα, περιορίστηκε η μετάδοσή της στις κόμες των δέντρων και διασώθηκαν σημαντικά τμήματα του δάσους, τα οποία, χωρίς τις συγκεκριμένες παρεμβάσεις, θα αντιμετώπιζαν σαφώς μεγαλύτερο κίνδυνο ολοκληρωτικής καταστροφής. Παράλληλα, με τους δασικούς δρόμους και τις υδατοδεξαμενές δημιουργήθηκαν σαφώς καλύτερες και ταχύτερες συνθήκες επέμβασης, ενώ οι παρεμβάσεις σε κρίσιμες θέσεις συνέβαλαν, μαζί με την επιχειρησιακή δράση των δυνάμεων στο πεδίο, στην ανάσχεση της πυρκαγιάς και στον περιορισμό της επέκτασής της είτε προς τα ανατολικά (Άγιος Νεκτάριος, Κρύο Πηγάδι, Αγία Παρασκευή, Βίλλια) είτε προς τα νοτιοδυτικά (Ψάθα, Αλεποχώρι) αλλά και προς τα νότια (Μέγαρα, Μάνδρα). Το ίδιο ακριβώς συνέβη και χθες Κυριακή 9 Αυγούστου στον Πύργο Ηλείας στην περιοχή Μουζάκι, όπου τα έργα πρόληψης λειτούργησαν και πάλι θετικά.

Κανείς δεν ισχυρίστηκε ότι το Antinero μπορεί από μόνο του να σταματήσει κάθε πυρκαγιά. Τα δεδομένα από τη Δυτική Αττική αποδεικνύουν, όμως, ότι επηρέασε ουσιαστικά τη συμπεριφορά της, περιόρισε σε κρίσιμα σημεία την ένταση και την εξάπλωσή της και προστάτευσε τόσο ζωτικά τμήματα του δασικού οικοσυστήματος όσο και οικισμούς που βρίσκονται σε κρίσμες ζώνες μίξης δάσους - οικισμούς. Όποιος αμφισβητεί αυτή τη συμβολή οφείλει να απαντήσει στα συγκεκριμένα στοιχεία του πεδίου και όχι να τα αποκρύπτει προσπαθώντας να δημιουργήσει στοχευμένες εντυπώσεις εξυπηρετώντας δικούς του σκοπούς.

Το αποτέλεσμα του μεγαλύτερου προγράμματος έργων πρόληψης που σχεδιάζεται, υλοποιείται και παρακολουθείται από τους Δασολόγους Γεωτεχνικούς της Δασικής Υπηρεσίας, δεν μπορεί να κρίνεται σκόπιμα, ρηχά και μηδενιστικά με το επιστημονικά αβάσιμο επιχείρημα «αφού κάηκε, άρα απέτυχε». Με την ίδια λογική, θα έπρεπε να σταματήσουμε να επενδύουμε είτε στην αντισεισμική προστασία, επειδή σεισμοί πάντοτε θα εκδηλώνονται, είτε στην οδική ασφάλεια επειδή τροχαία ατυχήματα πάντοτε θα γίνονται. Η πρόληψη δεν καταργεί τον κίνδυνο. Περιορίζει τις συνέπειές του, προστατεύει ζωές και υποδομές και ενισχύει την ικανότητα αποτελεσματικής αντιμετώπισης του οποιουδήποτε φαινομένου, κάτω από τις ιδιαίτερες συνθήκες στις οποίες εξελίσσεται.

Το θράσος ορισμένων ψευτοσυνδικαλιστών ξεπερνάει κάθε όριο : βλέπουμε στα Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης κύκλους που εκπροσωπούν τους Εποχικούς Πυροσβέστες να μηδενίζουν όλα τα έργα πρόληψης της Δασικής Υπηρεσίας και να αναρωτιούνται στις αναρτήσεις τους «που πήγαν τα λεφτά του Antinero ;». Είναι οι ίδιοι κύκλοι που στην προσπάθειά τους να μονιμοποιηθούν δεν διστάζουν να διακινούν πρόχειρα και κακογραμμένα σενάρια μεταφοράς της Δασικής Υπηρεσίας στο Υπουργείο Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας, προκειμένου όπως οι ίδιοι διατυμπανίζουν να κάνουν, ως μόνιμοι πλέον, τα έργα πρόληψης στα δασικά οικοσυστήματα. Μην έχοντας καμία γνώση για τα ποσοτικά και τα ποιοτικά χαρακτηριστικά αυτών των έργων, κανένα επιστημονικό υπόβαθρο, καμία εμπειρία.

Ταυτόχρονα η ΕΛ.Α.Σ. του πρώην Πρωθυπουργού κου Α. Τσίπρα, ρωτά πού πήγαν τα περίπου 20 εκατ. ευρώ που διατέθηκαν στη Δυτική Αττική και ζητά επιστημονική αξιολόγηση του συγκεκριμένου προγράμματος. Προφανώς μπροστά στη βιασύνη του να ασκήσει αντιπολίτευση και να πάρει ρεβάνς για το τραγικό έτος 2018, ξεχνά ότι τα έργα αυτά βρίσκονται σε πλήρη συμφωνία με τις κατευθύνσεις του πορίσματος Goldammer, αλλά και της Εθνικής Στρατηγικής για τα Δάση καθώς και του 1^ου Σχεδίου Δράσης για τις Δασικές Πυρκαγιές της δικής του Κυβέρνησης. Ξεχνά ή δεν γνωρίζει ότι όλες οι μελέτες αυτών των έργων έχουν συνταχθεί από επιστήμονες Δασολόγους Γεωτεχνικούς, έχουν προταθεί από τις δημόσιες Δασικές Υπηρεσίες και επιβλέπονται στην υλοποίησή τους από τις ίδιες. Επιπλέον πριν μετατρέψουν το ερώτημα σε πολιτική καταγγελία, θα ήταν χρήσιμο να ανατρέξουν στα στοιχεία που είναι ήδη δημόσια και στη διάθεση κάθε ενδιαφερομένου.

Οι διακηρύξεις, οι αποφάσεις ανάθεσης και οι συμβάσεις δεν αποτελούν κρυφό υπηρεσιακό υλικό. Δημοσιεύονται στα προβλεπόμενα πληροφοριακά συστήματα και έχουν συναφθεί κατ’ εφαρμογή του ν. 4412/2016, με τον οποίο ενσωματώθηκε στην ελληνική έννομη τάξη η ευρωπαϊκή νομοθεσία για τις δημόσιες συμβάσεις. Για κάθε έργο προσδιορίζονται η περιοχή παρέμβασης, το φυσικό και οικονομικό αντικείμενο, ο ανάδοχος και οι συμβατικές υποχρεώσεις, ενώ η υλοποίησή του υπόκειται στην επίβλεψη, στις επιμετρήσεις, στις παραλαβές και στους προβλεπόμενους διοικητικούς και οικονομικούς ελέγχους από δημόσιες υπηρεσίες.

Επομένως, τα στοιχεία υπάρχουν και είναι ελέγξιμα: έργο προς έργο, σύμβαση προς σύμβαση και περιοχή προς περιοχή. Η επίκληση της άγνοιάς τους δεν αποδεικνύει έλλειψη διαφάνειας. Αποδεικνύει περίτρανα, ότι εκείνοι που διατυπώνουν την καταγγελία επενδύουν στην μικροπολιτική εκμετάλλευση και στον λαϊκισμό, μην έχοντας διδαχτεί τίποτα από το πρόσφατο παρελθόν, παρά τα όσα αντίθετα δηλώνουν.

Η εκτέλεση δημόσιων δασοτεχνικών έργων από αναδόχους, βάσει εγκεκριμένων μελετών και υπό την επίβλεψη των Δασικών Υπηρεσιών, δεν συνιστά «παράδοση των δασών σε ιδιώτες». Για να το γνωρίζεις αυτό δεν χρειάζεται ούτε καν πτυχίο Νομικής, πολύ δε περισσότερο μεταπτυχιακό στο περιβαλλοντικό δίκαιο!

Η νέα ευρωπαϊκή στρατηγική για την ολοκληρωμένη διαχείριση του κινδύνου δασικών πυρκαγιών είναι απολύτως σαφής. Ορίζει έναν ενιαίο κύκλο δράσης: πρόληψη, ετοιμότητα, απόκριση και αποκατάσταση. Η πρόληψη αποτελεί το πρώτο και κομβικό σκέλος αυτού του κύκλου.

Σε αυτή την κατεύθυνση θα συνεχίσουμε. Δεν φοβόμαστε την αξιολόγηση. Την επιδιώκουμε. Αλλά αξιολόγηση σημαίνει επιστημονική σύγκριση περιοχών, συνθηκών και αποτελεσμάτων — όχι προειλημμένη καταδίκη με μοναδικό κριτήριο ότι εκδηλώθηκε πυρκαγιά και άρα πρέπει να δημιουργήσουμε εντυπώσεις.

Θα διεκδικήσουμε περισσότερους και σταθερούς πόρους, ισχυρότερες Δασικές Υπηρεσίες, σύγχρονες μελέτες, διαφάνεια, αυστηρό έλεγχο και επέκταση των παρεμβάσεων σε ακόμη περισσότερες περιοχές της χώρας.

Θα συνεχίσουμε να επενδύουμε στην πρόληψη και όχι στην καταστροφή.

Θα είμαστε παρόντες πριν από την πυρκαγιά, όταν απαιτούνται επιστημονική γνώση, σχεδιασμός και έργα στο πεδίο — όχι μόνο μετά, μπροστά στις στάχτες, όπως εκείνοι που με αξιοσημείωτη συνέπεια εμφανίζονται μόνον όταν η καταστροφή προσφέρεται για πολιτική και επικοινωνιακή εκμετάλλευση.

Ταυτόχρονα όμως, επειδή φαίνεται ότι το θέμα του ΟΠΕΚΕΠΕ δεν δίδαξε κάποιους, τους προειδοποιούμε : μην τολμήσετε να ξαναπιάσετε στο στόμα σας τη Δασική Υπηρεσία, τους Δασολόγους Γεωτεχνικούς και όλους τους δασικούς υπαλλήλους ! Οι άνθρωποι αυτοί είναι κάθε μέρα εκεί έξω, παλεύοντας σε ακραίες συνθήκες για να μπορούν κάποιοι από τον καναπέ τους να γράφουν ότι θέλουν !!

Όχι άλλο κάρβουνο. Και, κυρίως, όχι άλλη υποκρισία. Φτάνει πια με τη βρωμιά και την αλητεία !!

Θεοδώρα Τζάκρη:«Ανεμογεννήτρια χωρίς υπόγεια διασύνδεση σημαίνει πυρκαγιά- Πρωτοφανής αμέλεια κυβέρνησης και ιδιωτικού ΔΕΔΔΗΕ για την υπογειοποίηση των καλωδίων- Χάθηκαν τα κονδύλια»

Η καταστροφική πυρκαγιά που εκδηλώθηκε στις 31 Ιουλίου 2026 στη Βοιωτία και επεκτάθηκε στη Δυτική Αττική ανέδειξε για ακόμη μία φορά, σοβαρές αδυναμίες στον τομέα της πρόληψης, της εποπτείας κρίσιμων υποδομών και του επιχειρησιακού συντονισμού της Πολιτείας. Η πυρκαγιά κατέκαψε περισσότερα από 130.000 στρέμματα δασικών και γεωργικών εκτάσεων, κατέστρεψε χιλιάδες ελαιόδεντρα, προκάλεσε σημαντικές οικονομικές και περιβαλλοντικές απώλειες και συνοδεύτηκε από ανθρώπινες απώλειες, μεταξύ των οποίων και το δυστύχημα με τη σύγκρουση δύο πυροσβεστικών ελικοπτέρων κατά τη διάρκεια της επιχείρησης κατάσβεσης.

Σύμφωνα με τα μέχρι σήμερα στοιχεία της προανάκρισης και τις δημοσιοποιημένες πραγματογνωμοσύνες, η πυρκαγιά προκλήθηκε από βραχυκύκλωμα σε ιδιωτικό εναέριο δίκτυο μέσης τάσης που εξυπηρετεί αιολικό πάρκο, ενώ στην ίδια ακριβώς γραμμή είχε εκδηλωθεί ανάλογη πυρκαγιά λίγες εβδομάδες νωρίτερα, χωρίς να αποτραπεί η επανάληψη του ίδιου φαινομένου. Τα στοιχεία αυτά εγείρουν σοβαρά ερωτήματα ως προς την επάρκεια των ελέγχων, την πιστοποίηση των έργων, την εποπτεία των ενεργειακών υποδομών και την αποτελεσματικότητα των προληπτικών παρεμβάσεων.

Σοβαρά είναι τα ερωτήματα που προκύπτουν σχετικά με τις κυβερνητικές εξαγγελίες για επενδύσεις ύψους 369 εκ. €, ενώ το δίκτυο σύμφωνα με στοιχεία του ΔΕΔΔΗΕ παραμένει σε ποσοστό άνω του 85%-90% εναέριο. Και μάλιστα σύμφωνα με το νέο επενδυτικό πρόγραμμα του ΔΕΔΔΗΕ για την περίοδο 2026-2030 εγκαταλείπεται ο συγκεκριμένος στόχος υπογειοποίησης του δικτύου, ιδίως στις δασικές και λοιπές περιοχές υψηλού κινδύνου πυρκαγιάς.

Επειδή, είναι πλέον προφανές ότι το σημερινό θεσμικό πλαίσιο πρόληψης πυρκαγιών, όπως και ο έλεγχος ασφαλείας των δικτύων μεταφοράς ενέργειας από ΑΠΕ, είναι αποσπασματικό, ανεπαρκές και ουσιαστικά ανύπαρκτο ως προς την πρόληψη, η βουλευτής Πέλλας κ. Θεοδώρα Τζάκρη κατέθεσε Ερώτηση προς τους Υπουργούς Περιβάλλοντος και Ενέργειας και Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας, με την οποία ζητά απαντήσεις στα εξής ερωτήματα:

1. Ποιος φορέας ενέκρινε και αδειοδότησε την κατασκευή και τη σύνδεση με το δίκτυο του επίμαχου ιδιωτικού εναέριου δικτύου μέσης τάσης του αιολικού πάρκου «Μαύρο Σπιθάρι», και βάσει ποιων τεχνικών προδιαγραφών; Τηρήθηκαν όντως αυτές οι προδιαγραφές, και αν ναι, πώς εξηγείται ότι κατά τη διάρκεια ισχυρών ανέμων προκλήθηκαν σπινθήρες, μάλιστα δύο φορές μέσα σε έναν μήνα;
2. Ασκεί ο ΔΕΔΔΗΕ ή/και ο ΑΔΜΗΕ ουσιαστικό επιτόπιο έλεγχο κατά την κατασκευή τέτοιων ιδιωτικών δικτύων διασύνδεσης ΑΠΕ πριν από την ενεργοποίησή τους, ή ο έλεγχος περιορίζεται σε παραλαβή μελετών επί χάρτου; Πώς εξηγείται ότι, ενώ η κατασκευάστρια εταιρεία δήλωνε συμμόρφωση με τις προδιαγραφές, συνελήφθη ο ίδιος ο μηχανικός που υπέγραφε τη μελέτη και την επίβλεψη;
3. Γνώριζαν ο ΔΕΔΔΗΕ, ο ΑΔΜΗΕ ή/και το αρμόδιο Υπουργείο για την πυρκαγιά της 27ης Ιουνίου 2026 στην ίδια γραμμή, που προκλήθηκε από τον ίδιο μηχανισμό βραχυκυκλώματος; Αν ναι, ποια μέτρα ελήφθησαν τότε, και διατάχθηκε πλήρης επανέλεγχος του δικτύου πριν επιτραπεί η συνέχιση της λειτουργίας του;
4. Ποιος πιστοποίησε την επάρκεια των «εργασιών ενίσχυσης» που φέρεται να έγιναν στις αρχές Ιουλίου 2026 μετά την πρώτη πυρκαγιά, δεδομένου ότι, σύμφωνα με την πραγματογνωμοσύνη, η κακοτεχνία παρέμεινε και οδήγησε σε νέα πυρκαγιά λίγες εβδομάδες αργότερα, μόλις δύο-τρεις στύλους παρακάτω στην ίδια γραμμή;
5. Υφίσταται εθνικό πρόγραμμα ή πρωτόκολλο πρόληψης πυρκαγιών από σπινθήρες /ηλεκτρικά τόξα σε δίκτυα μεταφοράς και διανομής που εξυπηρετούν σταθμούς ΑΠΕ, ιδίως εντός ή πλησίον δασικών εκτάσεων και ευαίσθητων οικοσυστημάτων/περιοχών Natura; Ποιος φορέας είναι αρμόδιος για την εφαρμογή και τον έλεγχό του;
6. Ακολουθούνται ενιαίες, εναρμονισμένες σε επίπεδο Ευρωπαϊκής Ένωσης τεχνικές προδιαγραφές αντισπινθηριστικής προστασίας για εναέρια δίκτυα μέσης τάσης που συνδέουν σταθμούς ΑΠΕ με το δίκτυο, και ποιος ελέγχει συστηματικά την τήρησή τους στην Ελλάδα;
7. Ισχύει, και πώς εφαρμόζεται στην πράξη, η υποχρέωση καθαρισμού βλάστησης γύρω από κάθε στύλο δικτύου μεταφοράς ενέργειας (όπως η ακτίνα των 4 μέτρων που αναφέρει η πραγματογνωμοσύνη), και ποιος φορέας φέρει την ευθύνη ελέγχου τήρησής της — ο ιδιοκτήτης του πάρκου, ο ΔΕΔΔΗΕ, οι δασικές υπηρεσίες, ή κανείς εν τοις πράγμασι;
8. Ισχύει διαφοροποιημένο, αυστηρότερο πλαίσιο ελέγχων και συντήρησης για δίκτυα μεταφοράς ενέργειας από ΑΠΕ που βρίσκονται εντός ή πλησίον ευαίσθητων οικοσυστημάτων και δασικών εκτάσεων υψηλής επικινδυνότητας; Εφαρμόστηκε στη συγκεκριμένη περίπτωση;
9. Πόσα αντίστοιχα ιδιωτικά δίκτυα διασύνδεσης αιολικών και φωτοβολταϊκών πάρκων λειτουργούν σήμερα στη χώρα, πόσοι επιτόπιοι έλεγχοι έχουν πραγματοποιηθεί το τελευταίο έτος ανά Περιφέρεια, και πόσες παραβάσεις έχουν καταγραφεί;
10. Προτίθεται η Κυβέρνηση να διατάξει άμεσο, έκτακτο και γενικευμένο επανέλεγχο όλων των αντίστοιχων δικτύων διασύνδεσης ΑΠΕ σε δασικές και ευαίσθητες περιοχές σε όλη τη χώρα, ώστε να αποτραπεί η επανάληψη αντίστοιχων συμβάντων;
11. Σε ποιο στάδιο υλοποίησης βρίσκεται σήμερα το πρόγραμμα υπογειοποίησης του δικτύου διανομής ηλεκτρικής ενέργειας, δεδομένου ότι, σύμφωνα με στοιχεία του ίδιου του ΔΕΔΔΗΕ, το δίκτυο παραμένει σε ποσοστό άνω του 85%-90% εναέριο; Τηρήθηκε το χρονοδιάγραμμα των επενδύσεων ύψους 369 εκατ. ευρώ που είχαν ανακοινωθεί για την υπογειοποίηση έως το 2026, και για ποιο λόγο το νέο επενδυτικό πρόγραμμα του ΔΕΔΔΗΕ για την περίοδο 2026-2030 δεν περιλαμβάνει πλέον συγκεκριμένο, μετρήσιμο στόχο χιλιομέτρων υπογειοποίησης, ιδίως σε δασικές, ευαίσθητες και υψηλού κινδύνου περιοχές; [Dnews.gr, «Υπογειοποίηση δικτύου στο 12% - Οι φονικές πυρκαγιές και τα προληπτικά έργα» — www.dnews.gr/eidhseis/ellada/603238], [Energymag.gr, «ΔΕΔΔΗΕ: Ο “πήχης” των επενδύσεων 369 εκατ. ευρώ έως το 2026 για την υπογειοποίηση δικτύων» — www.energymag.gr/energeia/ilektrismos/107937]
12. Δεδομένου ότι τα προληπτικά μέτρα αποδείχθηκαν στην πράξη ανύπαρκτα και ο συντονισμός μεταξύ ΔΕΔΔΗΕ, ΑΔΜΗΕ, Πυροσβεστικής, δασικών υπηρεσιών και Περιφέρειας πλημμελής, προτίθεται η Κυβέρνηση να προχωρήσει σε ουσιαστική, συνολική αναθεώρηση του θεσμικού πλαισίου πρόληψης και αντιμετώπισης πυρκαγιών, με σαφή κατανομή αρμοδιοτήτων, ευθυνών και κυρώσεων, ώστε η μοναδική «πολιτική» να μην παραμένει η εκκένωση οικισμών και η καταμέτρηση της καταστροφής εκ των υστέρων;
13. Δεδομένου του συνόλου των παραλείψεων που περιγράφονται —από την ανεπαρκή εποπτεία των ιδιωτικών δικτύων διασύνδεσης ΑΠΕ έως την απουσία πραγματικού εναέριου συντονισμού που κόστισε δύο ανθρώπινες ζωές— προτίθεται η Κυβέρνηση να αποδώσει πολιτικές και υπηρεσιακές ευθύνες στην ηγεσία των αρμόδιων φορέων; Θεωρεί αποδεκτό το γεγονός ότι, μέχρι σήμερα, κανένας πολιτικά ή υπηρεσιακά υπεύθυνος δεν έχει παραιτηθεί ούτε έχει κληθεί να λογοδοτήσει για τις παραλείψεις αυτές;
14. Ποια είναι τα μέτρα άμεσης στήριξης και αποζημίωσης που προτίθεται να λάβει η Κυβέρνηση για τους πληγέντες κατοίκους, ελαιοπαραγωγούς και κτηνοτρόφους της Βοιωτίας και της Δυτικής Αττικής, δεδομένου ότι μόνο στη Βοιωτία καταστράφηκαν πάνω από 55.000 ελαιόδεντρα;

Αναλυτικά η Ερώτηση:

«ΕΡΩΤΗΣΗ

Προς τους Υπουργούς:

1. Περιβάλλοντος και Ενέργειας
2. Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας

ΘΕΜΑ: «Ανεμογεννήτριες και καθυστερήσεις στην υπογειοποίηση δικτύων: οι βαρύτατες ευθύνες Πολιτείας, ΔΕΔΔΗΕ και ΑΔΜΗΕ για τις καταστροφικές πυρκαγιές σε Βοιωτία και Δυτική Αττική»

Κύριοι Υπουργοί,

Κάθε καλοκαίρι η χώρα μετατρέπεται σε πεδίο μάχης απέναντι σε πυρκαγιές που καταστρέφουν δάση, περιουσίες και ανθρώπινες ζωές, ενώ η Πολιτεία αρκείται, χρόνο με τον χρόνο, σε μια λογική διαχείρισης της καταστροφής αντί της πρόληψής της. Η μοναδική σταθερά κάθε φορά είναι η εκκένωση οικισμών και η καταμέτρηση των καμένων στρεμμάτων εκ των υστέρων· ποτέ ο ουσιαστικός, προληπτικός έλεγχος και η διασφάλιση των υποδομών εκείνων, που η ίδια η Πολιτεία γνωρίζει ότι ενέχουν κίνδυνο πρόκλησης πυρκαγιάς.

Η πρόσφατη —μεγάλου μεγέθους, επειδή σας ξέφυγε— πυρκαγιά που ξέσπασε στις 31 Ιουλίου 2026 στη Βοιωτία και επεκτάθηκε στη Δυτική Αττική, κατέκαψε πάνω από 130.000 στρέμματα δασικής και γεωργικής γης —μεταξύ αυτών πάνω από 55.000 ελαιόδεντρα μόνο στη Βοιωτία, πηγή εισοδήματος εκατοντάδων οικογενειών— και προκάλεσε ανθρώπινες απώλειες τόσο στο μέτωπο της φωτιάς όσο και στον αέρα, με τη μοιραία σύγκρουση δύο πυροσβεστικών ελικοπτέρων κατά την επιχείρηση κατάσβεσης. Το σύνολο των γεγονότων αποκαλύπτει με τον πλέον οδυνηρό τρόπο πόσο ανύπαρκτη ήταν η πρόληψη και πόσο πλημμελής ο συντονισμός των αρμόδιων φορέων, τόσο στο έδαφος όσο και στον αέρα [thetoc.gr, «Κανένα ίχνος εμπρησμού: Τι προκάλεσε την τερατώδη φωτιά στην Αττικοβοιωτία - Αυτό είναι το πόρισμα» (πόρισμα πραγματογνωμοσύνης, στοιχεία για την πυρκαγιά της 27ης Ιουνίου 2026 στην ίδια γραμμή) — www.thetoc.gr/koinwnia/article/kanena-ixnos-emprismou-ti-prokalese-tin-teratodi-fotia-stin-attikoboiotia---auto-einai-to-porisma και thetoc.gr, «Σύγκρουση ελικοπτέρων: “Δεν είδαμε το δεύτερο αεροσκάφος” - Στο μικροσκόπιο οι “τυφλές γωνίες” και ο εναέριος συντονισμός» — www.thetoc.gr/koinwnia/612495/sugkrousi-elikopteron-den-eidame-to-deutero-aeroskafos--sto-mikroskopio-oi-tufles-gonies-kai-o-enaerios-suntonismos]

Σύμφωνα με τα μέχρι στιγμής στοιχεία της προανάκρισης, η πυρκαγιά φέρεται να προκλήθηκε από σπινθήρες και ηλεκτρικό τόξο σε ιδιωτικό εναέριο δίκτυο μέσης τάσης που συνδέει το αιολικό πάρκο ανεμογεννητριών στη θέση «Μαύρο Σπιθάρι» με το δίκτυο διανομής. Κατά τον διορισμένο πραγματογνώμονα, οι ισχυροί άνεμοι (7-8 μποφόρ, με ριπές 11-12) προκάλεσαν έντονη ταλάντωση των αγωγών, οι οποίοι είτε ήρθαν σε επαφή μεταξύ τους είτε πλησίασαν επικίνδυνα λόγω κακής κατασκευής, δημιουργώντας σπινθηρισμούς που εκτινάχθηκαν 10 έως 30 μέτρα μακριά, πέφτοντας σε ξηρή βλάστηση η οποία —πάντα κατά την πραγματογνωμοσύνη— δεν είχε καθαριστεί επαρκώς γύρω από τους στύλους, όπως προβλέπουν οι σχετικές οδηγίες του ΔΕΔΔΗΕ.

Ιδιαίτερα βαρυσήμαντο είναι το γεγονός ότι στην ίδια ακριβώς γραμμή, μόλις 150 μέτρα από το σημείο εκκίνησης της καταστροφικής πυρκαγιάς, είχε ήδη εκδηλωθεί φωτιά στις 27 Ιουνίου 2026, από τον ίδιο ακριβώς μηχανισμό —βραχυκύκλωμα λόγω επαφής αγωγών. Παρότι φέρεται πως στις αρχές Ιουλίου πραγματοποιήθηκαν «εργασίες ενίσχυσης», με σχετικό τιμολόγιο, ο πραγματογνώμονας διαπίστωσε επιτόπου ότι η κακοτεχνία ουδέποτε διορθώθηκε στο σύνολό της, με αποτέλεσμα η φωτιά να ξεσπάσει εκ νέου, μόλις δύο έως τρεις στύλους παρακάτω, στην ίδια ακριβώς γραμμή. Δεν πρόκειται, συνεπώς, για απρόβλεπτο ατύχημα, αλλά για προαναγγελθέντα κίνδυνο, που κανείς δεν φρόντισε να εξουδετερώσει [iEnergeia.gr, «Ο ΔΕΔΔΗΕ σχετικά με δημόσιες αναφορές για τα αίτια εκδήλωσης πυρκαγιών» — www.ienergeia.gr/xristika/43047]

Στο πλαίσιο της έρευνας συνελήφθησαν ο μηχανικός που υπέγραφε τη μελέτη και την επίβλεψη κατασκευής του δικτύου, καθώς και εργολάβος που είχε αναλάβει την κατασκευή, ενώ αναζητείται και ο ιδιοκτήτης της επιχείρησης του αιολικού πάρκου. Το πάρκο, σύμφωνα με ένορκη κατάθεση, είχε ξεκινήσει να κατασκευάζεται το 2023 και ολοκληρώθηκε/ηλεκτροδοτήθηκε τον Ιούνιο του 2026. Οι κατηγορίες αναμένεται να αναβαθμιστούν σε ανθρωποκτονία από αμέλεια ή και από ενδεχόμενο δόλο, μετά τις ανθρώπινες απώλειες που προκλήθηκαν [Alfavita.gr, «Φωτιά σε Βοιωτία και Αττική: Σπινθήρες από το δίκτυο ανεμογεννητριών στο επίκεντρο – Δύο συλλήψεις για κακούργημα» — www.alfavita.gr/koinonia/555509].

Το γεγονός ότι συνελήφθη ο ίδιος ο μηχανικός που υπέγραφε τη μελέτη εγείρει εύλογα και σοβαρότατα ερωτήματα: πώς ένα έργο που φέρεται να πληρούσε τις τεχνικές προδιαγραφές οδήγησε σε δύο ξεχωριστές πυρκαγιές μέσα σε έναν μήνα, από την ίδια ακριβώς αιτία; Ποιος και πώς έλεγξε το έργο πριν εγκριθεί η σύνδεσή του με το δίκτυο; Καιγιατί μετά την πρώτη προειδοποιητική πυρκαγιά της 27ης Ιουνίου δεν επιβλήθηκε πλήρης επανέλεγχος πριν επιτραπεί η συνέχιση της λειτουργίας;

Η υπόθεση αυτή δεν αφορά μεμονωμένη κακοτεχνία, αλλά αναδεικνύει ένα ευρύτερο κενό εποπτείας στη διασύνδεση σταθμών ΑΠΕ με το δίκτυο μεταφοράς και διανομής ενέργειας, την ίδια στιγμή που η χώρα προχωρά με ταχύτατο ρυθμό στην εγκατάσταση αιολικών και φωτοβολταϊκών πάρκων, συχνά εντός ή πλησίον δασικών εκτάσεων και ευαίσθητων οικοσυστημάτων.

Είναι πλέον προφανές ότι το σημερινό θεσμικό πλαίσιο πρόληψης πυρκαγιών, όπως και ο έλεγχος ασφαλείας των δικτύων μεταφοράς ενέργειας από ΑΠΕ, είναι αποσπασματικό, ανεπαρκές και ουσιαστικά ανύπαρκτο ως προς την πρόληψη. Εκ του αποτελέσματος, κ.κ. Υπουργοί, αποτύχατε. Το καταμαρτυρούν τα 130.000 καμένα στρέμματα, οι χαμένες περιουσίες, και κυρίως οι νεκροί κατά την άσκηση του καθήκοντός τους — άνθρωποι που έχασαν τη ζωή τους επειδή, για ακόμα μία φορά, έλειψε ο στοιχειώδης συντονισμός που όφειλε να εξασφαλίσει η Πολιτεία. Εικόνες πλήρους έλλειψης οργάνωσης, σε ένα κράτος που κάθε καλοκαίρι αιφνιδιάζεται από το ίδιο ακριβώς φαινόμενο.

Η επανάληψη του ίδιου συμβάντος στην ίδια ακριβώς γραμμή, μέσα σε λίγες μόλις εβδομάδες, αποδεικνύει ότι η μόνη «πολιτική» που εφαρμόζεται στην πράξη είναι η εκκένωση οικισμών όταν πλέον η φωτιά έχει ήδη ξεσπάσει — όχι η πρόληψή της. Η ασφάλεια πολιτών, περιουσιών και οικοσυστημάτων δεν μπορεί να εξαρτάται από την καλή θέληση ιδιωτών παραγωγών ενέργειας ούτε να ελέγχεται εκ των υστέρων, μόνο όταν καίγονται σπίτια και χάνονται ζωές. Είναι ενδεικτικό, άλλωστε, ότι η ίδια η Περιφέρεια Αττικής προχώρησε σε παράσταση πολιτικής αγωγής, δηλώνοντας «μηδενική ανοχή» απέναντι στους υπεύθυνους — κίνηση που καταδεικνύει πόσο βαθιά είναι πλέον η δυσπιστία απέναντι στον τρόπο διαχείρισης, ακόμη και εντός του ίδιου του κρατικού μηχανισμού [ertnews.gr, «Παράσταση πολιτικής αγωγής από την Περιφέρεια Αττικής για την πυρκαγιά στη Βοιωτία – “Μηδενική ανοχή” στους υπεύθυνους» — www.ertnews.gr/eidiseis/ellada/politiki/parastasi-politikis-agogis-apo-tin-perifereia-attikis-gia-tin-pyrkagia-sti-voiotia-mideniki-anoxi-stous-ypeythynous]

Κατόπιν των ανωτέρω, ερωτώνται οι κ.κ. Υπουργοί:

1. Ποιος φορέας ενέκρινε και αδειοδότησε την κατασκευή και τη σύνδεση με το δίκτυο του επίμαχου ιδιωτικού εναέριου δικτύου μέσης τάσης του αιολικού πάρκου «Μαύρο Σπιθάρι», και βάσει ποιων τεχνικών προδιαγραφών; Τηρήθηκαν όντως αυτές οι προδιαγραφές, και αν ναι, πώς εξηγείται ότι κατά τη διάρκεια ισχυρών ανέμων προκλήθηκαν σπινθήρες, μάλιστα δύο φορές μέσα σε έναν μήνα;
2. Ασκεί ο ΔΕΔΔΗΕ ή/και ο ΑΔΜΗΕ ουσιαστικό επιτόπιο έλεγχο κατά την κατασκευή τέτοιων ιδιωτικών δικτύων διασύνδεσης ΑΠΕ πριν από την ενεργοποίησή τους, ή ο έλεγχος περιορίζεται σε παραλαβή μελετών επί χάρτου; Πώς εξηγείται ότι, ενώ η κατασκευάστρια εταιρεία δήλωνε συμμόρφωση με τις προδιαγραφές, συνελήφθη ο ίδιος ο μηχανικός που υπέγραφε τη μελέτη και την επίβλεψη;
3. Γνώριζαν ο ΔΕΔΔΗΕ, ο ΑΔΜΗΕ ή/και το αρμόδιο Υπουργείο για την πυρκαγιά της 27ης Ιουνίου 2026 στην ίδια γραμμή, που προκλήθηκε από τον ίδιο μηχανισμό βραχυκυκλώματος; Αν ναι, ποια μέτρα ελήφθησαν τότε, και διατάχθηκε πλήρης επανέλεγχος του δικτύου πριν επιτραπεί η συνέχιση της λειτουργίας του;
4. Ποιος πιστοποίησε την επάρκεια των «εργασιών ενίσχυσης» που φέρεται να έγιναν στις αρχές Ιουλίου 2026 μετά την πρώτη πυρκαγιά, δεδομένου ότι, σύμφωνα με την πραγματογνωμοσύνη, η κακοτεχνία παρέμεινε και οδήγησε σε νέα πυρκαγιά λίγες εβδομάδες αργότερα, μόλις δύο-τρεις στύλους παρακάτω στην ίδια γραμμή;
5. Υφίσταται εθνικό πρόγραμμα ή πρωτόκολλο πρόληψης πυρκαγιών από σπινθήρες /ηλεκτρικά τόξα σε δίκτυα μεταφοράς και διανομής που εξυπηρετούν σταθμούς ΑΠΕ, ιδίως εντός ή πλησίον δασικών εκτάσεων και ευαίσθητων οικοσυστημάτων/περιοχών Natura; Ποιος φορέας είναι αρμόδιος για την εφαρμογή και τον έλεγχό του;
6. Ακολουθούνται ενιαίες, εναρμονισμένες σε επίπεδο Ευρωπαϊκής Ένωσης τεχνικές προδιαγραφές αντισπινθηριστικής προστασίας για εναέρια δίκτυα μέσης τάσης που συνδέουν σταθμούς ΑΠΕ με το δίκτυο, και ποιος ελέγχει συστηματικά την τήρησή τους στην Ελλάδα;
7. Ισχύει, και πώς εφαρμόζεται στην πράξη, η υποχρέωση καθαρισμού βλάστησης γύρω από κάθε στύλο δικτύου μεταφοράς ενέργειας (όπως η ακτίνα των 4 μέτρων που αναφέρει η πραγματογνωμοσύνη), και ποιος φορέας φέρει την ευθύνη ελέγχου τήρησής της — ο ιδιοκτήτης του πάρκου, ο ΔΕΔΔΗΕ, οι δασικές υπηρεσίες, ή κανείς εν τοις πράγμασι;
8. Ισχύει διαφοροποιημένο, αυστηρότερο πλαίσιο ελέγχων και συντήρησης για δίκτυα μεταφοράς ενέργειας από ΑΠΕ που βρίσκονται εντός ή πλησίον ευαίσθητων οικοσυστημάτων και δασικών εκτάσεων υψηλής επικινδυνότητας; Εφαρμόστηκε στη συγκεκριμένη περίπτωση;
9. Πόσα αντίστοιχα ιδιωτικά δίκτυα διασύνδεσης αιολικών και φωτοβολταϊκών πάρκων λειτουργούν σήμερα στη χώρα, πόσοι επιτόπιοι έλεγχοι έχουν πραγματοποιηθεί το τελευταίο έτος ανά Περιφέρεια, και πόσες παραβάσεις έχουν καταγραφεί;
10. Προτίθεται η Κυβέρνηση να διατάξει άμεσο, έκτακτο και γενικευμένο επανέλεγχο όλων των αντίστοιχων δικτύων διασύνδεσης ΑΠΕ σε δασικές και ευαίσθητες περιοχές σε όλη τη χώρα, ώστε να αποτραπεί η επανάληψη αντίστοιχων συμβάντων;
11. Σε ποιο στάδιο υλοποίησης βρίσκεται σήμερα το πρόγραμμα υπογειοποίησης του δικτύου διανομής ηλεκτρικής ενέργειας, δεδομένου ότι, σύμφωνα με στοιχεία του ίδιου του ΔΕΔΔΗΕ, το δίκτυο παραμένει σε ποσοστό άνω του 85%-90% εναέριο; Τηρήθηκε το χρονοδιάγραμμα των επενδύσεων ύψους 369 εκατ. ευρώ που είχαν ανακοινωθεί για την υπογειοποίηση έως το 2026, και για ποιο λόγο το νέο επενδυτικό πρόγραμμα του ΔΕΔΔΗΕ για την περίοδο 2026-2030 δεν περιλαμβάνει πλέον συγκεκριμένο, μετρήσιμο στόχο χιλιομέτρων υπογειοποίησης, ιδίως σε δασικές, ευαίσθητες και υψηλού κινδύνου περιοχές; [Dnews.gr, «Υπογειοποίηση δικτύου στο 12% - Οι φονικές πυρκαγιές και τα προληπτικά έργα» — www.dnews.gr/eidhseis/ellada/603238], [Energymag.gr, «ΔΕΔΔΗΕ: Ο “πήχης” των επενδύσεων 369 εκατ. ευρώ έως το 2026 για την υπογειοποίηση δικτύων» — www.energymag.gr/energeia/ilektrismos/107937]
12. Δεδομένου ότι τα προληπτικά μέτρα αποδείχθηκαν στην πράξη ανύπαρκτα και ο συντονισμός μεταξύ ΔΕΔΔΗΕ, ΑΔΜΗΕ, Πυροσβεστικής, δασικών υπηρεσιών και Περιφέρειας πλημμελής, προτίθεται η Κυβέρνηση να προχωρήσει σε ουσιαστική, συνολική αναθεώρηση του θεσμικού πλαισίου πρόληψης και αντιμετώπισης πυρκαγιών, με σαφή κατανομή αρμοδιοτήτων, ευθυνών και κυρώσεων, ώστε η μοναδική «πολιτική» να μην παραμένει η εκκένωση οικισμών και η καταμέτρηση της καταστροφής εκ των υστέρων;
13. Δεδομένου του συνόλου των παραλείψεων που περιγράφονται —από την ανεπαρκή εποπτεία των ιδιωτικών δικτύων διασύνδεσης ΑΠΕ έως την απουσία πραγματικού εναέριου συντονισμού που κόστισε δύο ανθρώπινες ζωές— προτίθεται η Κυβέρνηση να αποδώσει πολιτικές και υπηρεσιακές ευθύνες στην ηγεσία των αρμόδιων φορέων; Θεωρεί αποδεκτό το γεγονός ότι, μέχρι σήμερα, κανένας πολιτικά ή υπηρεσιακά υπεύθυνος δεν έχει παραιτηθεί ούτε έχει κληθεί να λογοδοτήσει για τις παραλείψεις αυτές;
14. Ποια είναι τα μέτρα άμεσης στήριξης και αποζημίωσης που προτίθεται να λάβει η Κυβέρνηση για τους πληγέντες κατοίκους, ελαιοπαραγωγούς και κτηνοτρόφους της Βοιωτίας και της Δυτικής Αττικής, δεδομένου ότι μόνο στη Βοιωτία καταστράφηκαν πάνω από 55.000 ελαιόδεντρα;

Στο πλαίσιο περιοδείας της στη Δυτική Μακεδονία, η Πρόεδρος του Κινήματος «Ελπίδα για τη Δημοκρατία» Μαρία Καρυστιανού, συνοδευόμενη από κλιμάκιο του κινήματος από Θεσσαλονίκη και Ημαθία, πραγματοποίησε επισκέψεις σε Κοζάνη και Φλώρινα , έχοντας επαφές με κατοίκους, πρώην εργαζομένους, συλλόγους και φορείς της περιοχής.

Φωτορεπορτάζ : Χρήστος Βοργιάδης

Στην περιοδεία στην Κοζάνη, η κ. Καρυστιανού συναντήθηκε με τον Σύλλογο Ανέργων και Ανάπτυξης Αγίου Δημητρίου – Ρυακίου και πρώην εργαζομένους του ΑΗΣ Αγίου Δημητρίου, ενώ στον Άγιο Δημήτριο συνομίλησε με κατοίκους για τις συνέπειες του κλεισίματος της μονάδας και τα προβλήματα που αντιμετωπίζει η τοπική κοινωνία.

Καρυστιανού από το Νότιο ορυχείο της περιοχής της Κοζάνης:

Από καλλιέργισημη η περιοχή έχει μετατραπεί σε μπαταρία της Ευρώπης – Είναι τραγικό αυτό που συμβαίνει στην ύπαιθρο για να κερδίζουν κάποιοι ολίγοι

Δείτε τις δηλώσεις της στο link https://www.youtube.com/shorts/iVn2EF3Ngus

Το Κίνημα έθεσε στο επίκεντρο την απολιγνιτοποίηση, υποστηρίζοντας ότι «πράσινη μετάβαση χωρίς ενεργειακή αυτάρκεια δεν είναι μετάβαση, είναι εξάρτηση», ενώ ζήτησε διαφάνεια για τα κονδύλια και τις επενδύσεις που συνδέονται με την ενεργειακή μετάβαση.

Στη Φλώρινα, η Μαρία Καρυστιανού συναντήθηκε με εκπροσώπους πολιτιστικών συλλόγων και συζήτησε για τον πολιτισμό, την ιστορική μνήμη και τη διατήρηση της κοινωνικής συνοχής. Παράλληλα, η «Ελπίδα για τη Δημοκρατία» επανέλαβε τη θέση της για τη Συμφωνία των Πρεσπών, την οποία χαρακτηρίζει συμφωνία που, κατά την άποψή της, επιβαρύνει τα εθνικά συμφέροντα και δεν μπορεί να αντιμετωπίζεται ως ζήτημα που έχει κλείσει.

Τέλος, η κ. Καρυστιανού παρευρέθηκε εκδήλωση του Ανταμώματος της Παγκόσμιας Συνομοσπονδίας Παμμακεδονικών Ενώσεων στην αίθουσα Πολλαπλών Χρήσεων του Δήμου Φλώρινας