Με ανακοίνωση που εξέδωσε το ΕΡΓΑΤΟΫΠΑΛΛΗΛΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΒΕΡΟΙΑΣ αναφέρει αναλυτικά:

Αντιμετώπιση της θερμικής καταπόνησης των εργαζόμενων από τον καύσωνα 

Η Γ.Σ.Ε.Ε. και η Γραμματεία Υγείας και Ασφάλειας της Συνομοσπονδίας δίνουν στη δημοσιότητα τις παρακάτω βασικές οδηγίες προκειμένου να συμβάλει ενεργά στις ενέργειες των πρωτοβάθμιων σωματείων, των Εργατικών Κέντρων και των Ομοσπονδιών για την ενημέρωση των εργαζομένων. Κύριος στόχος είναι να προληφθεί η επιβάρυνση της υγείας τους και η πρόκληση εργατικών ατυχημάτων, καθώς και να διασφαλιστεί η έγκαιρη απεύθυνση στις αρμόδιες Αρχές για τους απαιτούμενους ελέγχους στους χώρους εργασίας.

Η θερμική καταπόνηση αποτελεί κίνδυνο για τους εργαζομένους τόσο σε εσωτερικούς όσο και σε εξωτερικούς χώρους σε όλους τους κλάδους. Η σοβαρότητά της εξαρτάται από τον τόπο εργασίας, αλλά και από ατομικά χαρακτηριστικά, όπως η ηλικία, η υγεία, η κοινωνικοοικονομική κατάσταση και ακόμη και το φύλο. Σημειώνεται ότι στη χώρα μας το διάστημα των θερινών μηνών χαρακτηρίζεται και από ισχυρούς ανέμους, που δημιουργούν σύνθετη περιβαλλοντική επιβάρυνση και αυξάνουν τον κίνδυνο εργατικών ατυχημάτων. Το σύνολο των παραγόντων αυτών πρέπει να συνεκτιμάται έγκαιρα, ώστε να λαμβάνονται τα κατάλληλα μέτρα πρόληψης και αντιμετώπισης, με σκοπό την προστασία της υγείας και της ασφάλειας των εργαζομένων.

Η Γ.Σ.Ε.Ε. επισημαίνει για μία ακόμα φορά ότι απαιτείται από το Υπουργείο Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης να αξιοποιήσει το πλαίσιο συμφωνίας εργαζομένων και εργοδοτών και τα πορίσματα της ειδικής ομάδας εργασίας (2018) για τη διαμόρφωση μέτρων πρόληψης της θερμικής καταπόνησης των εργαζομένων κατά το θέρος, ώστε να προωθήσει την υιοθέτηση ρητών δεσμευτικών διατάξεων. Ο επιχειρησιακός σχεδιασμός της Επιθεώρησης Εργασίας, με αντίστοιχη δέσμευση και λοιπών συναρμόδιων αρχών συντονισμού, όπως του Υπουργείου Ανάπτυξης, οφείλει να στηρίζεται σε σαφές πλαίσιο νομοθετικών κανόνων και εφαρμοστικών Υπουργικών Αποφάσεων και όχι Εγκυκλίων και ανακοινώσεων.

Με αφορμή τις προβλέψεις για επικράτηση ιδιαίτερα υψηλών θερμοκρασιών και μέχρι την έκδοση των σχετικών ανακοινώσεων από τη Γενική Γραμματεία Πολιτικής Προστασίας, την Εθνική Μετεωρολογική  Υπηρεσία, το Υπουργείο Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης, η Γ.Σ.Ε.Ε. υπενθυμίζει το πλέγμα των αναγκαίων μέτρων:

1. Οργανωτικά και Τεχνικά Μέτρα στους Χώρους Εργασίας

• Πόσιμο Νερό: Πρέπει να χορηγείται στους εργαζόμενους άφθονο δροσερό πόσιμο νερό, σε θερμοκρασία 10-15°C.
• Παρεμβάσεις στις Εγκαταστάσεις: Απαιτούνται τεχνικά μέτρα προστασίας με παρεμβάσεις στα δομικά στοιχεία των κτιρίων, σε τμήματα της παραγωγικής διαδικασίας και προσαρμογή του μικροκλίματος του εργασιακού χώρου.
• Χρόνος Εργασίας & Διαλείμματα: Επιβάλλεται οργάνωση του χρόνου εργασίας με προγραμματισμό διαλειμμάτων και εκτέλεση των επιβαρυντικών εργασιών σε ώρες εκτός θερμοκρασιακών αιχμών. Απαιτείται μείωση της απασχόλησης ή παύση εργασιών σε επιβαρυμένους θερμικά χώρους μεταξύ 12:00 και 17:00.
• Χώροι Ανάπαυσης: Πρέπει να διαμορφώνονται κατάλληλοι, σκιεροί ή κλιματιζόμενοι χώροι για την ανάπαυση των εργαζομένων κατά τα διαλείμματα.
• Υγιεινή Κλιματισμού: Όπου χρησιμοποιούνται κλιματιστικά, πρέπει να τηρούνται αυστηρά μέτρα διασφάλισης της δημόσιας υγείας (αποφυγή ιογενών ή άλλων λοιμώξεων) και σωστή συντήρηση των μονάδων για την αποτροπή δημιουργίας εστιών μόλυνσης.
• Αξιολόγηση Παραγόντων: Πρέπει να λαμβάνονται υπόψη ατομικοί και περιβαλλοντικοί παράγοντες (π.χ. έλλειψη εγκλιματισμού, αφυδάτωση, εντατική σωματική εργασία, βαριά/μη διαπερατά ρούχα).

2. Υπαίθριες Εργασίες και Μέσα Ατομικής Προστασίας (ΜΑΠ)

Για τις εργασίες σε εξωτερικούς χώρους, επιπλέον των παραπάνω, προβλέπονται τα εξής:

• Διαμόρφωση ή επιλογή σκιερού μέρους και κατασκευή κατάλληλων στεγάστρων για την εκτέλεση των εργασιών και τα διαλείμματα.
• Χορήγηση και χρήση κατάλληλου καλύμματος κεφαλής (όπου δεν προβλέπεται χρήση κράνους).
• Παροχή προστατευτικών μέσων του δέρματος (αντηλιακά) και καλυμμάτων αυχένα, ύστερα από γνώμη του Ιατρού Εργασίας και του Τεχνικού Ασφαλείας.

3. Υποχρεωτική Παύση Εργασιών (12:00 – 17:00) & Ειδικές Κατηγορίες

Καθίσταται υποχρεωτική η παύση εργασιών κατά το διάστημα 12:00 - 17:00 για χειρωνακτικές εργασίες σε εξωτερικούς χώρους όταν ισχύει μία από τις εξής συνθήκες:

• Η θερμοκρασία διαμορφώνεται άνω των 40°C με ταυτόχρονη υγρασία τουλάχιστον 20%.
• Η θερμοκρασία διαμορφώνεται άνω των 42°C με ταυτόχρονη υγρασία τουλάχιστον 14%.
• Η τιμή του βιοκλιματικού δείκτη (WBGT) υπερβαίνει το 32,2.

Ειδικές Αναφορές ανά Κλάδο:

• Τεχνικά και Οικοδομικά Έργα – Εργοτάξια: Η εργασία διακόπτεται υποχρεωτικά κατά το κρίσιμο χρονικό διάστημα 12:00 έως 17:00 στα υπαίθρια εργοτάξια, καθώς η θερμική καταπόνηση εντείνεται σημαντικά λόγω της απουσίας φυσικής σκίασης, της έντονης σωματικής καταβολής (χειρωνακτική εργασία) και της συσσώρευσης θερμότητας από τα δομικά υλικά (π.χ. σκυρόδεμα, ασφαλτάμιγες, μεταλλικές κατασκευές).
• Διανομείς (Delivery) & Πλατφόρμες: Στην υποχρεωτική παύση εντάσσονται όλοι οι διανομείς προϊόντων και αντικειμένων με δίτροχο, συμπεριλαμβανομένων των ψηφιακών πλατφορμών, ανεξαρτήτως του είδους της εργασιακής σύμβασης.
• Ναυπηγοεπισκευαστική Ζώνη: Βάσει ειδικών ρυθμίσεων (ΣΣΕ), το ωράριο διαμορφώνεται 07:00 - 13:00 (με παύση έως τις 19:00 χωρίς περικοπή ημερομισθίου) όταν η θερμοκρασία φτάσει τους 38°C. Στους 36°C και 37°C η εργασία διακόπτεται από τις 14:00 έως τις 18:00.
• Ορυχεία και Λατομεία: Προβλέπεται η διακοπή υπαίθριων εργασιών για την αποφυγή έκθεσης στην ηλιακή ακτινοβολία σε συνθήκες υπέρβασης των ορίων θερμοκρασίας.

4. Προστασία Ευπαθών Ομάδων (Ομάδες Υψηλού Κινδύνου)

• Παρέχεται η δυνατότητα εξ αποστάσεως εργασίας (τηλεργασίας) στους εργαζόμενους που ανήκουν σε ομάδες υψηλού κινδύνου, εφόσον η φύση της εργασίας το επιτρέπει.
• Στις ευπαθείς ομάδες ανήκουν άτομα με υψηλό κίνδυνο για την υγεία τους από τις υψηλές θερμοκρασίες, όπως είναι οι καρδιοπαθείς, οι πνευμονοπαθείς, οι πάσχοντες-ουσες από χρόνια νοσήματα (πχ σακχαρώδης διαβήτης, χρόνια νεφρική ανεπάρκεια, διαταραχές αρτηριακής πίεσης κοκ), οι λαμβάνοντες-ουσες συγκεκριμένα φάρμακα (πχ ινσουλίνη, αντιδιαβητικά, διουρητικά, αντιχολιεργικά κοκ), οι γυναίκες κατά την κύηση, οι εργαζόμενοι άνω των 60 ετών, καθώς επίσης και τα άτομα που εργάζονται σε ζεστό περιβάλλον.
• Η ένταξη στις ομάδες αυτές πιστοποιείται με ιατρική βεβαίωση ή από τον Ιατρό Εργασίας της επιχείρησης.

5. Έλεγχοι και Κυρώσεις

• Η Επιθεώρηση Εργασίας έχει την ευθύνη για εντατικούς προληπτικούς ελέγχους, δίνοντας προτεραιότητα σε χώρους με μεγάλη επιβάρυνση, όπως στους  υπαίθριους χώρους ή όταν η εργασία παρέχεται σε εξωτερικούς χώρους (πχ οικοδομές, οδικά ή άλλα τεχνικά έργα, ταχυμεταφορές με δίκυκλο, παροχή υπηρεσιών σε εξωτερικούς χώρους, αγροτικές εργασίες, κ.ά), στους στεγασμένους με ειδική παραγωγική δραστηριότητα (πχ χυτήρια, χαλυβουργίες, υαλουργίες, μεταλλουργίες, βιομηχανίες πλαστικών, κεραμοποιίες, εκκοκκιστήρια, ναυπηγικές εργασίες, υπαίθριες εργασίες, πλυντήρια – στεγνωτήρια – σιδερωτήρια, ψητοπωλεία - μαγειρεία κλπ), σε χειρωνακτικές εργασίες (πχ χειρωνακτική διακίνηση βαρέων φορτίων στις μεταφορές, οικοδομές κλπ).
• Σε περίπτωση παραβίασης της υποχρέωσης παύσης εργασιών ή μη συμμόρφωσης με τα μέτρα κατά τη διάρκεια καύσωνα, επιβάλλεται στην επιχείρηση χρηματικό πρόστιμο ύψους 2.000 ευρώ ανά εργαζόμενο. Πέραν των χρηματικών κυρώσεων, οι ελεγκτές της Επιθεώρησης Εργασίας έχουν τη δικαιοδοσία και την υποχρέωση να διατάξουν την προσωρινή διακοπή της παραγωγικής διαδικασίας ή της συγκεκριμένης εργασίας, εφόσον διαπιστώσουν ότι τίθεται σε άμεσο κίνδυνο η ζωή ή η υγεία των εργαζομένων, με δυνατότητα λήψης περαιτέρω μέτρων αν η επιχείρηση, μετά την προσωρινή διακοπή ή την επιβολή διοικητικών κυρώσεων, εξακολουθεί να παραβαίνει συστηματικά τις διατάξεις της νομοθεσίας με άμεσο κίνδυνο για τους εργαζόμενους.

6. Επίκαιρη ενημέρωση και χρηστικές πληροφορίες για τη θερμική καταπόνηση

Ο Ευρωπαϊκός Οργανισμός για την Ασφάλεια και την Υγεία στην Εργασία (EU-OSHA) δημοσίευσε τον οδηγό Heatatwork – Guidance for workplaces («Ζέστη στην εργασία - Καθοδήγηση για τους χώρους εργασίας») https://osha.europa.eu/el/publications/heat-work-guidance-workplaces  που παρέχει πρακτικές οδηγίες για τον τρόπο διαχείρισης των κινδύνων που συνδέονται με την εργασία σε συνθήκες ζέστης.Ο Οδηγός διατίθεται και στα ελληνικά https://osha.europa.eu/sites/default/files/Heat-at-work-Guidance-for-workplaces_EL.pdf

Σημαντική ενημέρωση διατίθεται στην ιστοσελίδα του Ελληνικού Ινστιτούτου για την Υγεία και την Ασφάλεια της Εργασίας (ΕΛΙΝΥΑΕ) https://www.elinyae.gr/themata-yae/thermiki-kataponisi, όπου διατίθεται η πρόσφατα δημοσιευμένη και εκτενώς ενημερωμένη έκδοση για τη θερμική καταπόνηση στην εργασία https://www.elinyae.gr/ekdoseis/biblia/i-thermiki-kataponisi-ston-horo-ergasias , παράλληλα με τις χρηστικές πληροφορίες για την προστασία των εργαζομένων από τονκαύσωνα https://www.elinyae.gr/sites/default/files/2021-03/factsheet%20_11_thermiki_kataponisi.pdf

Στην ιστοσελίδα της Εθνικής Μετεωρολογικής Υπηρεσίας, πέραν των προγνωστικών πληροφοριών για τον καιρό στο σύνολο της χώρας, στις επιμέρους περιφέρειες και πόλεις https://emy.gr/city-page αναρτώνται και προγνωστικοί χάρτες με τα εύρη τιμών του δείκτη WBGT/ΘΥΜΒΑΣ[1] (βιοκλιματικός δείκτης θερμικής καταπόνησης) για εξωτερικούς χώρους πανελλαδικά  http://oldportal.emy.gr/emy/el/forecast/deikths_wbgt

Συλλογικές συμβάσεις εργασίας μπορούν να αναζητηθούν στην ιστοσελίδα του Οργανισμού Μεσολάβησης & Διαιτησίας http://www.omed.gr/syllogikes-rythmiseis και του Υπουργείου Εργασίας & Κοινωνικής Ασφάλισης https://ypergasias.gov.gr/syllogikes-rythmiseis-ergasias/

7. Συνδικαλιστική Δράση & Καταγγελίες

Ο προσδιορισμός των μέτρων και η εκτίμηση του επαγγελματικού κινδύνου πρέπει να γίνονται με την ενεργό συμμετοχή του Τεχνικού Ασφαλείας και του Ιατρού Εργασίας, σε συνεργασία με τους εκπροσώπους των εργαζομένων. Τα σωματεία και οι επιτροπές υγείας και ασφάλειας έχουν δικαίωμα διαβούλευσης και υπογραφής συλλογικών ρυθμίσεων.

Σε κάθε περίπτωση αποτελεί πάγιο αίτημα της Γ.Σ.Ε.Ε. προς το Υπουργείο Εργασίας η εισαγωγή στην ισχύουσα νομοθεσία για την Υγεία και Ασφάλεια των εργαζομένων ρητών ρυθμίσεων για τις υποχρεώσεις των εργοδοτών και κυρίως απαγορεύσεων για την πρόληψη της καταπόνησης των εργαζομένων και ρύθμισης των συνθηκών εργασίας τους στις περιπτώσεις έκθεσης σε έντονα καιρικά φαινόμενα (καύσωνας, ψύχος κλπ), οι οποίες να συνοδεύονται με αυστηρές κυρώσεις και εντατικοποίηση των έγκαιρων ελέγχων από την Επιθεώρηση Εργασίας.

Επίσης, η Γ.Σ.Ε.Ε. και η Ένωση Εργαζόμενων Καταναλωτών Ελλάδας (ΕΕΚΕ) απευθύνουμε έκκληση προς όλους τους καταναλωτές να αποφύγουν τις επόμενες ημέρες και για όσο χρόνο διαρκούν οι ιδιαίτερα υψηλές θερμοκρασίες στη χώρα μας, παραγγελίες- μεταφορές προϊόντων για τις οποίες απαιτείται η μετακίνηση εργαζομένων με δίτροχο όχημα, προκειμένου να προληφθεί ο κίνδυνος σοβαρού εργατικού ατυχήματος. Οι εργασίες διανομής (delivery) που εκτελούνται σε εξωτερικό χώρο με δίτροχο όχημα καθίστανται άκρως επικίνδυνες για την υγεία των εργαζομένων και πρέπει να διακοπούν, χωρίς φυσικά απώλεια των αποδοχών τους. Οι καταναλωτές είμαστε και εργαζόμενοι και ως εκ τούτου οφείλουμε να προστατεύσουμε και με τη δική μας συμπεριφορά την υγεία και ασφάλεια των συναδέλφων μας, αξιοποιώντας εναλλακτικές μεθόδους παραλαβής των παραγγελιών, όπως απευθείας από τα καταστήματα/σημεία παραλαβής (takeaway), είτε μέσω άλλων οχημάτων κλιματιζόμενων, εκτός δικύκλων και μοτοποδηλάτων.

Η Γ.Σ.Ε.Ε. βρίσκεται στη διάθεση των εργαζομένων για υποστήριξη και καταγγελίες:

• Γραμματεία Υγείας και Ασφάλειας στην Εργασία της ΓΣΕΕ: email: Αυτή η διεύθυνση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου προστατεύεται από τους αυτοματισμούς αποστολέων ανεπιθύμητων μηνυμάτων. Χρειάζεται να ενεργοποιήσετε τη JavaScript για να μπορέσετε να τη δείτε.
• Κέντρο Πληροφόρησης Εργαζομένων και Ανέργων (ΚΕ.Π.Ε.Α. / ΓΣΕΕ): Τηλ. 210 00 83 630 & 210 00 83 640 | Web: www.kepea.gr
• Δίκτυο Υπηρεσιών Πληροφόρησης & Συμβουλευτικής του ΙΝΕ/ΓΣΕΕ: https://www.inegsee.gr/diktio-ipiresion-pliroforisis-simvouleftikis-ergazomenon-anergon/

ΣΤΟΝ ΚΑΥΣΩΝΑ ΜΕΤΑΚΙΝΟΥΜΑΣΤΕ ΜΟΝΟ ΟΤΑΝ ΕΙΝΑΙ ΑΠΑΡΑΙΤΗΤΟ.

Η μελέτη αξιολόγησης των «έξυπνων» θερμοκηπίων της Αμερικανικής Γεωργικής Σχολής, η τεχνολογία που αξιοποιούν και οι τρόποι με τους οποίους εντάχθηκαν στην εκπαιδευτική διαδικασία βρέθηκαν στο επίκεντρο της ημερίδας που συνδιοργανώθηκε με τη Cisco, η οποία έχει συμβάλλει αποφασιστικά στην κατασκευή τους. Η μελέτη απέδειξε ότι σε ένα έξυπνο θερμοκήπιο μπορεί να επιτευχθεί εξοικονόμηση πόρων (νερού, λίπανσης, φυτοφαρμάκων) έως και 75%, μείωση του κόστους παραγωγής (ενέργεια, εργατοώρες) αλλά και αύξηση της παραγωγής από 23% έως και 112%. Συγκέντρωσε το ενδιαφέρον εκπροσώπων της κυβέρνησης, της τοπικής αυτοδιοίκησης, της ακαδημαϊκής κοινότητας, καθώς και επιχειρηματιών και επαγγελματιών του αγροδιατροφικού τομέα, αναδεικνύοντας τον ψηφιακό μετασχηματισμό ως το πιο κρίσιμο εργαλείο για το μέλλον της ελληνικής γεωργίας. Συντονίστρια ήταν η δημοσιογράφος κ.ΜαρίαΣαμολαδά.

Ο υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, Μαργαρίτης Σχοινάς, άρχισε την τοποθέτησή του αναφερόμενος στη μνήμη της Αλίκης Περρωτή, η οποία έφυγε πρόσφατα από τη ζωή. Υπογράμμισε με έμφαση ότι το πολυσχιδές έργο και η ανιδιοτελής προσφορά της προς την Αμερικανική Γεωργική Σχολή αποτελούν μια διαχρονική και πολύτιμη παρακαταθήκη για ολόκληρη την ελληνική γεωργία και την αγροτική εκπαίδευση της χώρας. Αμέσως μετά, ο κ.Σχοινάς χαρακτήρισε τις εγκαταστάσεις της ΑΓΣ και τα δύο σύγχρονα θερμοκήπια της Σχολής ως ένα φωτεινό και απτό παράδειγμα της γεωργίας του μέλλοντος. Στην ομιλία του δήλωσε χαρακτηριστικά: «Τα σύγχρονα θερμοκήπια δεν περιορίζονται πλέον στην προστασία των καλλιεργειών από τις δυσμενείς καιρικές συνθήκες, αλλά παρακολουθούν συνεχώς τη θερμοκρασία, την υγρασία, την ηλιακή ακτινοβολία και τις ανάγκες της καλλιέργειας, μετατρέποντας τα δεδομένα σε εφαρμοσμένη γνώση που οδηγεί σε καλύτερες αποφάσεις, μικρότερο κόστος παραγωγής και μεγαλύτερη αποδοτικότητα» και ξεκαθάρισε ότι ο βασικός και αδιαπραγμάτευτος στόχος όλων των στρατηγικών παρεμβάσεων του υπουργείου είναι η σταθερή αύξηση της παραγωγής σε άμεσο συνδυασμό με τη δραστική μείωση του κόστους παραγωγής. «Τη γνώση παράγουν πια τα δεδομένα», επεσήμανε, συμπληρώνοντας με νόημα: «Η καινοτομία δεν πρέπει σε καμία περίπτωση να αντιμετωπίζεται ως μια πολυτέλεια ή επιλογή για λίγους, αλλά ως μια επιτακτική ανάγκη του σύγχρονου γεωργού να εξασφαλίσει ένα πιο σίγουρο και βιώσιμο μέλλον». Περιγράφοντας το προφίλ του νέου παραγωγού, ανέφερε ότι ο αγρότης του 21ου αιώνα συνεχίζει ασφαλώς να περπατά στο χωράφι του, αλλά πλέον έχει τη δυνατότητα να συμβουλεύεται καθημερινά δεδομένα, αισθητήρες, εξειδικευμένες εφαρμογές (apps) και δορυφορικά συστήματα. Χαρακτήρισε μάλιστα την ΑΓΣ ως ένα ζωντανό εργαστήριο και έναν πραγματικό φάρο γνώσης, ο οποίος παρουσιάζει σήμερα πράγματα που η υπόλοιπη αγορά θα τα δει εφαρμοσμένα σε λίγα χρόνια. Ο κ.Σχοινάς κατέληξε λέγοντας ότι η αξιοποίηση της τεχνολογίας, η ορθολογική διαχείριση του νερού, η μείωση του κόστους παραγωγής, η προστασία του περιβάλλοντος και η άμεση σύνδεση της παραγωγής με την αγορά αποτελούν τις κρίσιμες προϋποθέσεις για το αύριο του πρωτογενούς τομέα. «Θα δώσουμε στους παραγωγούς τα μηχανήματα, τους αισθητήρες, τους υπολογιστές, τα κίνητρα και τους απαραίτητους πόρους», υποσχέθηκε, κλείνοντας ωστόσο με μια ανθρωποκεντρική επισήμανση: «Όμως τίποτε από όλα αυτά δεν αρκεί, αν δεν καταφέρουμε να κρατήσουμε τους ανθρώπους κοντά στη γη».

Το κύριο τεχνικό και επιστημονικό μέρος της εκδήλωσης περιλάμβανε την αναλυτική παρουσίαση του πιλοτικού έργου από τον διευθυντή Πωλήσεων Δημόσιου Τομέα της Cisco, Νίκο Λαμπρογεώργο και τον επικεφαλής του InnovationHub της Αμερικανικής Γεωργικής Σχολής, Δρ. Ηλία Κάλφα. Στην ομιλία του ο κ.Λαμπρογεώργος ανέλυσε την παγκόσμια και εγχώρια στρατηγική της εταιρείας, εξηγώντας ότι το συγκεκριμένο εγχείρημα υλοποιήθηκε στο πλαίσιο του διεθνούς προγράμματος «CountryDigitalAccelaration/Επιτάχυνση Ψηφιακού Μετασχηματισμού» (CDA) της Cisco. Όπως υπογράμμισε: «Συνεργαζόμαστε με κυβερνήσεις και με ιδιωτικούς φορείς που θέλουν να μάθουν στη πράξη τι σημαίνει ψηφιακός μετασχηματισμός, και χρηματοδοτούμε κάποια πιλοτικά έργα, μελέτες εκπαιδεύσεις και άλλα». Ανέφερε μάλιστα ότι το πρόγραμμα CDA εφαρμόζεται ήδη με τεράστια επιτυχία σε 50 χώρες, αριθμώντας περισσότερα από 1.300 πιλοτικά έργα παγκοσμίως, εκ των οποίων τα 30 υλοποιούνται στην Ελλάδα. «Στόχος μας είναι να βάλουμε την τεχνολογία έτσι ώστε και οι μαθητές να τη δουν πριν πάνε να την εφαρμόσουν στα χωράφια τους, αλλά και εμείς να αποδείξουμε πως όταν ένα θερμοκήπιο από απλό γίνει έξυπνο έχει συγκεκριμένα και μετρήσιμα οφέλη», είπε και ξεκαθάρισε ότι ένα «έξυπνο» θερμοκήπιο βασίζεται σε τρεις κεντρικούς άξονες: τα δεδομένα που παράγονται συνεχώς στο εσωτερικό του, τους αυτοματισμούς και την κεντρική πλατφόρμα διαχείρισης. Στο πλαίσιο αυτό, τα νέα θερμοκήπια της ΑΓΣ εξοπλίστηκαν πλήρως με προηγμένους αισθητήρες, κάμερες και σύγχρονα δίκτυα Wi-Fi, LoRaWAN και 5G, καθώς και με μια εξελιγμένη πλατφόρμα αυτοματισμών διαχείρισης των δεδομένων που αναλαμβάνει την αυτόματη διαχείριση της άρδευσης, της λίπανσης, του αερισμού και της σκίασης.

Από την πλευρά του ο Δρ.Κάλφας, ο οποίος παρουσίασε τα εντυπωσιακά αποτελέσματα της μελέτης αξιολόγησης των επιδόσεων του ευφυούς θερμοκηπίου σε σύγκριση με τις παραδοσιακές μεθόδους καλλιέργειας. Ομαδοποίησε τα βασικά πλεονεκτήματα του συστήματος, εστιάζοντας στην άμεση, απομακρυσμένη και σε πραγματικό χρόνο πληροφόρηση που έχει ανά πάσα στιγμή ο παραγωγός στα χέρια του, καθώς και στην αυτόματη ενεργοποίηση των απαραίτητων συσκευών για την άμεση διόρθωση των εσωτερικών κλιματικών συνθηκών. Υπογράμμισε ότι το σύστημα προσφέρει μια αδιάλειπτη, 24ωρη λειτουργία, η οποία είναι εντελώς απαλλαγμένη από υποκειμενικές εκτιμήσεις, ανθρώπινα λάθη ή παραλείψεις, γεγονός που οδηγεί σε σημαντικά λιγότερες και σαφώς ομαλότερες καταστάσεις στρες για τα καλλιεργούμενα φυτά. Τα ποσοτικά δεδομένα που παρουσίασε αποδείχθηκαν άκρως εντυπωσιακά, καθώς κατέγραψαν εξοικονόμηση πόρων στο νερό που κυμαίνεται από 50% έως 75%, με αντίστοιχα υψηλά ποσοστά μείωσης στην απαιτούμενη ενέργεια για την άρδευση, αλλά και στα χρησιμοποιούμενα θρεπτικά στοιχεία. Παράλληλα, διαπιστώθηκε ανώτερη και πιο σταθερή ποιότητα φυτών, με εξαιρετικά μικρό ποσοστό διακύμανσης και απόλυτα ομοιόμορφη κατανομή της παραγωγής. Σε ό,τι αφορά τη συνολική παραγόμενη ποσότητα προϊόντων, τα έξυπνα συστήματα πέτυχαν θεαματική αύξηση: στο μαρούλι η αύξηση κυμάνθηκε από 23% έως 50%, στη ντομάτα από 30% έως 112%, και στην πιπεριά από 10% έως 53%, ανάλογα πάντα με την καλλιεργούμενη ποικιλία. Επιπλέον, το σύστημα μείωσε αισθητά τις απαιτούμενες ανθρωποώρες του προσωπικού. Κλείνοντας την τοποθέτησή του, δεν παρέλειψε να αναφερθεί και στις μελλοντικές προκλήσεις του κλάδου, σημειώνοντας την έντονη απαίτηση που δημιουργείται για άρτια εκπαιδευμένο προσωπικό που θα μπορεί να χειρίζεται, να παραμετροποιεί και να επιβλέπει τα ευφυή συστήματα, καθώς και την ανάγκη για την αρχική επένδυση κεφαλαίων που απαιτείται για την εγκατάσταση τέτοιων τεχνολογιών.

Την εκπαιδευτική διάσταση του έργου παρουσίασε η καθηγήτρια του ΕΠΑΛ της Αμερικανικής Γεωργικής Σχολής, Μαρία Παρλαπανίδου. Εξήγησε τους τρόπους με τους οποίους το «έξυπνο» θερμοκήπιο εντάχθηκε πλήρως και οργανικά στην καθημερινή εκπαιδευτική διαδικασία των μαθητών. «Στόχος μας ήταν να μην αρκείται η επιστήμη στο επίπεδο της θεωρίας, αλλά να γίνει μια ζωντανή και απτή εμπειρία», είπε και τόνισε ότι το συγκεκριμένο πείραμα σχεδιάστηκε και υλοποιήθηκε γύρω από τους τέσσερις πιο κρίσιμους και καθοριστικούς άξονες της σύγχρονης παραγωγής: το νερό, την ενέργεια, τα θρεπτικά στοιχεία και το διοξείδιο του άνθρακα. Η καθηγήτρια υπογράμμισε με περηφάνια ότι οι μαθητές δεν περιορίστηκαν στο να κοιτάζουν απλώς μια έτοιμη οθόνη υπολογιστή. Αντίθετα, ήρθαν σε άμεση και καθημερινή επαφή με όλα τα φυσικά εργαλεία, τους αισθητήρες και τα εξειδικευμένα όργανα που πραγματοποιούν τις μετρήσεις. Εργάστηκαν εντατικά πάνω σε αυτά, έμαθαν να τα εγκαθιστούν, να τα βαθμονομούν με ακρίβεια και να τα χειρίζονται άψογα. «Τα αποτελέσματα αυτής της προσέγγισης είναι η μεγαλύτερη επιβράβευση για εμάς», δήλωσε η κ.Παρλαπανίδου, συμπληρώνοντας ότι οι μαθητές δεν απέκτησαν μόνο τις απαραίτητες τεχνικές δεξιότητες στη διαχείριση συστημάτων IoT, οι οποίες είναι απαραίτητες για το επαγγελματικό τους μέλλον, αλλά ανέπτυξαν κυρίως μια βαθιά συνείδηση επαγγελματικής ευθύνης και πνεύμα ομαδικότητας. Αμέσως μετά πραγματοποιήθηκε ζωντανή διαδικτυακή σύνδεση με την ελληνική ύπαιθρο. Υπήρξε επικοινωνία με δύο μαθητές του ΕΠΑΛ, οι οποίοι βρίσκονταν σε συνθήκες εργασίας στο πεδίο. Συγκεκριμένα, οι παρευρισκόμενοι συνομίλησαν με την Ελπινίκη Μανάβη, η οποία βρισκόταν στους ελαιώνες της Λέσβου, και με τον Αντρέα Γκατζώλη, ο οποίος βρισκόταν σε αμπελώνα της Χαλκιδικής. Και οι δύο μαθητές εξήγησαν με απλά λόγια και ενθουσιασμό όλα όσα αποκόμισαν και έμαθαν από την ενασχόλησή τους με το έξυπνο θερμοκήπιο, αποδεικνύοντας την πρακτική εφαρμογή των γνώσεων που παρέχει η Σχολή.

Η ημερίδα συνεχίστηκε με τη διενέργεια δύο στοχευμένων πάνελ συζήτησης, στα οποία συμμετείχαν κορυφαία στελέχη της αγοράς και της επιστήμης.

Στο πρώτο συμμετείχαν οι εκπρόσωποι των εταιρειών που συνέδραμαν καθοριστικά στην υλοποίηση του «έξυπνου» θερμοκηπίου. Ο διευθυντής Πωλήσεων Δημόσιου Τομέα της Cisco, Νίκος Λαμπρογεώργος, αναφέρθηκε εκ νέου στη σημασία που μπορεί να αποκτήσει η τεχνολογία για τον πρωτογενή τομέα, στέλνοντας ένα μήνυμα αισιοδοξίας προς τους παραγωγούς, καθώς σημείωσε ότι «η επένδυση για τον παραγωγό δεν είναι μεγάλη και η οικονομική απόσβεση θα έρθει πολύ σύντομα». Στη συνέχεια, η διευθύνουσα σύμβουλος της Green Project, Ελένη Κουτσουράκη, εστίασε στην ανάγκη της σωστής προετοιμασίας, δηλώνοντας: «Ο σωστός σχεδιασμός για την κατασκευή ενός έξυπνου θερμοκηπίου είναι εξαιρετικά κρίσιμος. Ο εξοπλισμός πρέπει να είναι απόλυτα αξιόπιστος με δυνατότητα επέκτασης και διαλειτουργικότητας». Το πάνελ συμπλήρωσε ο διευθύνων σύμβουλος της Dataways, Λευτέρης Τσακιρίδης, ο οποίος αναφέρθηκε στις ιδιαίτερες προκλήσεις που αντιμετώπισαν κατά την εγκατάσταση των δικτύων στο θερμοκήπιο, εξηγώντας ότι μια τέτοια δομή έπρεπε να αντιμετωπιστεί με την ίδια σοβαρότητα και πολυπλοκότητα όπως μια μεγάλη εταιρεία ή ένα σύγχρονο ξενοδοχείο.

Το δεύτερο πάνελ εστίασε στην πρακτική εφαρμογή των τεχνολογιών στο καθημερινό επιχειρηματικό περιβάλλον. Ο διευθύνων σύμβουλος της EfthymiadisAgrotechnologies και Έφορος της Σχολής, Θύμης Ευθυμιάδης, έθεσε μια πολύ σοβαρή διάσταση, αναφέροντας: «Τα θερμοκήπια είναι το ιδανικό μέρος για καινοτομία, και οι νέες τεχνολογίες θα πρέπει οπωσδήποτε να δώσουν λύση στο μεγάλο πρόβλημα της έλλειψης εργατικών χεριών». Πρόσθεσε επίσης ότι με την κλιματική κρίση να είναι πλέον εμφατικά παρούσα, η επένδυση σε σύγχρονα θερμοκήπια αποτελεί μονόδρομο. Ο πρόεδρος του Πανελληνίου Συλλόγου Φορέων Παροχής Γεωργικών Συμβουλών, Ιωάννης Καραστέργιος, ανέδειξε τον κομβικό ρόλο του συμβούλου, τονίζοντας ότι «θα κάνει το businessplan, θα συναποφασίσει με τον παραγωγό για τη μέθοδο παραγωγής, θα βρίσκεται εκεί στην καθημερινή παραγωγή και θα είναι ουσιαστικά το “μάτι” του παραγωγού, έχοντας έναν πολλαπλό και υπεύθυνο ρόλο». Στη συνέχεια, ο αγρότης, απόφοιτος και έφορος της Σχολής, Κώστας Κράββας, κατέθεσε την προσωπική του βιωματική εμπειρία, αναφερόμενος στην υιοθέτηση της γεωργίας ακριβείας στα δικά του χωράφια ήδη πριν από μία δεκαετία, ξεκαθαρίζοντας προς το κοινό ότι πρόκειται για ένα καθαρά τεχνικό ζήτημα που, όταν εφαρμοστεί σωστά, δίνει τις ανάλογες πολύτιμες λύσεις. Από την ακαδημαϊκή πλευρά, ο αντιπρύτανης του Γεωπονικού Πανεπιστημίου Αθηνών, διευθυντής του Εργαστηρίου Γεωργικών Κατασκευών και εκπρόσωπος του Κόμβου Θερμοκηπίων, Δρ.ΘωμάςΜπαρτζάνας, προσέγγισε το θέμα σφαιρικά, σημειώνοντας ότι «ένα έξυπνο θερμοκήπιο χρειάζεται σωστό σχεδιασμό, καινοτόμα υλικά, ανάλογες εδαφοκλιματικές συνθήκες, καταγραφή όλων των παραμέτρων, σωστή διαχείριση των πόρων και προηγμένα ρομποτικά συστήματα». Η συζήτηση έκλεισε με την οικονομική και χρηματοδοτική διάσταση από τον SeniorDirector Ανάπτυξης Εργασιών Αγροτικού Τομέα της τράπεζας Πειραιώς, Ιωάννη Χανιωτάκη, ο οποίος υπογράμμισε ότι «η καινοτομία είναι το μέσο που δίνει ουσιαστικές λύσεις στα καθημερινά προβλήματα του παραγωγού».

Η εκδήλωση άρχισε με τον χαιρετισμό του πρόεδρου της Αμερικανικής Γεωργικής Σχολής, Dr. JeffLansdale, ο οποίος τόνισε χαρακτηριστικά: «Η συνεργασία είναι ο βασικός πυλώνας της εκπαίδευσης και της καινοτομίας. Η βιωματική μάθηση συνδέει τη θεωρία με την πράξη». Αναφέρθηκε εκτενώς στις συνεχείς προσπάθειες που καταβάλλει η Σχολή για τον εκσυγχρονισμό των υποδομών της, φέρνοντας ως απτό παράδειγμα τη δημιουργία του Πρότυπου Εργαστηρίου Εκπαίδευσης Τεχνιτών Γεωργικών Μηχανημάτων «Παύλος Κοντέλλης», μιας πρωτοποριακής δομής όπου οι μαθητές έχουν την ευκαιρία να εκπαιδεύονται σε τεχνολογίες αιχμής, όπως η αυτόνομη οδήγηση τρακτέρ. Παράλληλα, έδωσε ιδιαίτερη έμφαση στην οικολογική συνείδηση και την περιβαλλοντική υπευθυνότητα, αναλύοντας τις σημαντικές πρωτοβουλίες που υιοθετήθηκαν για τη βιώσιμη διαχείριση του νερού στις εγκαταστάσεις της Σχολής. Από την πλευρά του ο υφυπουργός Μακεδονίας και Θράκης, Κώστας Γκιουλέκας, εξήρε τον ρόλο του Ιδρύματος στην τοπική οικονομία και υπογράμμισε ότι η κυβέρνηση στηρίζει πρωτοβουλίες που γεφυρώνουν το χάσμα μεταξύ της παραδοσιακής παραγωγής και των σύγχρονων ψηφιακών εργαλείων. Σε γραπτό μήνυμά του ο υφυπουργός Ανάπτυξης, Σταύρος Καλαφάτης, επεσήμανε ότι: «Η συνεργασία της ΑΓΣ με τη Cisco αποδεικνύει πως η γεωργία αποτελεί πεδίο επιστήμης και συνεχούς εξέλιξης. Τα έξυπνα θερμοκήπια αξιοποιούν αισθητήρες (IoT), τεχνητή νοημοσύνη και ανάλυση δεδομένων για εξοικονόμηση νερού και λιπασμάτων, μείωση του ενεργειακού κόστους και προστασία της παραγωγής».

Από την πλευρά της τοπικής αυτοδιοίκησης, ο αντιπεριφερειάρχης Θεσσαλονίκης, Κωνσταντίνος Γιουτίκας, εστίασε στις άμεσες λύσεις που προσφέρει η τεχνολογία στις τρέχουσες οικονομικές πιέσεις που δέχονται οι καλλιεργητές, ενώ ο αντιπεριφερειάρχης Ψηφιακής Διακυβέρνησης Κεντρικής Μακεδονίας, Νικόλαος Τζόλλας, εστίασε στην ανάγκη ψηφιοποίησης όλων των διαδικασιών, αναφέροντας ότι «η ΑΓΣ αποτελεί πρότυπο καλών πρακτικών για την αξιοποίηση της ψηφιακής τεχνολογίας στον πρωτογενή τομέα».

Τις εργασίες της εκδήλωσης παρακολούθησαν –μεταξύ άλλων- ο βουλευτής Β’ Θεσσαλονίκης της ΝΔ, Φάνης Παππάς, ο αντιπεριφερειάρχης Αγροτικής Οικονομίας Κεντρικής Μακεδονίας Γιώργος Κεφαλάς, καθώς και ο πρόεδρος του ΕΛΓΟ Δήμητρα, Σπύρος Μάμαλης.

Ο Υφυπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων Γιάννης Ανδριανός απηύθυνε χαιρετισμό στην εκδήλωση για την προοπτική επέκτασης της Προστατευόμενης Ονομασίας Προέλευσης ελαιολάδου σε ολόκληρη την περιοχή του Δήμου Επιδαύρου, η οποία πραγματοποιήθηκε στο πλαίσιο της 29ης Έκθεσης Αγροτουρισμού.

Ομιλήτρια της εκδήλωσης ήταν η Προϊσταμένη του Τμήματος ΠΟΠ και ΠΓΕ Προϊόντων του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων Σοφία Μανανά, η οποία παρουσίασε τις απαιτούμενες διαδικασίες, καθώς και τα οφέλη που συνεπάγεται η αναγνώριση ενός προϊόντος ως ΠΟΠ.

Ο κ. Ανδριανός υπογράμμισε ότι η ελαιοπαραγωγή αποτελεί αναπόσπαστο μέρος της ιστορικής, παραγωγικής και γαστρονομικής ταυτότητας της Επιδαύρου. Όπως ανέφερε, η επέκταση της υφιστάμενης πιστοποίησης του ελαιολάδου Λυγουριού, που ισχύει από το 1996, σε ολόκληρη την περιοχή του Δήμου αποτελεί το επόμενο εύλογο βήμα που μπορεί να ενισχύσει την αναγνωρισιμότητα και την εμπορική αξία του προϊόντος, να βελτιώσει τη διαπραγματευτική θέση των παραγωγών και να δημιουργήσει νέες δυνατότητες για τυποποίηση, εξαγωγές και σύνδεση της τοπικής παραγωγής με τον τουρισμό και τη γαστρονομία.

Ο Υφυπουργός επισήμανε ότι η κατάρτιση ενός πλήρους και τεκμηριωμένου φακέλου προϋποθέτει τη συνεργασία των παραγωγών, των συλλογικών φορέων, της Τοπικής Αυτοδιοίκησης, των επιστημονικών υπηρεσιών και του Υπουργείου.

«Το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων θα στηρίξει ενεργά και ουσιαστικά αυτή την προσπάθεια, παρέχοντας την αναγκαία επιστημονική, τεχνική και διοικητική υποστήριξη, ώστε η διαδικασία να προχωρήσει με πληρότητα και αξιοπιστία και να ολοκληρωθεί με επιτυχία», τόνισε ο κ. Ανδριανός.

Κεράσι και ροδάκινο στο επίκεντρο της Πανελλαδικής Σύσκεψης – Κάλεσμα για μαζική συμμετοχή στο αγροτικό συλλαλητήριο της ΔΕΘ

Μέσα σε περίοδο αιχμής για τη συγκομιδή πραγματοποιήθηκε στην Αριδαία η Πανελλαδική Σύσκεψη κερασοπαραγωγών και ροδακινοπαραγωγών, με πρωτοβουλία της Πανελλαδικής Επιτροπής Μπλόκων. Στη σύσκεψη συμμετείχαν εκπρόσωποι Αγροτικών Συλλόγων και παραγωγοί από τις βασικές δενδροκομικές περιοχές της χώρας, με στόχο τον συντονισμό της δράσης απέναντι στα οξυμένα προβλήματα που αντιμετωπίζουν οι καλλιέργειες κερασιού και ροδάκινου.

Την Ημαθία εκπροσώπησε αντιπροσωπεία της Ενωτικής Ομοσπονδίας Αγροτικών Συλλόγων Ημαθίας, αποτελούμενη από μέλη του Διοικητικού της Συμβουλίου και των Διοικητικών Συμβουλίων των Αγροτικών Συλλόγων που συμμετέχουν στην Ομοσπονδία.

Στο επίκεντρο της συζήτησης βρέθηκαν οι καταστροφικές συνέπειες του παγετού του 2025 στο προανθικό στάδιο της κερασιάς, που οδήγησαν σε μεγάλη απώλεια παραγωγής και εισοδήματος, η κατρακύλα των τιμών του κερασιού κάτω από το κόστος παραγωγής, που έχει οδηγήσει τους παραγωγούς σε ασφυκτική έλλειψη ρευστότητας, καθώς και τα σοβαρά προβλήματα που αντιμετωπίζει η ροδακινοκαλλιέργεια, με κυριότερα την παραμόρφωση των καρπών, το φαινόμενο των ξερών βεργών, τις χαμηλές τιμές πώλησης των ροδάκινων και το καθεστώς των ανοιχτών τιμών με το οποίο παραδίδεται η παραγωγή στη μεταποιητική βιομηχανία. Συζητήθηκαν επίσης οι ζημιές από τις άκαιρες και υπερβολικές βροχοπτώσεις των τελευταίων ετών, που παραμένουν απλήρωτες, καθώς δεν αποζημιώθηκαν, καθώς και το αυξημένο κόστος παραγωγής.

Συζητήθηκε επίσης η συνεχιζόμενη ποινικοποίηση των αγροτικών αγώνων, με τις διώξεις και τα αγροτοδικεία σε βάρος αγροτών που συμμετείχαν στις κινητοποιήσεις του προηγούμενου διαστήματος. Εκφράστηκε η απαίτηση να σταματήσει κάθε δίωξη σε βάρος των αγωνιζόμενων αγροτών και να απαλλαγούν από κάθε κατηγορία.

Κατά τη διάρκεια της σύσκεψης αναδείχθηκε η ανάγκη άμεσων μέτρων στήριξης των παραγωγών και καταγράφηκαν ως βασικές διεκδικήσεις:

• Πλήρης αναπλήρωση του χαμένου εισοδήματος από τον παγετό του 2025, αλλά και για όσα αγροτικά προϊόντα πωλήθηκαν τη φετινή χρονιά σε τιμές κάτω από το κόστος παραγωγής.
• Αποζημίωση στο 100% των ζημιών από τον παγετό, τις άκαιρες και υπερβολικές βροχοπτώσεις και κάθε άλλο ζημιογόνο αίτιο.
• Άμεση επιστημονική διερεύνηση της παραμόρφωσης των καρπών και των ξερών βεργών, με ευθύνη του κράτους και των αρμόδιων επιστημονικών φορέων, καθώς και άμεση στήριξη των πληγέντων παραγωγών.
• Μείωση του κόστους παραγωγής και ουσιαστικά μέτρα για τη στήριξη του αγροτικού εισοδήματος.
• Θέσπιση κατώτερων εγγυημένων τιμών που να καλύπτουν το κόστος παραγωγής και να εξασφαλίζουν εισόδημα, ώστε οι αγρότες να μπορούν να συνεχίσουν την παραγωγική τους δραστηριότητα.
• Αλλαγή του Κανονισμού του ΕΛΓΑ με επαρκή κρατική χρηματοδότηση, ώστε να αποζημιώνει στο 100% την παραγωγή και το φυτικό κεφάλαιο από όλα τα καιρικά φαινόμενα και τις ασθένειες.

Συζητήθηκε επίσης ότι θα ζητηθεί συνάντηση με την πολιτική ηγεσία του ΥΠΑΑΤ, με αντικείμενο τα στοιχεία που έχουν ήδη κατατεθεί στις κατά τόπους ΔΑΟΚ, καθώς και τα υπόλοιπα προβλήματα και τις διεκδικήσεις των παραγωγών.

Η σύσκεψη αποφάσισε επίσης τη μαζική συμμετοχή των βιοπαλαιστών αγροτών στο μεγάλο αγροτικό συλλαλητήριο που διοργανώνει η Πανελλαδική Επιτροπή Μπλόκων, το Σάββατο 5 Σεπτεμβρίου, στον Λευκό Πύργο της Θεσσαλονίκης, στο πλαίσιο της ΔΕΘ.

Η Ενωτική Ομοσπονδία Αγροτικών Συλλόγων Ημαθίας καλεί τους Αγροτικούς Συλλόγους του νομού, καθώς και όλους τους βιοπαλαιστές αγρότες, κτηνοτρόφους και μελισσοκόμους, να συμμετάσχουν μαζικά, με τα τρακτέρ τους ή με κάθε άλλο πρόσφορο μέσο, στο μεγάλο αγροτικό συλλαλητήριο που διοργανώνει η Πανελλαδική Επιτροπή Μπλόκων, το Σάββατο 5 Σεπτεμβρίου, στον Λευκό Πύργο της Θεσσαλονίκης, στο πλαίσιο της ΔΕΘ.

Για το Διοικητικό Συμβούλιο
Ενωτική Ομοσπονδία Αγροτικών Συλλόγων Ημαθίας