Ερώτηση του Βουλευτή Ρεθύμνης του ΠΑΣΟΚ - Κινήματος Αλλαγής Μανόλη Χνάρη προς τον Υπουργό Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, κ. Μαργαρίτη Σχοινά με ΘΕΜΑ: «Επιτακτική ανάγκη η διασφάλιση των δικαιωμάτων και των αγροτικών ενισχύσεων των κτηνοτρόφων που επλήγησαν από την ευλογιά και τον αφθώδη πυρετό».

κ. Υπουργέ,

Τα τελευταία χρόνια, ο κτηνοτροφικός κόσμος, ιδίως της ηπειρωτικής χώρας και της Λέσβου, πλήττεται από τις επιζοωτίες της ευλογιάς των αιγοπροβάτων και του αφθώδους πυρετού.

Ειδικότερα, σύμφωνα με τα τελευταία διαθέσιμα στοιχεία, από το 2024 έως και τον Σεπτέμβριο του 2026 έχουν θανατωθεί πάνω από 600.000 ζώα, προκαλώντας τεράστια και ανεπανόρθωτη ζημία στους κτηνοτρόφους.

Μάλιστα, πολλοί παραγωγοί έχουν χάσει σχεδόν το σύνολο του ζωικού τους κεφαλαίου, με αποτέλεσμα να αδυνατούν να συνεχίσουν την παραγωγική τους δραστηριότητα, να εξασφαλίσουν το αναγκαίο εισόδημα και να διατηρήσουν ένα βιώσιμο και αξιοπρεπές επίπεδο διαβίωσης για τους ίδιους και τις οικογένειές τους.

Παράλληλα, η μέχρι σήμερα αποτυχημένη διαχείριση της κρίσης καταδεικνύει ότι η Κυβέρνηση όχι απλά δεν ήταν προετοιμασμένη αλλά δεν διέθετε κανένα σχέδιο αντιμετώπισης για την ανάσχεση των επιζοωτιών και την στήριξη του κτηνοτροφικού κόσμου της χώρας.

Συγκεκριμένα, οι κτηνιατρικές υπηρεσίες παραμένουν έως και σήμερα υποστελεχωμένες, με περιορισμένες δυνατότητες έγκαιρης επιτήρησης, ελέγχων και αποτελεσματικής παρέμβασης. Την ίδια στιγμή, οι προβλεπόμενες αποζημιώσεις, που καταβλήθηκαν με μεγάλη καθυστέρηση, δεν ανταποκρίνονται στην πραγματική οικονομική αξία του ζωικού κεφαλαίου και στις συνολικές απώλειες των παραγωγών.

Ακόμα, απουσιάζει ένα ολοκληρωμένο, τεκμηριωμένο και επαρκώς χρηματοδοτούμενο σχέδιο αναδιοργάνωσης των Κέντρων Γενετικής Βελτίωσης για την ανασύσταση του χαμένου ζωικού κεφαλαίου και την επανεκκίνηση της ελληνικής κτηνοτροφικής δραστηριότητας. Πέραν των παραπάνω, ιδιαίτερα κρίσιμη παραμένει η απώλεια του εισοδήματος των πληγέντων κτηνοτρόφων κατά το μεταβατικό διάστημα έως την ανασύσταση των κοπαδιών και την αποκατάσταση της παραγωγικής τους δραστηριότητας.

Συγκεκριμένα, η απώλεια του ζωικού κεφαλαίου συνεπάγεται τη διακοπή της παραγωγής και, κατ’ επέκταση, την απώλεια της βασικής πηγής εισοδήματός των παραγωγών, χωρίς να παύουν οι βιοτικές και επαγγελματικές τους υποχρεώσεις. Σήμερα, ελλείψει επαρκών μέτρων αναπλήρωσης του χαμένου εισοδήματος, οι παραγωγοί αδυνατούν να καλύψουν τις καθημερινές ανάγκες των οικογενειών τους και να διατηρήσουν τις εκμεταλλεύσεις τους σε λειτουργία, με ορατό τον κίνδυνο οριστικής εξόδου τους από τον κτηνοτροφικό κλάδο.

Σαν να μην έφταναν τα ανωτέρω, ανέκυψε και ένα ιδιαίτερα σοβαρό ζήτημα σχετικά με τη διατήρηση των δικαιωμάτων και των αγροτικών ενισχύσεων μέσω του Ολοκληρωμένου Συστήματος Διαχείρισης και Ελέγχου (ΟΣΔΕ). Σύμφωνα με καταγγελίες πληγέντων κτηνοτρόφων, ενώ το 2025 έλαβαν τις προβλεπόμενες ενισχύσεις, η υποχρεωτική θανάτωση των ζώων τους κατά τη διάρκεια του ίδιου έτους, έχει ως συνέπεια να αντιμετωπίζουν προβλήματα επιλεξιμότητας για το έτος 2026. Ειδικότερα, η απώλεια του ζωικού κεφαλαίου είχε ως αποτέλεσμα τον αποκλεισμό τους από τη πρόσβαση σε επιλέξιμους βοσκότοπους, ακόμα και για λόγους ανωτέρω βίας και κατ΄ επέκταση την αδυναμία λήψης των προβλεπόμενων ενισχύσεων.

Με τον τρόπο αυτό, οι κτηνοτρόφοι κινδυνεύουν να βρεθούν αντιμέτωποι με μια δεύτερη οικονομική απώλεια: Δηλαδή, πέρα από την καταστροφή του ζωικού τους κεφαλαίου και την απώλεια της παραγωγής τους, να στερηθούν και ενισχύσεις που είναι απαραίτητες για την επιβίωση των εκμεταλλεύσεών τους και την επανεκκίνηση της δραστηριότητάς τους. Η συνέπεια αυτή είναι ιδιαίτερα άδικη όταν η απώλεια των ζώων δεν οφείλεται σε υπαιτιότητα των παραγωγών, αλλά σε υποχρεωτικά μέτρα υγειονομικής προστασίας που επιβάλλονται από τις αρμόδιες αρχές.

Επειδή η εξάπλωση των ζωονόσων έχει προκαλέσει την απώλεια εκατοντάδων χιλιάδων ζώων και έχει πλήξει σοβαρά την ελληνική κτηνοτροφία. Επειδή η απώλεια της παραγωγής στερεί από τους πληγέντες κτηνοτρόφους τη βασική πηγή εισοδήματός τους, καθιστώντας αναγκαία την ουσιαστική οικονομική στήριξή τους έως την επανεκκίνηση των εκμεταλλεύσεών τους. Επειδή η υποχρεωτική θανάτωση των ζώων λόγω επιζωοτιών δημιουργεί σοβαρά ζητήματα επιλεξιμότητας για τη λήψη των αγροτικών ενισχύσεων 2026 μέσω του ΟΣΔΕ.

Επειδή οι παραγωγοί δεν πρέπει να υφίστανται πρόσθετες οικονομικές απώλειες εξαιτίας περιστάσεων ανωτέρας βίας, για τις οποίες δεν φέρουν ευθύνη. Επειδή είναι αναγκαία η διασφάλιση των δικαιωμάτων και των ενισχύσεων των πληγέντων κτηνοτρόφων, καθώς και η προστασία της βιωσιμότητας της ελληνικής κτηνοτροφίας.

Κατόπιν των ανωτέρω, ερωτάται ο αρμόδιος Υπουργός:

1.- Εγγυάστε και με ποιον τρόπο ότι οι πληγέντες κτηνοτρόφοι που απώλεσαν το ζωικό του κεφάλαιο λόγω των επιζοωτιών της ευλογιάς και του αφθώδους πυρετού δεν θα χάσουν τα δικαιώματα τους και κατ’ επέκταση τις αγροτικές ενισχύσεις που δικαιούνται;

2.- Προτίθεται το Υπουργείο να θεσπίσει ειδικό και σαφές πλαίσιο αναγνώρισης της ανωτέρας βίας για τους κτηνοτρόφους που έχασαν υποχρεωτικά το ζωικό τους;

3.- Ποια μέτρα θα ληφθούν για την αναπλήρωση του χαμένου εισοδήματος των κτηνοτρόφων για όλο το διάστημα κατά το οποίο αδυνατούν να παράγουν και να διαθέτουν τα προϊόντα τους;

4.- Προτίθεται το Υπουργείο να επανεξετάσει το ύψος των αποζημιώσεων για τα θανατωμένα ζώα, ώστε αυτές να ανταποκρίνονται περισσότερο στην πραγματική αξία του ζωικού κεφαλαίου που καταστράφηκε;;

Η Περιφέρεια Θεσσαλίας, στο πλαίσιο υλοποίησης του συγχρηματοδοτούμενου ευρωπαϊκού έργου Sole MED του Προγράμματος Interreg Euro-MED 2021-2027, ανακοινώνει την έναρξη υποβολής αιτήσεων συμμετοχής στο εξειδικευμένο πρόγραμμα επιχειρηματικής εκπαίδευσης «Sole MED Bioeconomy Startup Creation Lab».

Η συγκεκριμένη πρωτοβουλία απευθύνεται σε νέες και νέους ηλικίας 18 έως 30 ετών, όπως φοιτητές και αποφοίτους τριτοβάθμιας εκπαίδευσης, νέους ερευνητές, καθώς και επαγγελματίες ή εν δυνάμει επιχειρηματίες με καινοτόμες ιδέες στους τομείς της κυκλικής βιοοικονομίας, της αγροδιατροφής και της βιώσιμης διαχείρισης πόρων.

Το πρόγραμμα παρέχεται εντελώς δωρεάν και έχει συνολική διάρκεια 62 ωρών, κατανεμημένων σε 21 εκπαιδευτικές συνεδρίες. Η έναρξη του προγράμματος θα πραγματοποιηθεί την Πέμπτη 29 Οκτωβρίου 2026 και η διάρκειά του εκτείνεται έως τον Μάρτιο του 2027. Τα μαθήματα θα διεξάγονται κάθε Πέμπτη, κατά τις ώρες 18:00 έως 21:00, ακολουθώντας ένα υβριδικό μοντέλο υλοποίησης, το οποίο συνδυάζει δια ζώσης εργαστήρια στις εγκαταστάσεις του Τμήματος Οικονομικών Επιστημών του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας στον Βόλο με δυνατότητα εξ’ αποστάσεως παρακολούθησης. Με την επιτυχή ολοκλήρωση των συνεδριών, οι συμμετέχοντες θα λάβουν επίσημη Βεβαίωση Παρακολούθησης.

Η εκπαιδευτική δομή χωρίζεται σε τρεις διακριτές φάσεις:

Κατά την πρώτη φάση (15 ώρες), καλύπτονται οι θεωρητικές βάσεις και η εισαγωγή στη βιοοικονομία, τη νεοφυή επιχειρηματικότητα, την καινοτομία, την κυκλική οικονομία και τις περιφερειακές αλυσίδες αξίας.

Στη δεύτερη φάση (30 ώρες), δίνεται έμφαση στην ανάπτυξη και τον σχεδιασμό της startup μέσω εργαλείων Business Model Canvas, μεθοδολογιών Lean Startup και Design Thinking, επικύρωσης αγοράς, ψηφιακού μάρκετινγκ, χρηματοοικονομικού πλάνου και βιώσιμων εφοδιαστικών αλυσίδων.

Στην τρίτη φάση (17 ώρες), πραγματοποιείται η πρακτική εφαρμογή και υλοποίηση, περιλαμβάνοντας την ανάπτυξη του επιχειρηματικού σχεδίου, ταχεία πρωτοτυποποίηση (rapid prototyping), τεχνικές παρουσίασης (pitching) και δύο κύκλους εξατομικευμένης καθοδήγησης (mentoring).

Με την ολοκλήρωση του προγράμματος, όλα τα επιχειρηματικά σχέδια θα παρουσιαστούν στο επίσημο Demo Day. Η ομάδα που θα διακριθεί με την καλύτερη επιχειρηματική πρόταση (best pitch) θα εξασφαλίσει συμμετοχή με πλήρη κάλυψη εξόδων στο τελικό διακρατικό συνέδριο του έργου, το οποίο θα πραγματοποιηθεί στη Ferrara της Ιταλίας την άνοιξη του 2027.

Οι αιτήσεις υποβάλλονται αποκλειστικά ηλεκτρονικά μέσω της ειδικής φόρμας εγγραφής: https://forms.gle/bNcbqbh7a7SPy6616

Για περισσότερες πληροφορίες, οι ενδιαφερόμενοι μπορούν να απευθύνονται στην Ομάδα Υλοποίησης του Έργου Sole MED της Περιφέρειας Θεσσαλίας (Τμήμα Ευρωπαϊκών Προγραμμάτων και Πρωτοβουλιών, Πλατεία Ρήγα Φεραίου, Λάρισα, Τ.Κ. 41110) στο τηλέφωνο 2413506239 ή μέσω ηλεκτρονικού ταχυδρομείου στο Αυτή η διεύθυνση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου προστατεύεται από τους αυτοματισμούς αποστολέων ανεπιθύμητων μηνυμάτων. Χρειάζεται να ενεργοποιήσετε τη JavaScript για να μπορέσετε να τη δείτε. .

Διευκρινίζεται ότι όλες οι επιχειρηματικές ιδέες που υποβάλλονται και αναπτύσσονται παραμένουν στην αποκλειστική πνευματική ιδιοκτησία των συμμετεχόντων, ενώ διασφαλίζεται η πλήρης συμμόρφωση με τον Γενικό Κανονισμό για την Προστασία Δεδομένων (GDPR).

Ο Παλλεσβιακός Φορέας Πρωτογενούς Τομέα καταγγέλλει αθέτηση των κυβερνητικών δεσμεύσεων και ζητά άμεσες απαντήσεις για τις πληρωμές, ενώ σε δηλώσεις του στην ΕΡΤ Β. Αιγαίου ο πρόεδρος του Φορέα κ. Αντώνης Γαβρέλας, τόνισε ότι οι κτηνοτρόφοι θα προχωρήσουν σε κινητοποιήσεις εάν έως τη Δευτέρα δεν καταβληθούν χρήματα στους λογαριασμούς των κτηνοτρόφων για το γάλα και τις ζωοτροφές τα οποία θα είναι ακατάσχετα.

Οι κτηνοτρόφοι της Λέσβου βρίσκονται σε κατάσταση απόγνωσης και οικονομικής εξάντλησης, καθώς εξέπνευσε την Πέμπτη 15 Οκτωβρίου, η επίσημη προθεσμία που είχε θέσει η πολιτική ηγεσία του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων για την καταβολή των ενισχύσεων για το γάλα και τις ζωοτροφές.

Με μια δημόσια παρέμβασή του προς τον Υπουργό και τον Υφυπουργό Θανάση Καββαδά, ο Παλλεσβιακός Φορέας Πρωτογενούς Τομέα επισημαίνει ότι παρά τις ρητές κυβερνητικές διαβεβαιώσεις, δεν έχει πιστωθεί ούτε ένα ευρώ στους λογαριασμούς των παραγωγών για την ενίσχυση των ζωοτροφών, ενώ δεν έχουν γνωστοποιηθεί τα σχετικά ΦΕΚ των αποφάσεων.

Σύμφωνα με τον Φορέα, κατά την πρόσφατη επίσκεψη του Υφυπουργού στη Λέσβο, οι παραγωγοί έλαβαν σαφείς δεσμεύσεις ότι έως τις 15 Οκτωβρίου θα είχε πραγματοποιηθεί η πληρωμή για τις ζωοτροφές και θα είχε εκδοθεί η Κοινή Υπουργική Απόφαση για την αποζημίωση του κατεστραμμένου γάλακτος.

Οι κτηνοτρόφοι στήριξαν σε αυτές τις διαβεβαιώσεις τον προγραμματισμό τους και τις υποχρεώσεις τους, τονίζει ο Φορέας, επισημαίνοντας ότι έχουν περάσει επτά ολόκληροι μήνες από την έναρξη του αφθώδους πυρετού, με τις οφειλές να συσσωρεύονται επικίνδυνα.

Απαντώντας εμμέσως στις πληρωμές που δόθηκαν πρόσφατα ως αποζημίωση για τα θανατωθέντα ζώα, ο Παλλεσβιακός Φορέας ξεκαθαρίζει ότι τα χρήματα αυτά δεν αποτελούν στήριξη για τις εκτροφές που παραμένουν ενεργές και παλεύουν να επιβιώσουν καθημερινά.

Ο Φορέας θέτει δημόσια την πολιτική ηγεσία προ των ευθυνών της, ζητώντας άμεσες, έγγραφες απαντήσεις στα εξής ερωτήματα:

1. Ισχύει η διαβεβαίωση για πληρωμή εντός της σημερινής ημέρας;
2. Σε ποιο στάδιο βρίσκονται οι αποφάσεις και ποιοι είναι οι αριθμοί των σχετικών ΦΕΚ;
3. Τι εμπόδισε την τήρηση του χρονοδιαγράμματος και ποιος φέρει την ευθύνη για τις καθυστερήσεις;
4. Ποια είναι η νέα, συγκεκριμένη ημερομηνία που δεσμεύεται το Υπουργείο ότι οι παραγωγοί θα δουν τα χρήματα στις τράπεζες;

Η αξιοπιστία του δημόσιου λόγου κρίνεται στην τήρηση των δεσμεύσεων, τονίζει ο Φορέας, στέλνοντας σαφές μήνυμα ότι τα περιθώρια αντοχής στους κτηνοτρόφους της Λέσβου έχουν πλέον εξαντληθεί.

Πολύ κοντυά σε έναν πολύτιμο βαθμό έφτασε ο ΟΦΗ στη Γαλλία απέναντι στη Ρεν, αλλά λύγισε στο 89' από το γκολ του Αΐτ Μπουντλάλ. Η Ρεν επικράτησε με 2-1 των Κρητικών, κάνοντας την ανατροπή στο β' μέρος κι ενώ η ελληνική ομάδα μέχρι το 76' κρατούσε το προβάδισμα με το γκολ του Φούντα. Ο Ναγκιντά στο 76' έφερε το ματς στα ίσια.

Η κρητική ομάδα «πάγωσε» το «Ροαζόν Παρκ» στο 10ο λεπτό, με τον Ταξιάρχη Φούντα να ανοίγει το σκορ με κεφαλιά, μετά από σέντρα ακριβείας του Αθανασίου. Οι γηπεδούχοι προσπάθησαν ν' απαντήσουν άμεσα και στο 16' βρέθηκαν μία ανάσα από την ισοφάριση. Το δοκάρι, όμως, σταμάτησε το σουτ του Αλ-Ταμαρί έξω από την περιοχή.

Πίεσαν οι γηπεδούχοι στη συνέχεια για να μην τους βρει το ημίχρονο πίσω στο σκορ, αλλά με σωστή αμυντική τακτική η ομάδα του Χρήστου Κόντη κατάφερε να μη χάσει το προβάδισμα που είχε πάρει στο ξεκίνημα με το πολύ όμορφο γκολ του Φούντα.

Η πίεση των παικτών της Ρεν συνεχίστηκε και στο δεύτερο ημίχρονο. Η ομάδα του Ες προσπάθησε είτε από τα πλάγια, είτε από τον άξονα, ωστόσο, οι Κρητικοί είχαν κλείσει όλους τους διαδρόμους κι εύκολα ή, δύσκολα δεν επέτρεψαν στους γηπεδούχους να κάνουν τη μεγάλη φάση μπροστά στα καρέ του Χριστογεώργου.

Το ασφυκτικό... πρέσινγκ των παικτών της Ρεν απέδωσε καρπούς στο 76ο λεπτό, όταν ο Ναγκιντά με ωραίο σουτ μέσα από την περιοχή έφερε το ματς στα ίσια, τη στιγμή που δύο λεπτά νωρίτερα ο ΟΦΗ είχε χάσει «χρυσή» ευκαιρία με τους Αϊτόρ και Νους για να «κλειδώσει» το παιχνίδι.

Κι ενώ όλα έδειχναν ισοπαλία, στο 89' ο Αΐτ Μπουντλάλ με σουτ μέσα από την περιοχή ολοκλήρωσε την ανατροπή για τους Γάλλους, γράφοντας το τελικό 2-1.

Διαιτητής: Αντρέα Κολόμπο
Κίτρινες: Αΐτ Μπουντλάλ, Καμαρά - Κρίσμανιτς
Οι ενδεκάδες:

ΡΕΝ (Φρανκ Ες): Σαμπά, Φρανκόφσκι (79' Ρέινολντς), Κρέσγουελ, Αίτ Μπουντλάλ, Ναγκίντα, Σιμάνσκι (78' Σισέ), Ρονζιέ (67' Ντιά), Καμαρά, Μπλας (67' Ντοσού), Λεπόλ, Ταμαρί (77' Σουμαρέ)
ΟΦΗ (Χρήστος Κόντης): Χριστογεώργος, Αθανασίου, Ανδρούτσος, Μπουχαλάκης (68' Κωστούλας), Ντίκμαν (83' Γκονζάλεθ), Φούντας (46' Αποστολάκης), Κόντρο (68' Αϊτόρ), Κρίζμανιτς, Νικολάου, Νους (80' Θεοδοσουλάκης), Πούγγουρας

ΑΠΕ-ΜΠΕ